Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

Các Bộ, địa phương phải hoàn thành phê duyệt kế hoạch sắp xếp trong 2026

Theo Quyết định 2054/QĐ-TTg, các Bộ, cơ quan ngang Bộ và UBND cấp tỉnh phải hoàn thành phê duyệt kế hoạch sắp xếp doanh nghiệp nông, lâm nghiệp, quốc phòng an ninh giai đoạn 2026 - 2030 ngay trong năm 2026.

Mục lục nội dungThu gọn

Căn cứ Quyết định 2054/QĐ-TTg ngày 27 tháng 10 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ, các cơ quan đại diện chủ sở hữu nhà nước đang đứng trước yêu cầu cấp bách về mặt thời gian đối với công tác đổi mới và cơ cấu lại danh mục doanh nghiệp trực thuộc. Theo khoản 2 Điều 2 Quyết định này, các Bộ, cơ quan ngang Bộ cùng Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải khẩn trương hoàn thành việc xây dựng và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt kế hoạch sắp xếp trong 2026. Việc xác định rõ mốc thời hạn và phương án nắm giữ vốn nhà nước giúp các đơn vị chủ động ổn định bộ máy, xây dựng phương án sản xuất kinh doanh và quản trị dòng vốn đầu tư công trong cả chu kỳ 5 năm tiếp theo.

Đối tượng chịu tác động và phân định trách nhiệm tổ chức thực hiện

Quyết định 2054/QĐ-TTg phân chia trách nhiệm cụ thể giữa các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền địa phương và các đơn vị kinh tế trực tiếp thực hiện sắp xếp. Theo khoản 1 và khoản 2 Điều 2, hệ thống các chủ thể liên quan bao gồm:

  • Các Bộ, cơ quan ngang Bộ và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố: Đóng vai trò là đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước tại các công ty nông nghiệp, công ty lâm nghiệp, doanh nghiệp trực tiếp phục vụ quốc phòng, an ninh và doanh nghiệp kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh. Các cơ quan này chịu trách nhiệm lập tờ trình, hoàn thiện hồ sơ và phê duyệt hoặc trình phê duyệt phương án giai đoạn 2026 - 2030 (theo khoản 2 Điều 2).
  • Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Cơ quan trực tiếp tổ chức triển khai cơ cấu lại vốn nhà nước đối với nhóm doanh nghiệp lớn thuộc diện điều chỉnh tỷ lệ sở hữu tại Phụ lục II. Hai cơ quan này được trao quyền chủ động lựa chọn thời điểm và hình thức sắp xếp phù hợp với diễn biến thị trường (theo điểm a khoản 1 Điều 2).
  • Bộ Nông nghiệp và Môi trường: Đơn vị chủ trì thẩm định Phương án tổng thể sắp xếp, đổi mới Tổng công ty Cà phê Việt Nam (theo khoản 3 Điều 2).
  • Các tập đoàn kinh tế, tổng công ty, ngân hàng thương mại: Bao gồm 15 đơn vị thuộc danh mục giữ nguyên tỷ lệ vốn theo Phụ lục I, 6 đơn vị thực hiện cơ cấu lại vốn theo Phụ lục II và Tổng công ty Cà phê Việt Nam thực hiện phương án đổi mới riêng theo khoản 3 Điều 2.

Cẩm nang 4 bước triển khai kế hoạch sắp xếp trong 2026 cho các cơ quan chủ quản

Để bảo đảm tiến độ phê duyệt phương án sắp xếp và cơ cấu lại vốn nhà nước đúng thời hạn được giao, các cơ quan đại diện chủ sở hữu cần tiến hành tuần tự theo quy trình nghiệp vụ rõ ràng:

Bước 1: Rà soát toàn diện danh mục công ty nông lâm nghiệp và doanh nghiệp quốc phòng, an ninh

Các Bộ, cơ quan ngang Bộ và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh rà soát thực trạng hoạt động, đất đai, nguồn vốn và tỷ lệ sở hữu tại tất cả các công ty nông, lâm nghiệp, doanh nghiệp phục vụ quốc phòng, an ninh và kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh thuộc quyền quản lý theo khoản 2 Điều 2. Quá trình phân loại phải bám sát tiêu chí quy định tại Quyết định số 40/2026/QĐ-TTg ngày 05 tháng 8 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ.

Bước 2: Xây dựng và phê duyệt kế hoạch sắp xếp giai đoạn 2026 - 2030 hoàn thành trong năm 2026

Theo khoản 2 Điều 2, đại diện chủ sở hữu khẩn trương lập dự thảo kế hoạch sắp xếp, cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp cho giai đoạn 2026 - 2030. Hồ sơ kế hoạch phải được thẩm định nội bộ, lấy ý kiến cơ quan liên quan và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt hoặc trực tiếp ban hành theo thẩm quyền phân cấp, bảo đảm hoàn thành trước khi kết thúc năm 2026 theo đúng chủ trương của Đảng và chỉ đạo của cấp có thẩm quyền.

Bước 3: Lựa chọn thời điểm, phương thức cơ cấu vốn và xử lý vướng mắc thị trường

Đối với việc thực hiện điều chỉnh vốn tại các doanh nghiệp theo Phụ lục II, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ động chọn hình thức và thời điểm sắp xếp nhằm bảo đảm mục tiêu vốn nhà nước và tuân thủ quy định pháp luật (theo điểm a khoản 1 Điều 2). Khi điều kiện thị trường không thuận lợi dẫn đến việc không thể hoàn tất thoái vốn hoặc tăng vốn theo đúng phương án, cơ quan quản lý phải báo cáo kịp thời bằng văn bản hành chính (theo điểm b khoản 1 Điều 2).

Bước 4: Theo dõi, giám sát và tổng kết tình hình thực hiện

Bộ Tài chính giữ vai trò chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan để đôn đốc tiến độ, kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện ở từng cấp và tổng kết tình hình cơ cấu lại vốn theo khoản 4 Điều 2. Các đơn vị chủ quản có nghĩa vụ cung cấp số liệu, báo cáo định kỳ về tiến độ sắp xếp doanh nghiệp và biến động vốn nhà nước.

Danh mục 15 tập đoàn, tổng công ty duy trì tỷ lệ sở hữu nhà nước đến năm 2030

Theo Điều 1 và Phụ lục I ban hành kèm theo Quyết định 2054/QĐ-TTg, Nhà nước chủ trương duy trì ổn định cơ cấu sở hữu tại 15 doanh nghiệp trọng điểm nhằm bảo đảm an ninh năng lượng, hạ tầng giao thông và các cân đối lớn của nền kinh tế:

STT Tên doanh nghiệp Tỷ lệ vốn nhà nước hiện giữ Định hướng duy trì đến hết năm 2030
1 Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
2 Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
3 Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
4 Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
5 Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
6 Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
7 Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
8 Tổng công ty Đường sắt Việt Nam (VNR) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
9 Tổng công ty Lương thực miền Bắc (Vinafood 1) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
10 Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) 100% Tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước
11 Tổng công ty Lâm nghiệp Việt Nam (Vinafor) 51,00% Giữ nguyên tỷ lệ 51,00%
12 Tổng công ty Lương thực miền Nam (Vinafood 2) 51,43% Giữ nguyên tỷ lệ 51,43%
13 Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) 75,87% Giữ nguyên tỷ lệ 75,87%
14 Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) 95,40% Giữ nguyên tỷ lệ 95,40%
15 Tập đoàn Bảo Việt (BVH) 67,98% Giữ nguyên tỷ lệ 67,98%

Việc ấn định tỷ lệ giữ nguyên theo Phụ lục I khẳng định tính ổn định của nguồn vốn chi phối nhà nước, không phát sinh việc bán vốn hay giảm tỷ lệ sở hữu tại các doanh nghiệp này cho tới hết năm 2030.

Kế hoạch điều chỉnh tỷ lệ vốn tại 6 doanh nghiệp và ngân hàng đến năm 2030

Bên cạnh danh mục giữ nguyên, Phụ lục II ban hành kèm theo Quyết định 2054/QĐ-TTg xác định 6 tập đoàn, tổng công ty và ngân hàng phải thực hiện tăng hoặc giảm tỷ lệ vốn nhà nước nắm giữ, thời hạn hoàn thành trong năm 2030:

Tên doanh nghiệp / ngân hàng Tỷ lệ vốn hiện hữu Mục tiêu sắp xếp, cơ cấu lại vốn Hình thức điều chỉnh
Tổng công ty Hàng không Việt Nam (VNA) 39,29% Tăng lên mức 86,42% Tăng vốn nhà nước
Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) 64,46% Tăng lên mức 65,00% Tăng vốn nhà nước
Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC) 99,469% Giảm xuống mức 65,00% Giảm vốn nhà nước
Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (VRG) 96,77% Giảm xuống mức 75,00% Giảm vốn nhà nước
Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) 76,73% Duy trì tỷ lệ từ 65,00% trở lên Cơ cấu giữ tỷ lệ chi phối
Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (VCB) 74,80% Duy trì tỷ lệ từ 65,00% trở lên Cơ cấu giữ tỷ lệ chi phối

Theo điểm a khoản 1 Điều 2, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam là các cơ quan trực tiếp tổ chức thực hiện danh mục điều chỉnh này, chủ động cân nhắc thị trường nhằm thu hồi vốn hiệu quả hoặc bảo đảm tỷ lệ chi phối của Nhà nước theo luật định.

Tiến độ thẩm định và phê duyệt phương án tại Tổng công ty Cà phê Việt Nam

Riêng đối với Tổng công ty Cà phê Việt Nam, khoản 3 Điều 2 Quyết định 2054/QĐ-TTg xác lập lộ trình thẩm định và phê duyệt gồm ba mốc thời gian chặt chẽ trong tháng 10 và tháng 11 năm 2026:

  1. Giai đoạn xây dựng phương án: Tổng công ty Cà phê Việt Nam chịu trách nhiệm hoàn thành việc xây dựng Phương án tổng thể sắp xếp, đổi mới Tổng công ty theo Nghị định số 118/2014/NĐ-CP được sửa đổi bổ sung bởi Nghị định số 04/2024/NĐ-CP và các Thông tư hướng dẫn trước ngày 31 tháng 10 năm 2026. Mốc thời gian này đã hoàn thành.
  2. Giai đoạn thẩm định chuyên ngành: Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan thẩm định Phương án tổng thể sắp xếp, đổi mới Tổng công ty Cà phê Việt Nam, hoàn thành trước ngày 20 tháng 11 năm 2026. Đây là thời hạn sắp diễn ra, các cơ quan chuyên môn đang gấp rút tổng hợp ý kiến thẩm định.
  3. Giai đoạn trình Thủ tướng Chính phủ: Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 30 tháng 11 năm 2026 để xem xét phê duyệt Phương án tổng thể sắp xếp, đổi mới Tổng công ty Cà phê Việt Nam. Mốc thời gian này diễn ra sau khi có kết quả thẩm định chính thức.

Tình huống minh họa: Điều phối phương án giảm tỷ lệ vốn tại VIMC khi thị trường biến động

Để hiểu rõ cơ chế vận hành theo khoản 1 Điều 2, xem xét tình huống quản lý vốn nhà nước tại Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC):

Theo Phụ lục II ban hành kèm theo Quyết định 2054/QĐ-TTg, VIMC hiện có tỷ lệ vốn nhà nước nắm giữ là 99,469%, mục tiêu cơ cấu lại vốn trong giai đoạn 2026 - 2030 là giảm xuống mức 65,00%. Cơ quan chịu trách nhiệm tổ chức triển khai bán phần vốn nhà nước (khoảng 34,469%) là Bộ Tài chính theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 2.

Trong quá trình tổ chức thoái vốn, Bộ Tài chính có quyền chủ động lựa chọn thời điểm và hình thức sắp xếp phù hợp. Trường hợp thị trường chứng khoán hoặc ngành vận tải biển gặp bất lợi, thanh khoản thấp khiến việc bán cổ phần với mức giá hợp lý không thể hoàn thành theo đúng tiến độ dự kiến, cơ chế giải quyết được thực hiện căn cứ điểm b khoản 1 Điều 2:

"Kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định bằng văn bản hành chính đối với các trường hợp không thực hiện được theo Quyết định này do điều kiện thị trường." (theo điểm b khoản 1 Điều 2)

Căn cứ văn bản hành chính được Thủ tướng Chính phủ ban hành, Bộ Tài chính sẽ điều chỉnh thời điểm chào bán hoặc chuyển dịch lộ trình thực hiện sang giai đoạn thị trường hồi phục, tránh thất thoát tài sản nhà nước mà vẫn bảo đảm hoàn thành chỉ tiêu trước khi kết thúc năm 2030.

Câu hỏi thường gặp về kế hoạch sắp xếp doanh nghiệp

Những doanh nghiệp lớn nào tiếp tục được Nhà nước nắm giữ 100% vốn đến hết năm 2030?

Theo Phụ lục I ban hành kèm theo Quyết định 2054/QĐ-TTg, có 10 doanh nghiệp tiếp tục duy trì 100% vốn nhà nước đến hết năm 2030 bao gồm: PVN, EVN, TKV, VNPT, Vinachem, SCIC, VEC, VNR, Vinafood 1 và Agribank.

Tỷ lệ sở hữu nhà nước tại Vietnam Airlines (VNA) biến động ra sao trong giai đoạn 2026 - 2030?

Theo Phụ lục II, Tổng công ty Hàng không Việt Nam (VNA) thuộc diện tăng vốn nhà nước. Tỷ lệ nắm giữ hiện tại là 39,29% và mục tiêu hoàn thành trong năm 2030 là nâng lên mức 86,42%.

Nhóm ngân hàng thương mại BIDV, VCB và VietinBank được định hướng cơ cấu vốn như thế nào?

Căn cứ Phụ lục II, VietinBank được điều chỉnh tăng nhẹ từ 64,46% lên mức 65,00%. Đối với BIDV (hiện là 76,73%) và VCB (hiện là 74,80%), định hướng là duy trì tỷ lệ sở hữu nhà nước từ 65,00% trở lên, bảo đảm quyền chi phối của Nhà nước trong suốt giai đoạn đến năm 2030.

Thời hạn hoàn thành kế hoạch sắp xếp đối với công ty nông lâm nghiệp và doanh nghiệp quốc phòng, an ninh là khi nào?

Theo khoản 2 Điều 2 Quyết định 2054/QĐ-TTg, các Bộ, cơ quan ngang Bộ và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh phải khẩn trương hoàn thành việc xây dựng, báo cáo cấp có thẩm quyền phê duyệt kế hoạch giai đoạn 2026 - 2030 trong năm 2026.

Trách nhiệm hoàn tất thủ tục và các bước kiểm tra tiếp theo

Thời hạn năm 2026 đang dần khép lại, đòi hỏi sự tập trung cao độ từ các cơ quan đại diện chủ sở hữu. Để bảo đảm công tác quản lý vốn tuân thủ đúng định hướng của Thủ tướng Chính phủ, các cơ quan và doanh nghiệp cần thực hiện các công việc trọng tâm tiếp theo:

  • Đối chiếu trực tiếp từng nội dung phương án với danh mục quy định tại Phụ lục I và Phụ lục II của Quyết định 2054/QĐ-TTg để bảo đảm xác định đúng tỷ lệ vốn nhà nước cần giữ nguyên hoặc cơ cấu lại.
  • Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ kế hoạch sắp xếp công ty nông lâm nghiệp và doanh nghiệp quốc phòng an ninh để trình duyệt theo khoản 2 Điều 2 đúng tiến độ năm 2026.
  • Theo dõi chặt chẽ tiến độ thẩm định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường (trước ngày 20/11/2026) và báo cáo tổng hợp của Bộ Tài chính (trước ngày 30/11/2026) đối với phương án của Tổng công ty Cà phê Việt Nam (theo khoản 3 Điều 2).
  • Khi phát sinh khó khăn do điều kiện thị trường, các đơn vị chủ động lập văn bản tham vấn cơ quan chủ quản hoặc kiến nghị Bộ Tài chính theo dõi, tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ giải quyết theo quy định pháp luật.

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm
Kế hoạch sắp xếp trong 2026: Trách nhiệm các Bộ | Góc Luật