Giới hạn tối đa 3 phương thức tuyển sinh đại học từ năm 2027
Theo Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT, mỗi chương trình đào tạo chỉ được dùng tối đa 03 phương thức tuyển sinh từ năm 2027 và giảm còn 02 phương thức từ năm 2028. Quy định này đặt ra yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đối với các cơ sở giáo dục đại học và định hình lại lộ trình chuẩn bị của thí sinh.
Mục lục nội dungThu gọn
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT sửa đổi, bổ sung quy chế tuyển sinh. Văn bản này siết chặt số lượng phương thức tuyển sinh đại học nhằm tinh gọn quy trình xét tuyển, hạn chế tình trạng phân mảnh chỉ tiêu và giảm áp lực hồ sơ ảo cho toàn hệ thống giáo dục.
Lộ trình tinh giản phương thức tuyển sinh đại học từ năm 2027
Quy mô các phương án tuyển sinh tại các trường đại học sẽ bị thu hẹp đáng kể theo lộ trình hai giai đoạn. Theo khoản 1 Điều 3, cơ sở đào tạo chỉ được sử dụng tối đa 05 phương thức tuyển sinh cho toàn trường. Đồng thời, mỗi chương trình, hình thức đào tạo chỉ được áp dụng tối đa 03 phương thức xét tuyển trong năm 2027. Bước sang năm tuyển sinh 2028, con số này tiếp tục giảm xuống tối đa 02 phương thức cho mỗi chương trình, hình thức đào tạo.
Quy định trần phương thức này loại trừ một số trường hợp đặc biệt. Cụ thể, theo khoản 1 Điều 3, phương thức xét tuyển thẳng và xét tuyển đối tượng cử tuyển không tính vào trần số lượng phương thức tuyển sinh tối đa của toàn trường cũng như của từng chương trình đào tạo. Điều này tạo hành lang pháp lý để các trường thực hiện chính sách thu hút tài năng và thực hiện trách nhiệm xã hội mà không làm ảnh hưởng đến hạn ngạch phương thức xét tuyển chung.
Việc khống chế trần phương thức tuyển sinh tác động trực tiếp đến chiến lược của các cơ sở đào tạo. Nhiều năm qua, một ngành học có thể duy trì từ 5 đến 7 phương thức xét tuyển độc lập như xét học bạ, xét điểm thi tốt nghiệp THPT, xét điểm đánh giá năng lực, xét tuyển kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ và phỏng vấn. Sự phân mảnh này dẫn đến tình trạng chỉ tiêu bị xé nhỏ, điểm chuẩn giữa các phương thức chênh lệch lớn và gây khó khăn cho công tác lọc ảo.
Quy định về mã số, trọng số và nguyên tắc duy nhất một thang điểm
Công tác kỹ thuật trong xây dựng đề án tuyển sinh được chuẩn hóa ở mức độ cao. Theo khoản 2 Điều 3, mỗi phương thức tuyển sinh bắt buộc phải gắn liền với một mã số cụ thể quy định tại Phụ lục V. Cơ sở đào tạo không được tự ý tạo thêm mã phương thức nằm ngoài danh mục chuẩn hóa.
Bên cạnh mã số, tính minh bạch trong cách tính điểm được luật hóa chi tiết. Theo khoản 2 Điều 3, cơ sở đào tạo phải quy định cụ thể trọng số tính điểm xét của từng hợp phần trong từng phương thức tuyển sinh. Mọi phương thức phải bảo đảm các thí sinh có cùng điều kiện tham gia xét tuyển (trừ đối tượng xét tuyển thẳng), đồng thời phải công khai rõ ràng các tiêu chí đánh giá, phương thức xét tuyển, cách thức tính điểm xét.
Đặc biệt, theo khoản 2 Điều 3, cơ sở đào tạo phải bảo đảm chỉ sử dụng duy nhất một thang điểm xét tuyển và xác định rõ điều kiện trúng tuyển. Quy định này chấm dứt tình trạng một cơ sở đào tạo quy đổi điểm xét tuyển ra nhiều thang điểm khác nhau như thang 30, thang 40 hoặc thang 100 gây nhầm lẫn cho người học và phức tạp hóa quá trình giám sát tuân thủ.
Thiết lập ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào 15,00 điểm theo thang điểm 30
Một trong những điểm mới quan trọng tại Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT là việc xác định ngưỡng điểm sàn xét tuyển đối với nguồn tuyển sử dụng kết quả thi tốt nghiệp. Theo điểm a khoản 3 Điều 3, thí sinh sử dụng điểm thi kỳ thi tốt nghiệp THPT các năm theo tổ hợp xét tuyển (hoặc sử dụng điểm thi môn Toán, Ngữ văn và một môn thi khác) phải đạt tổng điểm tối thiểu 15,00 điểm theo thang điểm 30 mới đủ điều kiện đăng ký xét tuyển vào chương trình đào tạo trình độ đại học.
Quy định ngưỡng điểm tối thiểu 15,00 điểm có phạm vi áp dụng giới hạn về thời điểm tốt nghiệp. Theo khoản 3 Điều 3, điều kiện ngưỡng điểm 15,00 điểm này không áp dụng đối với các thí sinh đã tốt nghiệp từ năm 2025 trở về trước. Đây là điều khoản chuyển tiếp nhằm bảo đảm quyền lợi học tập của những người đã hoàn thành chương trình phổ thông ở các giai đoạn trước đó.
Mức điểm sàn 15,00 điểm thiết lập một chuẩn tối thiểu thống nhất trên toàn quốc đối với nguồn tuyển từ kỳ thi THPT. Các cơ sở đào tạo có quyền xác định ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào của từng ngành cao hơn mức 15,00 điểm, nhưng tuyệt đối không được nhận hồ sơ xét tuyển dưới mức trần tối thiểu luật định này theo điểm a khoản 3 Điều 3.
Phân loại các nguồn xét tuyển hợp lệ vào trình độ đại học
Bên cạnh nguồn tuyển sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT, Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT quy định chi tiết 4 nhóm đối tượng nguồn tuyển khác được quyền đăng ký tham gia xét tuyển đại học. Mỗi nhóm gắn liền với các điều kiện xác định về văn bằng và thời gian tích lũy theo khoản 3 Điều 3:
- Nhóm miễn thi, đặc cách và đối tượng ưu tiên: Theo điểm b khoản 3 Điều 3, bao gồm thí sinh được miễn thi tốt nghiệp THPT, THN; thí sinh được đặc cách xét tốt nghiệp THPT, THN; cùng các thí sinh quy định tại khoản 1, các điểm a, c, d và đ khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều 8 của Quy chế tuyển sinh ban hành kèm Thông tư số 06/2026/TT-BGDĐT ngày 15/02/2026.
- Nhóm người có bằng tốt nghiệp trung cấp: Theo điểm c khoản 3 Điều 3, người dự tuyển phải có bằng tốt nghiệp trung cấp và đã tích lũy đủ thời gian sau 36 tháng kể từ khi tốt nghiệp. Quy định về mốc thời gian 36 tháng này không áp dụng đối với thí sinh thuộc đối tượng xét tuyển vào ngành đào tạo đặc thù thuộc nhóm ngành Âm nhạc và Nghệ thuật trình diễn.
- Nhóm người có bằng tốt nghiệp cao đẳng: Theo điểm d khoản 3 Điều 3, người có bằng tốt nghiệp cao đẳng nhưng không có bằng tốt nghiệp THPT phải bảo đảm thời gian sau 24 tháng kể từ khi tốt nghiệp. Tương tự nhóm trung cấp, điều kiện thời gian 24 tháng được miễn trừ đối với thí sinh xét tuyển vào ngành đào tạo đặc thù thuộc nhóm ngành Âm nhạc và Nghệ thuật trình diễn.
- Nhóm người tốt nghiệp trung học nghề (THN): Theo điểm đ khoản 3 Điều 3, người dự tuyển có kết quả thi tốt nghiệp THN đạt yêu cầu do Bộ trưởng Bộ GDĐT quy định chi tiết và thông báo hằng năm được đăng ký xét tuyển vào các chương trình đào tạo trình độ đại học cùng nhóm ngành đào tạo.
Tình huống minh họa cơ cấu xét tuyển tại cơ sở đào tạo
Để hình dung quy trình áp dụng quy định mới, xem xét mô hình tuyển sinh tại một trường đại học đào tạo đa ngành:
Trường Đại học X dự kiến tổ chức tuyển sinh cho chương trình Cử nhân Quản trị kinh doanh. Theo khoản 1 Điều 3, tổng số phương thức xét tuyển của toàn trường không được vượt quá 05. Đối với riêng chương trình Quản trị kinh doanh, năm 2027 trường áp dụng tối đa 03 phương thức (ví dụ: xét điểm thi THPT, xét kết quả thi đánh giá năng lực, xét tuyển chứng chỉ quốc tế). Đến năm 2028, trường bắt buộc phải rút gọn chỉ còn tối đa 02 phương thức trong số các phương thức nêu trên. Phương thức xét tuyển thẳng thí sinh đạt giải quốc gia không tính vào số lượng 03 (năm 2027) hay 02 (năm 2028) phương thức này.
Đối với thí sinh tham gia xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp THPT vào ngành này, tổng điểm 3 môn thi trong tổ hợp (hoặc Toán, Ngữ văn và môn thứ ba) bắt buộc phải đạt từ 15,00 điểm trở lên theo thang điểm 30 mới đủ điều kiện nộp hồ sơ, căn cứ điểm a khoản 3 Điều 3.
Bảng so sánh lộ trình và điều kiện tuyển sinh theo Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT
Bảng dưới đây tổng hợp các mốc quy định cụ thể về số lượng phương thức, tiêu chí điểm số và nguồn xét tuyển theo Điều 3:
| Nội dung quy định | Năm tuyển sinh 2027 | Từ năm tuyển sinh 2028 | Vị trí căn cứ |
|---|---|---|---|
| Số phương thức tối đa của cơ sở đào tạo | Tối đa 05 phương thức | Tối đa 05 phương thức | Khoản 1 Điều 3 |
| Số phương thức tối đa cho mỗi chương trình đào tạo | Tối đa 03 phương thức | Tối đa 02 phương thức | Khoản 1 Điều 3 |
| Ngoại lệ trần phương thức tuyển sinh | Xét tuyển thẳng, xét đối tượng cử tuyển | Xét tuyển thẳng, xét đối tượng cử tuyển | Khoản 1 Điều 3 |
| Ngưỡng điểm tối thiểu thi tốt nghiệp THPT (thang điểm 30) | Tối thiểu 15,00 điểm (3 môn tổ hợp hoặc Toán, Văn, môn khác) | Tối thiểu 15,00 điểm (3 môn tổ hợp hoặc Toán, Văn, môn khác) | Điểm a Khoản 3 Điều 3 |
| Ngoại lệ ngưỡng sàn điểm thi 15,00 điểm | Thí sinh tốt nghiệp từ năm 2025 trở về trước | Thí sinh tốt nghiệp từ năm 2025 trở về trước | Khoản 3 Điều 3 |
| Điều kiện nguồn tuyển tốt nghiệp trung cấp | Sau 36 tháng kể từ khi tốt nghiệp (trừ Âm nhạc, Nghệ thuật trình diễn) | Sau 36 tháng kể từ khi tốt nghiệp (trừ Âm nhạc, Nghệ thuật trình diễn) | Điểm c Khoản 3 Điều 3 |
| Điều kiện nguồn tuyển tốt nghiệp cao đẳng (không có bằng THPT) | Sau 24 tháng kể từ khi tốt nghiệp (trừ Âm nhạc, Nghệ thuật trình diễn) | Sau 24 tháng kể từ khi tốt nghiệp (trừ Âm nhạc, Nghệ thuật trình diễn) | Điểm d Khoản 3 Điều 3 |
| Điều kiện nguồn tuyển tốt nghiệp THN | Đạt kết quả thi tốt nghiệp THN theo quy định hằng năm; cùng nhóm ngành | Đạt kết quả thi tốt nghiệp THN theo quy định hằng năm; cùng nhóm ngành | Điểm đ Khoản 3 Điều 3 |
Ai bị ảnh hưởng và danh mục việc cần thực hiện
Các nhóm chủ thể chịu tác động trực tiếp từ quy định mới cần chủ động triển khai kế hoạch điều chỉnh tương ứng:
- Cơ sở giáo dục đại học: Cần rà soát toàn bộ các phương thức tuyển sinh hiện hành; thống kê dữ liệu trúng tuyển để chọn lọc tối đa 05 phương thức cho toàn trường; xây dựng đề án tuyển sinh cho từng chương trình với tối đa 03 phương thức áp dụng cho năm 2027 và chuẩn bị phương án rút xuống 02 phương thức cho năm 2028 theo khoản 1 Điều 3; gắn đúng mã số Phụ lục V, xác định rõ trọng số và quy chuẩn về một thang điểm duy nhất theo khoản 2 Điều 3.
- Cán bộ làm công tác tuyển sinh: Phải kiểm soát chặt chẽ điều kiện tiếp nhận hồ sơ; cài đặt thuật toán xét tuyển bảo đảm ngưỡng sàn 15,00 điểm theo thang điểm 30 đối với thí sinh tốt nghiệp từ năm 2026 trở đi theo điểm a khoản 3 Điều 3; xác minh mốc thời gian 36 tháng đối với bằng trung cấp và 24 tháng đối với bằng cao đẳng theo điểm c và điểm d khoản 3 Điều 3.
- Thí sinh tốt nghiệp THPT: Cần tập trung ôn tập bảo đảm tổng điểm tổ hợp đạt từ 15,00 điểm trở lên để không bị loại khỏi nguồn tuyển theo điểm a khoản 3 Điều 3; theo dõi sát đề án của từng trường để chọn phương thức thế mạnh khi số lượng phương thức bị thu hẹp.
- Thí sinh hệ trung cấp, cao đẳng và trung học nghề: Kiểm tra thời gian sau tốt nghiệp (đủ 36 tháng đối với trung cấp, đủ 24 tháng đối với cao đẳng) trước khi nộp hồ sơ, hoặc lựa chọn đúng nhóm ngành đào tạo liên thông phù hợp với ngành tốt nghiệp THN theo điểm đ khoản 3 Điều 3.
Câu hỏi thường gặp
Phương thức xét tuyển thẳng có bị tính vào giới hạn phương thức tối đa không?
Không. Theo khoản 1 Điều 3, phương thức xét tuyển thẳng và xét tuyển đối tượng cử tuyển không tính vào trần 05 phương thức của cơ sở đào tạo cũng như trần 03 phương thức (năm 2027) hoặc 02 phương thức (năm 2028) của từng chương trình đào tạo.
Thí sinh tốt nghiệp THPT các năm trước có bị áp ngưỡng điểm sàn 15,00 điểm không?
Theo khoản 3 Điều 3, quy định ngưỡng điểm tối thiểu 15,00 điểm theo thang điểm 30 không áp dụng đối với các thí sinh tốt nghiệp từ năm 2025 trở về trước. Các thí sinh tốt nghiệp từ năm 2026 trở đi bắt buộc phải đạt từ 15,00 điểm trở lên đối với 3 môn thi theo tổ hợp xét tuyển hoặc Toán, Ngữ văn và một môn thi khác theo điểm a khoản 3 Điều 3.
Người có bằng tốt nghiệp cao đẳng nhưng không có bằng THPT cần điều kiện gì để xét tuyển đại học?
Theo điểm d khoản 3 Điều 3, người có bằng tốt nghiệp cao đẳng nhưng không có bằng THPT phải bảo đảm điều kiện sau 24 tháng kể từ khi tốt nghiệp mới đủ điều kiện thuộc nguồn xét tuyển vào đại học. Quy định này không áp dụng đối với thí sinh xét tuyển vào ngành đào tạo đặc thù thuộc nhóm ngành Âm nhạc và Nghệ thuật trình diễn.
Một phương thức xét tuyển có được dùng nhiều thang điểm khác nhau không?
Không. Theo khoản 2 Điều 3, cơ sở đào tạo phải quy định rõ các tiêu chí đánh giá, xét tuyển, cách thức tính điểm xét bảo đảm chỉ có duy nhất một thang điểm xét tuyển và xác định rõ điều kiện trúng tuyển.
Khuyến nghị tuân thủ quy chế tuyển sinh
Quy định giới hạn số lượng phương thức xét tuyển cùng các điều kiện ngặt nghèo về nguồn tuyển tại Điều 3 tạo ra bước ngoặt lớn về chuẩn hóa công tác tuyển sinh đại học. Các mốc áp dụng từ năm 2027 và năm 2028 đang đến gần, đòi hỏi các đơn vị đào tạo phải hành động sớm.
Hội đồng tuyển sinh của các cơ sở giáo dục đại học cần đối chiếu trực tiếp văn bản Thông tư 95/2026/TT-BGDĐT để hoàn thiện đề án tuyển sinh, kiểm tra kỹ thuật hệ thống dữ liệu mã phương thức tại Phụ lục V và xây dựng phương án truyền thông rõ ràng cho người học. Thí sinh và phụ huynh cần theo dõi chặt chẽ thông tin công bố chính thức từ các nhà trường nhằm nắm bắt kịp thời các điều kiện ngưỡng điểm và quy định văn bằng áp dụng cho đợt tuyển sinh sắp tới.
Nguồn để đối chiếu
Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.
Mở nguồn chính thức