Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

3 việc cơ quan phát hành lược đồ định danh phải gửi về Bộ KH&CN

Theo Văn bản hợp nhất 28/2026/VBHN-QĐ-BKHCN đang có hiệu lực, cơ quan, tổ chức phát hành lược đồ định danh phải gửi lược đồ mới, lược đồ sửa đổi kèm lý do và thông báo dừng sử dụng về Bộ Khoa học và Công nghệ để tổng hợp, công bố và quản lý thống nhất.

Mục lục nội dungThu gọn

Cơ quan, tổ chức phát hành lược đồ định danh hiện phải thực hiện đầy đủ ba đầu việc báo cáo trực tiếp về Bộ Khoa học và Công nghệ khi tạo lập mới, điều chỉnh hoặc chấm dứt sử dụng lược đồ. Quy định này được hợp nhất tại Văn bản hợp nhất 28/2026/VBHN-QĐ-BKHCN (ban hành ngày 21/10/2026) và đang áp dụng trên cơ sở quy định về mã định danh điện tử phục vụ kết nối, chia sẻ dữ liệu với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của các bộ, ngành, địa phương theo Điều 1.

Điểm thay đổi đáng chú ý trong thực thi hiện nay là đầu mối tiếp nhận, tổng hợp và quản lý đã chuyển hoàn toàn từ Bộ Thông tin và Truyền thông sang Bộ Khoa học và Công nghệ. Nếu đơn vị vẫn giữ quy trình gửi thông tin về đầu mối cũ hoặc bỏ sót thông báo khi chỉnh sửa, ngừng dùng lược đồ, việc đồng bộ mã định danh giữa các hệ thống có nguy cơ phát sinh xung đột hoặc trùng lặp mã xác định.

Checklist 3 việc đơn vị phát hành lược đồ định danh phải gửi Bộ KH&CN

Để bảo đảm tuân thủ đúng quy định đang có hiệu lực, cơ quan, tổ chức giữ vai trò phát hành cần rà soát và thực hiện theo danh sách ba bước kiểm tra dưới đây ngay trong quá trình xây dựng, vận hành và thay đổi hệ thống mã định danh điện tử:

  1. Bước 1: Gửi lược đồ định danh khi ban hành mới. Ngay khi thiết lập lược đồ phục vụ kết nối, chia sẻ dữ liệu, đơn vị phải gửi lược đồ về Bộ Khoa học và Công nghệ để cơ quan này tổng hợp, công bố rộng rãi và bảo đảm mã xác định lược đồ không bị trùng lặp với đơn vị khác (theo khoản 1 Điều 4). Thành phần của lược đồ cần thể hiện rõ mã xác định lược đồ (theo khoản 2).
  2. Bước 2: Gửi bản sửa đổi kèm lý do khi có thay đổi. Trường hợp cần điều chỉnh cấu trúc hoặc nội dung lược đồ đang dùng, cơ quan, tổ chức phát hành phải gửi lược đồ định danh sửa đổi về Bộ Khoa học và Công nghệ để phục vụ công tác quản lý, đồng thời thông báo rõ lý do phải sửa đổi (theo điểm b khoản 1).
  3. Bước 3: Gửi thông báo khi dừng sử dụng lược đồ. Khi không còn nhu cầu khai thác một lược đồ đã ban hành, đơn vị phải gửi thông báo về Bộ Khoa học và Công nghệ về việc dừng sử dụng. Nội dung thông báo bắt buộc phải nêu đủ hai thông tin gồm mã xác định lược đồ dừng sử dụng và lý do dừng sử dụng (theo khoản 2).

So sánh 3 trường hợp gửi lược đồ về Bộ Khoa học và Công nghệ

Mỗi giai đoạn trong vòng đời của một lược đồ đều gắn với yêu cầu hồ sơ thông tin và mục tiêu quản lý khác nhau. Bảng dưới đây tổng hợp ba tình huống mà đơn vị phát hành lược đồ định danh cần đối chiếu trước khi gửi dữ liệu quản lý:

Trường hợp thực hiệnNội dung bắt buộc gửi Bộ KH&CNMục đích quản lý của cơ quan nhà nướcCăn cứ quy định
Ban hành lược đồ mớiLược đồ định danh (gồm thành phần mã xác định lược đồ)Tổng hợp, công bố và bảo đảm mã xác định không bị trùng lặpKhoản 1 Điều 4 và khoản 2
Sửa đổi lược đồ đang dùngLược đồ định danh sửa đổi và thông báo rõ lý do phải sửa đổiPhục vụ quản lý tập trung đối với các thay đổi phát sinhĐiểm b khoản 1
Dừng sử dụng lược đồThông báo dừng sử dụng gồm mã xác định lược đồ dừng và lý do dừngGhi nhận trạng thái chấm dứt sử dụng trong hệ thống quản lý chungKhoản 2

Ở trường hợp đầu tiên theo khoản 1 Điều 4, trọng tâm của nghĩa vụ gửi báo cáo là phòng ngừa rủi ro trùng lặp mã xác định trên phạm vi liên thông dữ liệu giữa các bộ, ngành và địa phương. Khi hệ thống thông tin của nhiều cơ quan cùng kết nối với nhau, mã xác định lược đồ đóng vai trò nhận diện riêng biệt từng cấu trúc định danh. Nếu không qua bước tổng hợp và công bố tập trung tại Bộ Khoa học và Công nghệ, hai đơn vị khác nhau có thể vô tình đặt cùng một mã xác định, gây sai lệch khi định tuyến hoặc đọc dữ liệu trao đổi.

Ở trường hợp sửa đổi theo điểm b khoản 1, nghĩa vụ không dừng lại ở việc chuyển giao bản cập nhật kỹ thuật mà còn đi kèm yêu cầu giải trình lý do sửa đổi. Quy định này giúp cơ quan quản lý theo dõi được tính liên tục của hệ thống mã định danh, xác định xem việc điều chỉnh xuất phát từ nhu cầu mở rộng hệ thống, thay đổi tổ chức bộ máy hay khắc phục bất cập cấu trúc trước đó. Nhờ có thông tin lý do rõ ràng, các hệ thống liên kết khác có cơ sở đối chiếu trước khi cập nhật theo phiên bản lược đồ mới.

Ở trường hợp dừng sử dụng theo khoản 2, việc thông báo chính thức giúp khép lại vòng đời của một lược đồ một cách minh bạch. Trong môi trường kết nối dữ liệu nhiều tầng, một lược đồ bị ngưng dùng âm thầm có thể khiến các đơn vị khai thác dữ liệu tiếp tục tham chiếu vào mã cũ không còn giá trị. Bằng việc gửi thông báo ghi rõ mã xác định lược đồ dừng sử dụng cùng lý do tương ứng, cơ quan phát hành giúp Bộ Khoa học và Công nghệ cập nhật trạng thái ngừng hoạt động để tránh nhầm lẫn trong quá trình tra cứu.

Thẩm quyền mới của Bộ KH&CN và phân công quản lý dữ liệu định danh

Quy định về mã định danh điện tử ban đầu được thiết lập theo Quyết định số 20/2020/QĐ-TTg ngày 22/7/2020 (có hiệu lực thi hành từ ngày 15/9/2020 theo khoản 1 Điều 12). Đến ngày 14/4/2025, Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg được ban hành và có hiệu lực ngay từ ngày ký (theo khoản 1 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg), điều chỉnh thẩm quyền quản lý nhà nước sang Bộ Khoa học và Công nghệ.

Theo khoản 3 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg, việc thay thế cụm từ “Bộ Thông tin và Truyền thông” thành “Bộ Khoa học và Công nghệ” được áp dụng đồng loạt tại nhiều điều khoản then chốt gồm khoản 1, điểm a khoản 3 Điều 7; điểm b khoản 1, khoản 2 Điều 8 và Điều 9. Đồng thời, khoản 3 Điều 12 giao Bộ Khoa học và Công nghệ chịu trách nhiệm hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện toàn bộ Quyết định.

Song song với vai trò tổng hợp và công bố lược đồ, Điều 9 xác định rõ trách nhiệm quản lý trực tiếp của các cơ quan chủ quản hệ thống. Cụ thể, các cơ quan, tổ chức có trách nhiệm tự xây dựng, lưu trữ, quản lý hệ thống mã định danh điện tử của mình theo quy định pháp luật và thực hiện cập nhật, chia sẻ dữ liệu với Bộ Khoa học và Công nghệ. Điều này có nghĩa là Bộ Khoa học và Công nghệ giữ vai trò đầu mối quản lý, tổng hợp và kiểm tra chung, còn từng đơn vị vẫn chịu trách nhiệm vận hành và bảo đảm tính chính xác của hệ thống mã thuộc phạm vi mình phụ trách.

Riêng đối với khu vực kinh tế ngoài cơ quan nhà nước, khoản 2 Điều 9 phân công Bộ Kế hoạch và Đầu tư chịu trách nhiệm xây dựng, lưu trữ và quản lý mã định danh điện tử của doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ... để phục vụ tuân thủ quy định chung về mã định danh. Ngoài ra, đối với trường hợp sáp nhập các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thành một đơn vị hành chính mới, điểm a khoản 2 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg quy định rõ: nếu tên tỉnh, thành phố mới trùng với tên của một trong các tỉnh, thành phố trước khi sáp nhập, tỉnh, thành phố mới sẽ sử dụng Mã cấp 1 của tỉnh, thành phố trước khi sáp nhập trùng tên. Đây là căn cứ quan trọng để các địa phương và đơn vị tích hợp xử lý mã định danh cấp tỉnh khi có biến động địa giới hành chính.

Tình huống minh họa khi thay đổi hoặc dừng lược đồ định danh

Giả sử một đơn vị chuyên trách công nghệ thông tin của một tỉnh triển khai nâng cấp hệ thống trục liên thông để phục vụ kết nối, chia sẻ dữ liệu với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của các bộ, ngành và địa phương khác theo phạm vi Điều 1. Trong quá trình triển khai, đơn vị này từng xây dựng một lược đồ cũ để gán mã định danh theo cấu trúc nhóm ký tự phân tách bằng dấu chấm (Điều 2).

Khi nâng cấp hệ thống, đơn vị quyết định điều chỉnh lại cấu trúc phân cấp mã bên trong lược đồ hiện hành để đồng bộ với mô hình tổ chức mới của địa phương, đồng thời tạo thêm một lược đồ riêng cho nhóm dữ liệu chuyên ngành mới phát sinh và chấm dứt hoàn toàn một lược đồ thử nghiệm trước đó. Nếu đơn vị chỉ cập nhật nội bộ trên phần mềm của tỉnh mà không thông báo ra bên ngoài, các hệ thống của bộ, ngành khi nhận gói tin chia sẻ sẽ không xác định được cấu trúc lược đồ mới và dễ gặp lỗi đối chiếu mã định danh.

Áp dụng đúng các bước quy định hiện hành, đơn vị công nghệ của tỉnh phải tách thành ba đầu việc gửi về Bộ Khoa học và Công nghệ: gửi lược đồ mới để Bộ tổng hợp, công bố nhằm tránh trùng lặp mã xác định (khoản 1 Điều 4); gửi lược đồ sửa đổi kèm giải trình rõ lý do phải điều chỉnh cấu trúc (điểm b khoản 1); và gửi thông báo dừng sử dụng đối với lược đồ thử nghiệm cũ, trong đó ghi rõ mã xác định của lược đồ dừng dùng cùng lý do ngừng khai thác (khoản 2). Đồng thời, nếu địa phương thuộc diện sáp nhập mà tên tỉnh mới trùng với tên một tỉnh trước khi sáp nhập, đơn vị phải giữ nguyên Mã cấp 1 của tỉnh trùng tên đó theo điểm a khoản 2 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg trước khi cập nhật dữ liệu chia sẻ với Bộ Khoa học và Công nghệ theo Điều 9.

Ai bị ảnh hưởng và cần làm gì ngay

Các quy định về gửi lược đồ, cập nhật dữ liệu và chuyển giao thẩm quyền quản lý tác động trực tiếp đến nhiều nhóm cơ quan, tổ chức tham gia vào mạng lưới kết nối dữ liệu quốc gia. Dưới đây là những nhóm đối tượng chịu ảnh hưởng chính và đầu việc cần triển khai ngay:

  • Cơ quan, tổ chức phát hành lược đồ: Rà soát toàn bộ danh mục lược đồ đang lưu hành và sắp ban hành; kiểm tra lại thành phần mã xác định lược đồ theo khoản 2; gửi bổ sung hoặc cập nhật đúng đầu mối Bộ Khoa học và Công nghệ đối với trường hợp ban hành mới (khoản 1 Điều 4), sửa đổi kèm lý do (điểm b khoản 1) và dừng sử dụng kèm mã xác định, lý do dừng (khoản 2).
  • Các bộ, ngành và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương: Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có trách nhiệm tổ chức thi hành theo khoản 2 Điều 12; bảo đảm việc xây dựng, lưu trữ, quản lý hệ thống mã định danh của đơn vị mình và cập nhật, chia sẻ dữ liệu với Bộ Khoa học và Công nghệ theo Điều 9. Các địa phương có sáp nhập cần đối chiếu nguyên tắc giữ Mã cấp 1 tại điểm a khoản 2 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg.
  • Doanh nghiệp công nghệ và đơn vị tích hợp dữ liệu: Khi thiết kế, nâng cấp phần mềm hoặc tích hợp hệ thống thông tin với các cơ sở dữ liệu bộ, ngành, địa phương, cần cập nhật cấu trúc mã định danh phân tách bằng dấu chấm và nhóm ký tự thứ nhất ngoài cùng bên trái theo Điều 2; đồng thời cập nhật danh mục công bố lược đồ từ Bộ Khoa học và Công nghệ thay cho đầu mối Bộ Thông tin và Truyền thông trước đây (khoản 3 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg).
  • Cơ quan quản lý mã định danh chuyên ngành: Bộ Kế hoạch và Đầu tư tiếp tục thực hiện nhiệm vụ xây dựng, lưu trữ, quản lý mã định danh điện tử của doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ... theo khoản 2 Điều 9 để bảo đảm đồng bộ khi chia sẻ dữ liệu liên thông. Bộ Khoa học và Công nghệ thực hiện vai trò tổng hợp, công bố lược đồ, tiếp nhận thông báo và hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra theo khoản 3 Điều 12.

Câu hỏi thường gặp về gửi và quản lý lược đồ định danh

1. Khi chỉ chỉnh sửa một phần nhỏ trong lược đồ định danh thì có phải gửi lại về Bộ Khoa học và Công nghệ không?

Có. Theo điểm b khoản 1, khi phát sinh việc sửa đổi lược đồ định danh, cơ quan, tổ chức phát hành phải gửi lược đồ định danh sửa đổi về Bộ Khoa học và Công nghệ để phục vụ công tác quản lý. Quy định không đặt ngoại lệ cho mức độ sửa đổi lớn hay nhỏ, đồng thời yêu cầu đơn vị gửi kèm thông báo nêu rõ lý do phải sửa đổi.

2. Thông báo dừng sử dụng lược đồ định danh cần có những nội dung tối thiểu nào?

Theo khoản 2, khi không còn sử dụng lược đồ định danh, cơ quan, tổ chức phát hành phải gửi thông báo về việc dừng sử dụng đến Bộ Khoa học và Công nghệ. Văn bản thông báo bắt buộc phải thể hiện hai thông tin cốt lõi gồm: mã xác định lược đồ định danh dừng sử dụng và lý do dừng sử dụng.

3. Vì sao hiện nay không gửi lược đồ định danh về Bộ Thông tin và Truyền thông nữa?

Do thẩm quyền quản lý đã được điều chỉnh theo khoản 3 Điều 2 Quyết định số 09/2025/QĐ-TTg, có hiệu lực thi hành từ ngày 14/4/2025. Quy định này đã sửa đổi cụm từ “Bộ Thông tin và Truyền thông” thành “Bộ Khoa học và Công nghệ” tại khoản 1, điểm a khoản 3 Điều 7; điểm b khoản 1, khoản 2 Điều 8 và Điều 9, đồng thời giao Bộ Khoa học và Công nghệ trách nhiệm hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện tại khoản 3 Điều 12.

4. Ngoài việc gửi lược đồ, cơ quan quản lý hệ thống mã định danh có trách nhiệm gì khác?

Theo Điều 9, các đơn vị phải tự xây dựng, lưu trữ và quản lý hệ thống mã định danh điện tử của mình theo đúng quy định pháp luật, đồng thời thực hiện cập nhật, chia sẻ dữ liệu với Bộ Khoa học và Công nghệ. Riêng đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ..., trách nhiệm xây dựng, lưu trữ và quản lý mã định danh điện tử thuộc về Bộ Kế hoạch và Đầu tư theo khoản 2 Điều 9.

Tóm tắt nội dung cốt lõi và việc cần đối chiếu khi thực hiện

Điểm mấu chốt mà mọi cơ quan, tổ chức có liên quan đến mã định danh điện tử cần nắm vững là toàn bộ quy trình gửi lược đồ mới (khoản 1 Điều 4), gửi bản sửa đổi kèm lý do (điểm b khoản 1) và thông báo dừng sử dụng kèm mã xác định và lý do (khoản 2) hiện tập trung về một đầu mối duy nhất là Bộ Khoa học và Công nghệ. Việc chuyển đổi thẩm quyền này đã có hiệu lực từ ngày 14/4/2025 và được hệ thống hóa trong văn bản hợp nhất ban hành ngày 21/10/2026.

Trước khi phát hành, điều chỉnh hoặc ngưng khai thác bất kỳ lược đồ nào phục vụ kết nối, chia sẻ dữ liệu, bộ phận chuyên môn và pháp chế của đơn vị nên kiểm tra lại hiệu lực hiện hành của các văn bản liên quan, đối chiếu toàn văn quy định gốc để nắm đầy đủ các thành phần kỹ thuật, quy trình chi tiết cũng như hướng dẫn triển khai cụ thể từ Bộ Khoa học và Công nghệ hoặc tham vấn ý kiến chuyên môn pháp lý khi cần thiết.

Ảnh minh họa AI: đồng bộ dữ liệu dân cư, góc chi tiết công cụ
Góc Luật · Ảnh minh họa AI

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm