Thu 4.000 tỷ đồng mỗi năm từ dịch vụ môi trường rừng giai đoạn tới

Chính phủ đã ban hành định hướng điều chỉnh Quy hoạch lâm nghiệp thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, mang lại nhiều tác động tài chính trực tiếp tới người dân làm nghề rừng và các chủ thể kinh doanh liên quan. Trong đó, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng và các gói giải pháp sinh kế là trọng tâm tạo dòng tiền bền vững cho người giữ rừng.

Mục tiêu thu 4.000 tỷ đồng mỗi năm từ dịch vụ môi trường rừng

Theo điểm h mục phát triển ngành lâm nghiệp tại Quyết định 2018/QĐ-TTg, định hướng giai đoạn 2026 - 2030 đặt mục tiêu thu dịch vụ môi trường rừng đạt bình quân 4.000 tỷ đồng/năm. Để đạt quy mô này, nhà nước tiếp tục thực hiện hiệu quả chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, bao gồm dịch vụ hấp thụ và lưu giữ các-bon của rừng, đồng thời phát triển thị trường tín chỉ các-bon rừng nhằm tạo nguồn tài chính ổn định cho công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.

Bên cạnh nguồn thu truyền thống, quy hoạch xác định rõ nhiệm vụ nghiên cứu mở rộng các loại hình và đối tượng chi trả dịch vụ môi trường rừng theo điểm h. Việc mở rộng đối tượng chi trả sẽ giúp gia tăng nguồn thu nộp về quỹ bảo vệ và phát triển rừng, từ đó phân bổ lại cho các chủ rừng, hộ gia đình và cộng đồng trực tiếp nhận khoán bảo vệ rừng.

Chính sách tín dụng, đào tạo nghề và sinh kế cho người giữ rừng

Đối với quyền lợi trực tiếp của người dân, theo điểm a mục 6 Quyết định 2018/QĐ-TTg, giải pháp cơ chế, chính sách tập trung vào việc triển khai chính sách tín dụng, hỗ trợ dạy nghề, tạo sinh kế, việc làm, bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao thu nhập cho người trồng rừng, người bảo vệ rừng.

Nhà nước chủ trương nghiên cứu cơ chế kết hợp hài hòa giữa công tác quản lý, bảo vệ với khai thác các giá trị kinh tế của rừng tự nhiên nhằm giảm nghèo và phát triển kinh tế - xã hội. Quy định này mở đường cho người dân sống gần rừng vừa tham gia quản trị tài nguyên, vừa có nguồn thu nhập hợp pháp từ các hoạt động sinh kế dưới tán rừng theo điểm a mục 6.

Đa dạng hóa nguồn thu từ kinh tế dưới tán rừng và du lịch

Bên cạnh tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng, người dân và doanh nghiệp được định hướng phát triển mô hình lâm nghiệp đa giá trị. Theo điểm i mục phát triển ngành, quy hoạch thúc đẩy chuyển đổi mô hình chủ yếu dựa vào khai thác gỗ sang mô hình lâm nghiệp đa giá trị, phát triển lâm sản ngoài gỗ, dược liệu, nông lâm kết hợp, kinh tế dưới tán rừng, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng.

Đồng thời, theo điểm h mục phát triển ngành, việc phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí gắn với bảo vệ và phát triển rừng bền vững sẽ được hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm huy động nguồn lực xã hội, bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống của cộng đồng địa phương.

Khung phân bổ nguồn lực và đầu tư giai đoạn 2026 - 2030

Để bảo đảm các mục tiêu trên, nguồn vốn đầu tư và phân bổ ngân sách đã được xác định cụ thể trong quy hoạch, tạo cơ sở vật chất và nguồn lực thực hiện chính sách:

Theo điểm b mục 6 Quyết định 2018/QĐ-TTg, Nhà nước bảo đảm ngân sách cho hoạt động bảo vệ, phát triển rừng đặc dụng, phòng hộ, rừng tự nhiên; đồng thời thực hiện hiệu quả chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, dịch vụ hấp thụ và lưu giữ các-bon rừng để bổ sung nguồn lực tài chính ổn định cho người làm nghề rừng.