Khoảng cách an toàn kỹ thuật bắt buộc khi đặt lồng bè nuôi cá tại Hà Nội
Văn bản 434/KH-UBND của UBND TP Hà Nội đặt mốc cự ly bắt buộc: lồng cách bờ tối thiểu 5m, đáy lồng cách đáy sông ít nhất 0,5m khi nước cạn, cách luồng tàu và cầu đường bộ để bảo đảm an toàn dòng chảy.
Mục lục nội dungThu gọn
Văn bản 434/KH-UBND do Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội ban hành ngày 05/11/2026 đặt ra hệ thống khung kỹ thuật khắt khe cho hoạt động phát triển thủy sản sông hồ giai đoạn 2026 - 2030. Nhiều hộ dân cùng các hợp tác xã đứng trước bài toán phải rà soát thực địa ngay lập tức nhằm đáp ứng các quy chuẩn không gian mặt nước. Việc nắm rõ khoảng cách an toàn kỹ thuật bắt buộc khi đặt lồng bè nuôi cá giúp cơ sở tránh nguy cơ bị đình chỉ vị trí neo đậu hoặc gây cản trở dòng chảy mùa kiệt.
Quy chuẩn vị trí đặt lồng bè nuôi cá và cự ly mép bờ, đáy sông
Theo tiêu chí số 3 thuộc Phụ lục II ban hành kèm theo Kế hoạch số 434/KH-UBND, khoảng cách từ lồng nuôi đến bờ sông phải đạt mức tối thiểu 5m khi mực nước thấp nhất. Mốc này áp dụng vào thời điểm mực nước kiệt nhất trong chu kỳ thủy văn sông. Giữ khoảng cách tối thiểu 5m nhằm ngăn hiện tượng bồi lắng bùn cát bờ sông và tạo khoảng đệm lưu thông dòng ven bờ.
Theo tiêu chí số 6 Phụ lục II của Kế hoạch số 434/KH-UBND, độ sâu nơi neo lồng yêu cầu đáy lồng cách đáy sông tối thiểu 0,5 m khi mực nước thấp nhất. Khoảng hở 0,5m duy trì đối lưu nước tầng đáy, tiêu thoát cặn bã và thức ăn thừa dư đọng dưới đáy lưới, hạn chế sinh khí độc làm ngạt cá nuôi.
Theo tiêu chí số 1 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Luật Thủy sản ngày 21/11/2017 và Nghị định số 41/2026/NĐ-CP ngày 25/01/2026, khu vực lựa chọn phải không nằm trong khu vực được quy hoạch, xác định phát triển với mục đích khác. Điều này ngăn ngừa xung đột quy hoạch sử dụng không gian mặt nước giữa thủy sản, giao thông hoặc công trình thủy nông.
Hành lang bảo vệ luồng đường thủy và công trình cảng bến
Theo tiêu chí số 4 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Điều 30 Thông tư số 21/2026/TT-BXD ngày 15/5/2026, phạm vi hành lang bảo vệ luồng đường thủy nội địa được phân định theo từng cấp kỹ thuật trong trường hợp luồng không nằm sát bờ:
- Đối với luồng đường thủy nội địa trên hồ, vịnh, cửa sông ra biển, ven bờ biển và luồng cấp đặc biệt: từ 20 mét đến 25 mét;
- Đối với luồng đường thủy nội địa cấp I, cấp II: từ 15 mét đến 20 mét;
- Đối với luồng đường thủy nội địa cấp III, cấp IV: từ 10 mét đến 15 mét;
- Đối với luồng đường thủy nội địa cấp V, cấp VI: là 10 mét.
Theo tiêu chí số 9 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND, vị trí neo đặt cơ sở nuôi cá cần cách cảng, bến thủy nội địa tối thiểu 500m để không bị ảnh hưởng của tàu thuyền và dầu mỡ. Đây là cự ly vùng đệm an toàn phòng chống ô nhiễm nhiên liệu xăng dầu từ tàu thuyền ra vào bến, đồng thời loại trừ nguy cơ va chạm giao thông cơ giới thủy vào khung lồng nuôi.
Khoảng cách an toàn công trình cầu, hành lang bảo vệ đê và cấp nước sinh hoạt
Theo tiêu chí số 10 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Nghị định số 241/2026/NĐ-CP, chiều rộng hành lang an toàn cầu đường bộ đối với cầu ngoài đô thị được tính từ mép ngoài cùng phần đất để bảo vệ, bảo trì cầu trở ra mỗi bên theo quy mô chiều dài công trình:
| Chiều dài cầu đường bộ ngoài đô thị | Chiều rộng hành lang an toàn mỗi bên |
|---|---|
| Cầu có chiều dài lớn hơn 300 mét | 150 mét |
| Cầu có chiều dài từ 60 mét đến 300 mét | 100 mét |
| Cầu có chiều dài từ 20 mét đến dưới 60 mét | 50 mét |
| Cầu có chiều dài nhỏ hơn 20 mét | 20 mét |
| Phần cầu cạn của cầu vượt sông lớn hơn 300 mét | Không nhỏ hơn 50 mét (tính từ phần đất bảo vệ, bảo trì trở ra) |
Theo tiêu chí số 2 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Điều 5 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 15 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường ngày 11/12/2025, hành lang bảo vệ đê điều được chia làm hai trường hợp:
- Đối với đê cấp đặc biệt, cấp I, cấp II và cấp III ở những vị trí đê đi qua khu dân cư, khu đô thị và khu du lịch: tính từ chân đê trở ra 05 mét về phía đồng và phía sông hoặc phía biển;
- Đối với các vị trí khác: tính từ chân đê trở ra 25 mét về phía đồng, 20 mét về phía sông đối với đê sông, đê cửa sông.
Theo tiêu chí số 5 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Điều 10 Thông tư số 03/2024/TT-BTNMT ngày 16/5/2024, khoảng cách đến công trình khai thác nước sinh hoạt không nhỏ hơn 1.500 m từ vị trí khai thác nước đối với trường hợp công trình khai thác nước từ hồ chứa, đập dâng trên sông, suối và không vượt quá chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước của hồ chứa, phạm vi bảo vệ đập.
Yêu cầu thủy văn lưu tốc và chất lượng môi trường nước nuôi
Theo tiêu chí số 7 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND, vùng nuôi phải có dòng chảy để nước có thể lưu thông, tránh nằm trên dòng chính hoặc gần đập hoặc những eo ngách kín. Lưu tốc dòng chảy tốt nhất từ 0,2 – 0,5m/s. Chế độ thủy văn tại điểm đặt phải giữ mực nước không thay đổi đột ngột và ít ảnh hưởng của bão, gió.
Theo tiêu chí số 8 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND, chất lượng nước phải đáp ứng yêu cầu đối với đối tượng nuôi theo quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành; các thông số môi trường nằm trong giới hạn cho phép theo QCVN 08:2023/BTNMT về chất lượng nước mặt và Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13952:2024 về Nước nuôi trồng thủy sản - Nước ngọt - Yêu cầu chất lượng.
Theo tiêu chí số 11 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Quyết định số 257/QĐ-TTg ngày 18/2/2016, việc bố trí cụm nuôi phải bảo đảm không thay đổi tiêu chuẩn phòng chống lũ của hệ thống sông Hồng, sông Thái Bình. Theo tiêu chí số 12 Phụ lục II, trường hợp các quy định của pháp luật được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế, các đơn vị thực hiện theo quy định pháp luật hiện hành.
Tình huống minh họa đo đạc thực địa vùng nuôi
Một hợp tác xã thủy sản lập kế hoạch gia cố giàn lồng trên tuyến sông ngoại thành thuộc địa bàn Hà Nội. Điểm khảo sát nằm gần một cây cầu đường bộ ngoài đô thị dài 350m và tiếp giáp luồng đường thủy nội địa cấp II. Dựa trên các tiêu chí kỹ thuật tại Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND, cơ sở phải đối chiếu các chỉ số cụ thể:
Thứ nhất, đối với cầu đường bộ dài 350m (thuộc nhóm lớn hơn 300m), theo tiêu chí số 10, khoảng cách hành lang an toàn mỗi bên phải đạt tối thiểu 150 mét tính từ mép ngoài cùng phần đất bảo vệ, bảo trì cầu. Thứ hai, với tuyến luồng giao thông cấp II, theo tiêu chí số 4, cự ly từ cụm lồng tới biên luồng phải giữ khoảng từ 15 mét đến 20 mét trong điều kiện luồng không nằm sát bờ.
Thứ ba, vị trí chân đê sông tại khu vực không thuộc khu đô thị hay du lịch buộc phải giữ cự ly cách chân đê 20 mét về phía sông theo tiêu chí số 2. Cuối cùng, vào thời điểm mực nước thấp nhất mùa cạn, mép lồng trong cùng phải cách bờ sông tối thiểu 5m theo tiêu chí số 3, còn đáy lưới lồng cách mặt bùn đáy sông tối thiểu 0,5m theo tiêu chí số 6. Bất kỳ sự thiếu hụt nào so với các ngưỡng nêu trên đều không đạt chuẩn kỹ thuật vị trí neo đậu.
Đối tượng chịu tác động và hành động cần triển khai
- Hộ gia đình, cá nhân nuôi thủy sản lồng bè: Cần chủ động kiểm tra cao độ đáy lồng trong điều kiện mực nước thấp nhất để bảo đảm khoảng cách xả đáy tối thiểu 0,5m. Đo đạc khoảng cách đến bờ mép nước thấp nhất duy trì trên 5m. Rà soát mốc khoảng cách tối thiểu 500m so với cảng, bến thủy nội địa lân cận.
- Hợp tác xã và doanh nghiệp đầu tư vùng nuôi: Đối chiếu vị trí khu mặt nước với bản đồ hành lang an toàn cầu đường bộ (từ 20m đến 150m tùy chiều dài cầu), hành lang đê điều (5m đối với khu dân cư hoặc 20m phía sông đối với các vị trí khác) và cự ly cách vị trí khai thác nước sinh hoạt hồ chứa, đập dâng không nhỏ hơn 1.500m. Tham gia chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm thủy sản lồng bè, hỗ trợ truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu sản phẩm giai đoạn 2027 - 2030 do Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì phối hợp cùng Sở Công Thương, UBND cấp xã, phường và doanh nghiệp theo nhiệm vụ số 7 Kế hoạch 434/KH-UBND.
- Đơn vị tư vấn, gia công lắp đặt lồng bè: Thiết kế hệ thống neo giữ phù hợp vận tốc dòng chảy từ 0,2 – 0,5m/s; khảo sát độ sâu đáy sông tránh các khu vực sát luồng đường thủy cấp đặc biệt (cách 20 - 25m), cấp I, II (cách 15 - 20m), cấp III, IV (cách 10 - 15m) hoặc cấp V, VI (cách 10m). Tuân thủ hướng dẫn kỹ thuật kiểm soát rủi ro mùa mưa lũ thường niên của UBND cấp xã, phường.
Câu hỏi thường gặp
Lồng bè có được neo đậu gần trạm cấp nước sinh hoạt hồ chứa không?
Theo tiêu chí số 5 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Điều 10 Thông tư số 03/2024/TT-BTNMT ngày 16/5/2024, khoảng cách không được nhỏ hơn 1.500 m từ vị trí khai thác nước đối với công trình khai thác từ hồ chứa, đập dâng trên sông, suối và không vượt quá chỉ giới hành lang bảo vệ nguồn nước của hồ chứa, phạm vi bảo vệ đập.
Hành lang an toàn luồng đường thủy nội địa cấp I và II yêu cầu cự ly bao nhiêu?
Theo tiêu chí số 4 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Điều 30 Thông tư số 21/2026/TT-BXD ngày 15/5/2026, đối với luồng đường thủy nội địa cấp I, cấp II trong trường hợp luồng không nằm sát bờ, phạm vi hành lang bảo vệ quy định từ 15 mét đến 20 mét.
Phạm vi bảo vệ hành lang an toàn cầu vượt sông có chiều dài trên 300m là bao nhiêu?
Theo tiêu chí số 10 Phụ lục II Kế hoạch số 434/KH-UBND căn cứ Nghị định số 241/2026/NĐ-CP, chiều rộng hành lang an toàn đối với cầu đường bộ ngoài đô thị có chiều dài lớn hơn 300 mét là 150 mét tính từ mép ngoài cùng phần đất để bảo vệ, bảo trì cầu trở ra mỗi bên. Đối với phần cầu cạn của cầu vượt sông lớn hơn 300 mét, khoảng cách tính từ phần đất bảo vệ, bảo trì trở ra không nhỏ hơn 50 mét.
Khuyến nghị cho cơ sở nuôi trồng thủy sản lồng bè
Các tiêu chuẩn mặt bằng nêu tại Kế hoạch số 434/KH-UBND ngày 05/11/2026 của UBND thành phố Hà Nội thiết lập ranh giới vận hành rõ ràng cho các mô hình thủy sản trên sông hồ. Người dân và tổ chức tham gia nuôi trồng cần chủ động rà soát, tự đo đạc các mốc cự ly mép bờ, đáy sông và hành lang công trình hạ tầng xung quanh vùng nuôi. Trong trường hợp có vướng mắc liên quan đến hồ sơ pháp lý mặt nước, đơn vị nên liên hệ trực tiếp các cơ quan chức năng địa phương hoặc tham khảo chuyên gia pháp lý để bảo đảm cơ sở hoạt động đầy đủ điều kiện kỹ thuật theo quy định hiện hành.
Nguồn để đối chiếu
Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.
Mở nguồn chính thức