Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

5 bộ ngành giải ngân dưới 20%, Bộ Xây dựng mới đạt 39,5% vốn

Theo Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, Bộ Xây dựng nắm giữ kế hoạch vốn hơn 58 nghìn tỷ đồng nhưng mới đạt tỷ lệ 39,5%, trong khi 5 cơ quan trung ương khác ghi nhận tiến độ giải ngân dưới 20%.

Mục lục nội dungThu gọn

Theo số liệu theo dõi định kỳ từ Bộ Tài chính tại Công văn 18586/BTC-ĐTРТ ngày 17/11/2026 gửi Thủ tướng Chính phủ, bức tranh phân bổ và chi trả vốn đầu tư phát triển nguồn ngân sách nhà nước năm 2026 ghi nhận sự phân hóa sâu sắc. Đáng chú ý, danh sách thống kê đến hết ngày 12/11/2026 cho thấy có 5 bộ ngành giải ngân dưới 20% kế hoạch được giao, trong khi đơn vị nắm giữ kế hoạch vốn lớn nhất khối bộ ngành là Bộ Xây dựng mới hoàn thành được 39,5% chỉ tiêu.

Bức tranh phân bổ nguồn vốn đầu tư công năm 2026

Tại Mục 1.1 của Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, tổng kế hoạch vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước năm 2026 đã được Quốc hội quyết định ở mức 1.105.823,4 tỷ đồng. Trên cơ sở phê duyệt này, số vốn thực tế đã được Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ phân bổ giao cho các bộ, cơ quan trung ương cùng các địa phương đạt 969.595,3 tỷ đồng. Cơ cấu lượng vốn phân bổ này được tách biệt thành hai nguồn: vốn ngân sách trung ương đạt 319.368,7 tỷ đồng và nguồn vốn ngân sách địa phương đạt 650.226,6 tỷ đồng.

Cũng theo Mục 1.1, số vốn ngân sách trung ương còn lại thuộc thẩm quyền của Chính phủ chưa giao so với số Quốc hội quyết định vẫn còn 136.228 tỷ đồng. Bên cạnh đó, các cấp chính quyền địa phương đã chủ động triển khai giao tăng thêm 60.203.077 triệu đồng (khoảng 60.203,1 tỷ đồng) từ nguồn cân đối thu ngân sách địa phương, nâng tổng quy mô nguồn vốn địa phương trực tiếp triển khai lên mức 841.534.261 triệu đồng theo số liệu ghi nhận tại Phụ lục I.

Về việc điều hành kế hoạch, các cơ quan chức năng căn cứ vào Nghị quyết số 337/NQ-CP ngày 24/10/2026 của Chính phủ và Quyết định số 2074/QĐ-TTg ngày 30/10/2026 của Thủ tướng Chính phủ về điều chỉnh dự toán, kế hoạch vốn. Đồng thời, một điểm nhấn quan trọng được nêu tại Mục 2.4 và Phụ lục I là các địa phương đã thực hiện phương án tiết kiệm 5% kế hoạch vốn đầu tư công cân đối ngân sách địa phương, tương ứng với khoản tiền 30.675,4 tỷ đồng (chính xác là 30.675.380 triệu đồng), nhằm phục vụ dự kiến chuẩn bị đầu tư cho dự án đường sắt tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng.

Thực trạng nhóm 5 đơn vị có tỷ lệ giải ngân dưới 20%

Tại Mục 2.3 của Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, cơ quan theo dõi chỉ rõ hiện tượng chậm tiến độ trầm trọng tại một số cơ quan trung ương: "05 bộ, cơ quan trung ương có tỷ lệ giải ngân dưới 20%, trong đó có 01 đơn vị chưa giải ngân". Nhóm này tạo ra lực cản đáng kể cho chỉ số giải ngân vốn của toàn khối cơ quan quản lý ngành ở cấp trung ương.

Căn cứ bảng chi tiết tại Phụ lục I, các cơ quan ghi nhận tỷ lệ hoàn thành kế hoạch vốn cực thấp được thống kê cụ thể như sau:

  • Bộ Dân tộc và Tôn giáo: Kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao là 5.050 triệu đồng; số vốn đã giải ngân từ đầu năm đến hết ngày 12/11/2026 chỉ đạt 863 triệu đồng, tương ứng tỷ lệ 17,1% (theo Trang 8 Phụ lục I).
  • Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam: Kế hoạch vốn được giao là 1.397.018 triệu đồng; giá trị chi trả thực tế đạt 228.076 triệu đồng, ghi nhận mức 16,3% kế hoạch (theo Trang 8 Phụ lục I).
  • Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh: Được giao kế hoạch 603.853 triệu đồng; số vốn giải ngân lũy kế ghi nhận ở mức 74.833 triệu đồng, đạt 12,4% (theo Trang 8 Phụ lục I).
  • Bộ Khoa học và Công nghệ: Tổng kế hoạch giao 41.875 triệu đồng; giá trị giải ngân đạt vỏn vẹn 4.373 triệu đồng, tương ứng 10,4% (theo Trang 8 Phụ lục I).
  • Liên minh hợp tác xã Việt Nam: Giao kế hoạch vốn mức 1.184 triệu đồng; lũy kế thực tế hoàn toàn để trống: "Liên minh hợp tác xã Việt Nam | 1.184 | 1.184 | 1.184 | - | - | 0,0% | 0,0%", giữ tỷ lệ 0,0% (theo Trang 8 Phụ lục I).

Bộ Xây dựng và áp lực quản lý gói vốn hơn 58 nghìn tỷ đồng

Khác biệt hoàn toàn về quy mô nguồn vốn so với nhóm các cơ quan nghiên cứu và sự nghiệp, Bộ Xây dựng là đầu tàu tiếp nhận hạn mức vốn đầu tư công lớn nhất trong khối bộ ngành. Căn cứ số liệu biểu mẫu tại Trang 7 Phụ lục I: "Bộ Xây dựng | 58.181.856 | 58.181.856 | 58.181.856 | - | 22.957.061 | 39,5% | 39,5%". Điều này cho thấy tổng số vốn được Thủ tướng Chính phủ giao cho cơ quan này là 58.181.856 triệu đồng (khoảng hơn 58 nghìn tỷ đồng).

Mặc dù xét về giá trị tuyệt đối, Bộ Xây dựng đã chi trả được 22.957.061 triệu đồng (khoảng 23 nghìn tỷ đồng, xếp thứ ba toàn quốc sau Bộ Quốc phòng với 38,7 nghìn tỷ đồng và Bộ Công an với 35,1 nghìn tỷ đồng theo Mục 2.3), nhưng tính theo tỷ lệ phần trăm thì đơn vị này mới chỉ cán mốc 39,5%. Tiến độ này nằm trong nhóm 27 bộ, cơ quan trung ương có tỷ lệ giải ngân dưới bình quân chung cả nước.

Việc Bộ Xây dựng còn tới 60,5% kế hoạch vốn chưa được chi trả (tương đương hơn 35.224 tỷ đồng tồn đọng cần xử lý thanh toán) tạo ra áp lực rất lớn lên hệ thống nhà thầu xây lắp. Tình trạng này đòi hỏi quy trình nghiệm thu hồ sơ pháp lý, hoàn tất thủ tục khối lượng thanh toán phải được tháo gỡ khẩn trương giữa chủ đầu tư và kho bạc nhà nước.

Bảng so sánh tiến độ thực hiện tại các bộ, ngành tiêu biểu

Để đánh giá sự phân hóa rõ nét trong năng lực thực hiện dự án giữa các đơn vị quản lý, bảng số liệu sau đây tổng hợp tỷ lệ giải ngân từ Phụ lục I của Công văn 18586/BTC-ĐTРТ:

Tên cơ quan, bộ ngành Kế hoạch TTg giao (triệu đồng) Lũy kế giải ngân (triệu đồng) Tỷ lệ đạt được (%) Vị trí văn bản
Bộ Ngoại giao 155.299 82.631 53,2% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Tài chính 1.725.772 911.020 52,8% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Tư pháp 446.861 234.631 52,5% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch 1.237.107 549.129 44,4% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Y tế 2.269.517 932.371 41,1% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Xây dựng 58.181.856 22.957.061 39,5% Trang 7 Phụ lục I
Văn phòng Chính phủ 26.247 7.559 28,8% Trang 7 Phụ lục I
Bộ Dân tộc và Tôn giáo 5.050 863 17,1% Trang 8 Phụ lục I
Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam 1.397.018 228.076 16,3% Trang 8 Phụ lục I
Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh 603.853 74.833 12,4% Trang 8 Phụ lục I
Bộ Khoa học và Công nghệ 41.875 4.373 10,4% Trang 8 Phụ lục I
Liên minh hợp tác xã Việt Nam 1.184 0 0,0% Trang 8 Phụ lục I

Ghi chú tại Phụ lục I cũng nêu rõ các yếu tố kỹ thuật tác động đến tỷ lệ tính toán. Chẳng hạn, Bộ Ngoại giao nếu không tính kế hoạch vốn mới được Thủ tướng Chính phủ giao bổ sung đầu tháng 11/2026 theo Quyết định số 2074/QĐ-TTg là 14,776 tỷ đồng thì tỷ lệ thực chất đạt 58,80%. Tương tự, Đại học Quốc gia Hà Nội đạt 42,7% nhưng nếu bỏ qua 381,742 tỷ đồng giao bổ sung thì tỷ lệ đạt 59,4%; Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh đạt 27,6% nhưng nếu loại trừ 569,829 tỷ đồng bổ sung thì đạt 34,6%.

Tình huống minh họa số liệu luân chuyển vốn thực tế

Xem xét một tình huống đối chiếu giữa số liệu chi tiêu của Bộ Ngoại giao và Liên minh hợp tác xã Việt Nam theo các mốc số liệu thống kê tại Phụ lục I:

Tại Bộ Ngoại giao, kế hoạch vốn được giao 155.299 triệu đồng, triển khai chi tiết cho các dự án là 140.523 triệu đồng. Đến hết ngày 12/11/2026, cơ quan này đã hoàn tất thanh toán lũy kế số vốn 82.631 triệu đồng. Tỷ lệ giải ngân được xác nhận ở mức 53,2% trên tổng kế hoạch.

Trong khi đó, Liên minh hợp tác xã Việt Nam được phân bổ tổng vốn ngân sách trung ương là 1.184 triệu đồng. Kế hoạch triển khai nội bộ xác định đủ 1.184 triệu đồng. Tuy nhiên, lũy kế giải ngân ghi nhận đến hết ngày 12/11/2026 là 0 đồng, giữ nguyên mức 0,0%. Toàn bộ 1.184 triệu đồng kinh phí công vẫn nằm nguyên trạng trên sổ sách theo dõi, chưa hề biến thành dòng tiền thanh toán cho nhà cung cấp hay ban quản lý.

Ai bị ảnh hưởng và các biện pháp cần kích hoạt

Dữ liệu chỉ số giải ngân định kỳ theo tuần tạo ra những tác động trực tiếp lên các chủ thể tham gia dự án công:

  • Các bộ, cơ quan trung ương có tỷ lệ giải ngân thấp: Đặc biệt là 5 đơn vị ghi nhận tỷ lệ dưới một phần năm kế hoạch và các đơn vị dưới mức bình quân, chịu sức ép giải trình kiểm điểm tiến độ điều hành theo KPI quy định tại văn bản 659/VPCP-CĐS. Các cơ quan này cần khẩn trương rà soát toàn bộ danh mục dự án, kiểm tra hồ sơ tạm ứng và nghiệm thu khối lượng hoàn thành.
  • Cơ quan chủ quản dự án quy mô lớn (Bộ Xây dựng): Đối mặt với việc phải giải tỏa dòng vốn tồn dư hơn 35 nghìn tỷ đồng trong giai đoạn cuối năm. Trách nhiệm đặt ra là chỉ đạo các ban quản lý dự án tăng tốc nghiệm thu từng đợt, xử lý các nút thắt hồ sơ thanh toán qua kho bạc.
  • Doanh nghiệp và nhà thầu thi công: Các nhà thầu đang thực hiện hợp đồng tại các bộ ngành chậm giải ngân đối diện nguy cơ tắc nghẽn dòng tiền thanh toán vật tư, nhân công. Doanh nghiệp cần chủ động phối hợp với chủ đầu tư để lập chứng từ nghiệm thu từng phần, hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu theo đúng hạng mục đã thi công thực tế.
  • Chính quyền các địa phương: Quản lý chặt chẽ phần vốn tự cân đối giao tăng 60.203.077 triệu đồng, đồng thời bảo đảm trích đủ 30.675.380 triệu đồng tiền tiết kiệm 5% ngân sách địa phương phục vụ dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng theo đúng chỉ đạo tại Mục 2.4.

Câu hỏi thường gặp

Bộ Xây dựng đã giải ngân được bao nhiêu vốn tính đến hết ngày 12/11/2026?

Theo Trang 7 Phụ lục I kèm theo Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, Bộ Xây dựng đã thực hiện giải ngân lũy kế 22.957.061 triệu đồng trên tổng kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao là 58.181.856 triệu đồng, tương ứng tỷ lệ đạt 39,5%.

Có bao nhiêu đơn vị trung ương ghi nhận tỷ lệ chi trả ngân sách dưới 20%?

Theo Mục 2.3 của văn bản, có 05 bộ, cơ quan trung ương ghi nhận tỷ lệ giải ngân dưới 20%, bao gồm: Bộ Dân tộc và Tôn giáo (17,1%), Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (16,3%), Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (12,4%), Bộ Khoa học và Công nghệ (10,4%) và Liên minh hợp tác xã Việt Nam (0,0%).

Khoản kinh phí tiết kiệm 5% của các địa phương được bố trí cho mục đích nào?

Theo Mục 2.4 và Phụ lục I của Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, số vốn 5% cân đối ngân sách địa phương thực hiện tiết kiệm là 30.675,4 tỷ đồng (chính xác là 30.675.380 triệu đồng) được dự kiến dùng để đầu tư cho dự án đường sắt tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng.

Tuần giao dịch từ 29/10/2026 đến 05/11/2026 cả nước đã chi trả thêm bao nhiêu vốn?

Theo chú thích số 7 tại Mục 1.1 của Công văn 18586/BTC-ĐTРТ, số vốn giải ngân phát sinh trên phạm vi toàn quốc trong tuần 29/10/2026 – 05/11/2026 là 25.338,1 tỷ đồng.

Trách nhiệm hoàn thiện hồ sơ thanh toán vốn những tháng cuối năm

Kết quả báo cáo nhanh tình hình thực hiện vốn đầu tư phát triển nguồn ngân sách nhà nước đến hết ngày 12/11/2026 cho thấy áp lực giải tỏa nguồn lực tài chính công đang dồn nén rất nặng nề lên khối cơ quan trung ương, đặc biệt là các đơn vị thuộc nhóm dưới mức bình quân chung cả nước. Đối với các chủ đầu tư, ban quản lý dự án và các doanh nghiệp xây lắp, thời gian còn lại của niên độ ngân sách đòi hỏi sự tập trung cao độ vào công tác nghiệm thu và luân chuyển chứng từ thanh toán.

Các bên liên quan cần chủ động kiểm tra hiệu lực áp dụng của các quyết định phân bổ, rà soát đối chiếu văn bản gốc và danh mục phân khai chi tiết tại các phụ lục đi kèm Công văn 18586/BTC-ĐTРТ. Khi gặp các vướng mắc về mặt thủ tục kho bạc, điều chuyển kế hoạch vốn hay thanh quyết toán khối lượng xây dựng, các đơn vị cần kịp thời tham khảo ý kiến hướng dẫn pháp lý từ cơ quan tài chính có thẩm quyền nhằm bảo đảm tiến độ giải ngân theo đúng chỉ tiêu đã được giao.

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm