Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

Người tố cáo rút đơn, cơ quan thẩm quyền có tiếp tục giải quyết?

Theo Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, dù người tố cáo rút đơn, cơ quan có thẩm quyền vẫn tiếp tục giải quyết vụ việc nếu hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật, có căn cứ bị ép buộc, mua chuộc hoặc lợi dụng tố cáo để vu khống.

Mục lục nội dungThu gọn

Khi công dân nộp đơn tố giác sai phạm nhưng sau đó vì lý do cá nhân muốn dừng lại, vấn đề đặt ra là liệu cơ quan chức năng có đình chỉ toàn bộ vụ việc hay không. Theo quy định pháp luật hiện hành, việc người tố cáo rút đơn không đồng nghĩa với việc quá trình xác minh chấm dứt hoàn toàn. Người giải quyết tố cáo vẫn phải tiếp tục thực hiện trách nhiệm theo luật định nếu hồ sơ, tài liệu ban đầu cho thấy dấu hiệu vi phạm hoặc có yếu tố bất thường tác động đến ý chí của người làm đơn.

Khi người tố cáo rút đơn cơ quan chức năng xử lý ra sao?

Căn cứ theo khoản 4 Điều 4 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, trường hợp người tố cáo rút tố cáo thì người giải quyết tố cáo vẫn phải tiếp tục giải quyết tố cáo nếu qua xem xét hồ sơ, tài liệu, thông tin đã thu thập được nhận thấy vụ việc có một trong các căn cứ luật định. Nguyên tắc cốt lõi của hoạt động giải quyết tố cáo là bảo vệ trật tự quản lý nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Do đó, việc xử lý vi phạm pháp luật không phụ thuộc hoàn toàn vào ý chí chủ quan hay sự thay đổi quyết định của người tố cáo một khi dấu hiệu vi phạm đã được ghi nhận.

Cụ thể, ba trường hợp bắt buộc cơ quan có thẩm quyền phải tiếp tục quy trình giải quyết bao gồm:

  • Hành vi bị tố cáo có dấu hiệu vi phạm pháp luật theo điểm a khoản 4 Điều 4;
  • Có căn cứ xác định việc rút tố cáo được thực hiện do người tố cáo bị đe dọa, ép buộc, mua chuộc theo điểm b khoản 4 Điều 4;
  • Có căn cứ xác định người tố cáo đã lợi dụng việc tố cáo để vu khống, xúc phạm, gây thiệt hại cho người bị tố cáo theo điểm c khoản 4 Điều 4.

Quy định này ngăn chặn tình trạng người bị tố cáo dùng tiền bạc, lợi ích vật chất để mua chuộc hoặc sử dụng vũ lực, thủ đoạn đe dọa nhằm triệt tiêu nguồn tin tố giác tội phạm, sai phạm. Đồng thời, đây cũng là công cụ răn đe đối với những cá nhân lợi dụng quyền tố cáo để bôi nhọ, gây áp lực rồi chủ động rút lui nhằm trốn tránh trách nhiệm pháp lý.

Hình thức và trình tự rút đơn tố cáo đúng quy định

Pháp luật quy định chặt chẽ về mặt hình thức đối với việc rút tố cáo nhằm bảo đảm tính xác thực và tự nguyện của người làm đơn. Theo Điều 4 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, việc rút tố cáo được thực hiện thông qua hai phương thức chính:

Phương thức thứ nhất là lập đơn rút tố cáo bằng văn bản theo khoản 1 Điều 4. Đơn rút tố cáo phải ghi rõ ngày, tháng, năm; họ và tên, địa chỉ của người tố cáo rút tố cáo; cách thức liên hệ; nội dung tố cáo được rút; có chữ ký hoặc điểm chỉ của người tố cáo rút tố cáo. Đơn phải được thực hiện theo Mẫu số 02 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định.

Phương thức thứ hai là lập biên bản ghi nhận ý kiến rút tố cáo theo khoản 2 Điều 4. Biên bản này do người giải quyết tố cáo, hoặc người kiểm tra, xác minh thông tin về người tố cáo và điều kiện thụ lý tố cáo, hoặc người xác minh nội dung tố cáo, hoặc người tiếp nhận rút tố cáo lập khi làm việc trực tiếp với người tố cáo. Biên bản ghi nhận ý kiến rút tố cáo phải có chữ ký hoặc điểm chỉ của người tố cáo rút tố cáo và được thực hiện theo Mẫu số 03 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định.

Trường hợp có nhiều người cùng thực hiện quyền tố cáo chung một nội dung, theo khoản 3 Điều 4, nếu có một, một số hoặc tất cả người tố cáo rút tố cáo thì việc rút tố cáo của từng cá nhân vẫn phải tuân thủ chặt chẽ việc lập đơn theo Mẫu số 02 hoặc lập biên bản theo Mẫu số 03. Sự rút lui của một hoặc một số người không làm chấm dứt tư cách tham gia của những người còn lại trong vụ việc.

Trách nhiệm bảo vệ người tố cáo và xử lý hành vi tiêu cực

Khi tiến hành giải quyết tố cáo mà phát hiện việc rút đơn xuất phát từ những tác động tiêu cực bên ngoài, pháp luật đặt ra trách nhiệm cụ thể đối với người có thẩm quyền. Theo khoản 5 Điều 4 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, khi giải quyết tố cáo theo quy định tại khoản 3 Điều 33 Luật Tố cáo, người giải quyết tố cáo phải áp dụng biện pháp theo thẩm quyền hoặc đề nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền áp dụng biện pháp bảo vệ người tố cáo theo quy định của pháp luật.

Đồng thời, người giải quyết tố cáo phải tiến hành xử lý người có hành vi đe dọa, mua chuộc người tố cáo hoặc người lợi dụng việc tố cáo để vu khống, xúc phạm, gây thiệt hại cho người bị tố cáo theo quy định của pháp luật. Quy định này bảo đảm xử lý nghiêm minh các hành vi cản trở hoạt động tư pháp và quản lý nhà nước.

Theo khoản 1 Điều 7, khi nhận được thông tin về việc người tố cáo bị đe dọa, trả thù, trù dập, người giải quyết tố cáo có trách nhiệm chỉ đạo áp dụng biện pháp bảo vệ theo thẩm quyền quy định tại Điều 52 Luật Tố cáo. Trường hợp không thuộc thẩm quyền thì phải đề nghị hoặc yêu cầu cơ quan có thẩm quyền áp dụng biện pháp bảo vệ. Trong trường hợp khẩn cấp theo khoản 2 Điều 7, người giải quyết tố cáo có quyền đề nghị hoặc yêu cầu cơ quan có thẩm quyền áp dụng biện pháp bảo vệ ngay lập tức, sau đó mới gửi văn bản chính thức.

Cơ quan được yêu cầu bảo vệ cũng phải chịu trách nhiệm pháp lý rõ ràng. Theo Điều 8, khi nhận được đề nghị hoặc yêu cầu của người giải quyết tố cáo, cơ quan có thẩm quyền căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của mình xem xét, quyết định áp dụng biện pháp bảo vệ theo quy định tại Điều 52 Luật Tố cáo và thông báo bằng văn bản cho người giải quyết tố cáo, người được bảo vệ biết.

Quy trình thụ lý và các mốc thời hạn cần tuân thủ

Trước khi đưa ra quyết định thụ lý tố cáo, công tác kiểm tra ban đầu được quy định rất nghiêm ngặt. Theo khoản 1 Điều 9 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, người giải quyết tố cáo tự mình hoặc giao cơ quan thanh tra nhà nước cùng cấp, cơ quan, tổ chức, cá nhân khác xác minh thông tin về người tố cáo và điều kiện thụ lý tố cáo. Trường hợp người tố cáo không cư trú tại địa bàn quản lý hoặc gặp khó khăn trong việc xác minh thì người giải quyết tố cáo có thể ủy quyền cho cơ quan nhà nước ngang cấp hoặc cơ quan nhà nước cấp dưới xác minh thông tin cần thiết phục vụ việc ra quyết định thụ lý tố cáo. Quyết định thụ lý tố cáo được thực hiện theo Mẫu số 04 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định.

Sau khi ban hành quyết định thụ lý, trách nhiệm thông báo được giới hạn trong thời hạn nghiêm ngặt nhằm bảo đảm tính minh bạch và quyền phòng vệ của người bị tố cáo:

Nội dung thực hiện Thời hạn theo luật định Biểu mẫu áp dụng Căn cứ pháp lý
Thông báo việc thụ lý tố cáo cho người tố cáo Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày ra quyết định thụ lý Mẫu số 05 tại Phụ lục Khoản 2 Điều 9
Thông báo nội dung tố cáo cho người bị tố cáo Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày ra quyết định thụ lý Mẫu số 06 tại Phụ lục Khoản 2 Điều 9
Thành lập Tổ xác minh tố cáo (từ hai người trở lên) Cùng thời điểm hoặc sau khi thụ lý Mẫu số 07 tại Phụ lục Khoản 1 Điều 10

Trong quá trình xác minh, người tiến hành phải tuân thủ nguyên tắc khách quan tuyệt đối. Theo khoản 3 Điều 10, người giải quyết tố cáo hoặc thủ trưởng cơ quan thanh tra, cơ quan được giao xác minh không được giao nhiệm vụ làm Tổ trưởng Tổ xác minh, thành viên Tổ xác minh đối với những người có quan hệ thân thích với người bị tố cáo hoặc có lợi ích liên quan trực tiếp. Các mối quan hệ này bao gồm: vợ hoặc chồng, bố đẻ, mẹ đẻ, bố nuôi, mẹ nuôi, bố mẹ bên vợ hoặc bên chồng, con đẻ, con nuôi, con rể, con dâu, anh ruột, chị ruột, em ruột.

Cơ chế chuyển hồ sơ lên cấp trên khi cấp dưới vi phạm

Để bảo đảm các sai phạm không bị chìm xuồng trong trường hợp người giải quyết cấp dưới bao che hoặc kéo dài thời hạn, Điều 5 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP quy định rõ thẩm quyền can thiệp của cấp trên. Người đứng đầu cơ quan, tổ chức cấp trên trực tiếp phải trực tiếp giải quyết vụ việc thuộc thẩm quyền của cấp dưới trong trường hợp quá thời hạn quy định mà chưa được giải quyết khi có căn cứ xác định cấp dưới có vi phạm pháp luật nghiêm trọng.

Cụ thể, theo khoản 1 Điều 5, việc vi phạm nghiêm trọng xảy ra trong các tình huống sau:

  • Có vi phạm về trình tự, thủ tục giải quyết tố cáo dẫn đến kết luận tố cáo không chính xác, khách quan hoặc làm sai lệch hồ sơ vụ việc theo điểm a khoản 1 Điều 5;
  • Có một trong các căn cứ quy định tại khoản 3 Điều 37 Luật Tố cáo theo điểm b khoản 1 Điều 5.

Ngoài ra, theo khoản 2 Điều 5, khi có dấu hiệu không khách quan trong việc giải quyết tố cáo của cơ quan cấp dưới, người đứng đầu cơ quan cấp trên trực tiếp cũng phải rút hồ sơ lên để giải quyết nhằm bảo đảm tính công minh của kết quả xử lý.

Tình huống minh họa thực tế về việc rút đơn

Ông A gửi đơn tố cáo hành vi sai phạm của cán bộ B tại địa phương. Sau khi người giải quyết tố cáo ban hành Quyết định thụ lý tố cáo theo Mẫu số 04 và thông báo cho ông A trong thời hạn 05 ngày làm việc theo khoản 2 Điều 9, ông A bất ngờ đến cơ quan giải quyết tố cáo xin rút lại toàn bộ nội dung tố cáo.

Tại buổi làm việc trực tiếp theo Điều 11, cán bộ xác minh đã lập Biên bản ghi nhận ý kiến rút tố cáo theo Mẫu số 03 với chữ ký và điểm chỉ của ông A theo đúng khoản 2 Điều 4. Tuy nhiên, qua xem xét sơ bộ hồ sơ, tài liệu, thông tin đã thu thập được từ trước, cơ quan giải quyết nhận thấy hành vi bị tố cáo của cán bộ B có dấu hiệu vi phạm pháp luật rất rõ ràng, đồng thời xuất hiện chứng cứ cho thấy ông A có dấu hiệu bị mua chuộc.

Áp dụng quy định tại điểm a và điểm b khoản 4 Điều 4, người giải quyết tố cáo quyết định không đình chỉ mà vẫn tiếp tục giải quyết tố cáo theo đúng trình tự. Đồng thời, căn cứ khoản 5 Điều 4, cơ quan thẩm quyền chỉ đạo triển khai biện pháp bảo vệ ông A và tiến hành các bước điều tra, xử lý đối tượng có hành vi mua chuộc theo quy định pháp luật.

Ai bị ảnh hưởng và các bên cần làm gì?

Quy định về việc tiếp tục giải quyết tố cáo khi người làm đơn rút lui tác động trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của ba nhóm chủ thể:

  • Người tố cáo: Cần hiểu rõ việc rút đơn phải thực hiện bằng văn bản Mẫu số 02 hoặc biên bản Mẫu số 03. Nếu việc rút đơn do bị đe dọa, ép buộc thì phải chủ động đề nghị người giải quyết tố cáo áp dụng biện pháp bảo vệ theo Điều 7. Tuyệt đối không được lợi dụng quyền tố cáo để vu khống người khác rồi rút đơn nhằm trốn tránh trách nhiệm, vì hành vi này sẽ bị xem xét xử lý theo khoản 5 Điều 4.
  • Người bị tố cáo: Khi nhận thông báo về nội dung tố cáo theo Mẫu số 06 trong thời hạn 05 ngày làm việc theo khoản 2 Điều 9, cần chuẩn bị hồ sơ giải trình trung thực. Không thực hiện các hành vi mua chuộc, đe dọa người tố cáo, vì đây là căn cứ bắt buộc vụ việc phải tiếp tục giải quyết và sẽ bị xử lý kỷ luật hoặc hình sự theo khoản 5 Điều 4.
  • Cơ quan giải quyết tố cáo: Phải kiểm tra toàn diện tài liệu, chứng cứ thu thập được trước khi quyết định dừng hay tiếp tục xử lý theo khoản 4 Điều 4. Tuân thủ nghiêm ngặt thời hạn 05 ngày làm việc để ra các thông báo theo khoản 2 Điều 9 và không bố trí cán bộ có quan hệ thân thích vào Tổ xác minh theo khoản 3 Điều 10.

Câu hỏi thường gặp

Người tố cáo rút đơn qua điện thoại cơ quan giải quyết có chấp nhận không?

Không. Căn cứ khoản 1 và khoản 2 Điều 4 Văn bản hợp nhất 01/2026/VBHN-ND-TTCP, việc rút tố cáo bắt buộc phải thể hiện bằng đơn rút tố cáo có chữ ký hoặc điểm chỉ theo Mẫu số 02, hoặc lập thành biên bản ghi nhận ý kiến có chữ ký hoặc điểm chỉ theo Mẫu số 03 khi làm việc trực tiếp.

Sau khi người tố cáo rút đơn thì người bị tố cáo có được thông báo kết quả không?

Có. Trong trường hợp vụ việc tiếp tục được giải quyết theo khoản 4 Điều 4 hoặc khi thụ lý vụ việc theo khoản 2 Điều 9, người giải quyết tố cáo có trách nhiệm thông báo về nội dung tố cáo theo Mẫu số 06 cho người bị tố cáo biết trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày ban hành quyết định thụ lý.

Có trường hợp nào rút đơn mà người tố cáo bị xử lý không?

Có. Căn cứ điểm c khoản 4 và khoản 5 Điều 4, nếu cơ quan giải quyết có căn cứ xác định người tố cáo đã lợi dụng việc tố cáo để vu khống, xúc phạm, gây thiệt hại cho người bị tố cáo thì vụ việc vẫn tiếp tục được giải quyết và người có hành vi vu khống sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Kết luận và khuyến nghị pháp lý

Quy định về việc tiếp tục giải quyết khi người làm đơn rút lui là cơ chế pháp lý quan trọng nhằm bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và ngăn ngừa tiêu cực trong xã hội. Việc rút đơn chỉ chấm dứt trách nhiệm cá nhân của người làm đơn trong một số tình huống nhất định, nhưng không ngăn cản nhà nước làm sáng tỏ các dấu hiệu sai phạm đã phát lộ. Người dân và cán bộ khi tham gia quy trình giải quyết tố cáo cần chủ động kiểm tra hiệu lực áp dụng của các văn bản pháp luật hiện hành, đối chiếu trực tiếp với các biểu mẫu ban hành kèm theo Nghị định, và tham khảo ý kiến tư vấn pháp lý chuyên sâu từ các cơ quan có thẩm quyền để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Ảnh minh họa AI: đơn khiếu nại, góc chi tiết công cụ
Góc Luật · Ảnh minh họa AI

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm