Giá tính thuế tài nguyên không được thấp hơn mức do UBND tỉnh quy định
Theo Công văn 7943/CT-QLNT, giá tính thuế tài nguyên của tổ chức, cá nhân khai thác chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng nhưng không được thấp hơn giá do UBND cấp tỉnh quy định.
Mục lục nội dungThu gọn
Tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản phải thực hiện nghĩa vụ thuế căn cứ trên doanh thu thực tế và khung bảng giá địa phương. Theo Công văn 7943/CT-QLNT hướng dẫn thực hiện Thông tư số 152/2015/TT-BTC, nguyên tắc cốt lõi là giá tính thuế tài nguyên do người nộp thuế kê khai không được phép thấp hơn đơn giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành, bảo đảm nguồn thu ngân sách nhà nước không bị thất thu khi phát sinh biến động tiêu thụ trên thị trường.
Khung pháp lý xác định giá tính thuế tài nguyên tại địa phương
Quy chế pháp lý về mức sàn định giá được thiết lập nhằm quản lý nguồn thu từ việc khai thác khoáng sản. Căn cứ theo Điều 6, trị giá tính thuế là giá bán một đơn vị thành phẩm do tổ chức, cá nhân bán ra trên thị trường, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng. Trường hợp cơ sở khai thác bán ra với đơn giá thấp hơn khung giá quy định thì bắt buộc phải lấy giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định để làm căn cứ tính nộp.
Về yếu tố lưu thông hàng hóa, theo Điều 6, trường hợp sản phẩm khai thác được vận chuyển đi tiêu thụ, nếu khoản cước vận chuyển và giá bán được phản ánh, ghi nhận tách biệt rõ ràng trên hóa đơn thì khoản tiền cước vận chuyển này sẽ được loại trừ, không cấu thành vào căn cứ tính thuế.
Đối với các chủng loại khoáng sản có thể xác định được giá bán đơn vị, theo khoản 1 Điều 6, mức giá áp dụng là đơn giá của sản phẩm có cùng phẩm cấp, quy cách chất lượng (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng) và có hiệu lực đối với toàn bộ khối lượng khoáng sản đã khai thác trong tháng. Cách xác định đơn giá bình quân thực hiện bằng phép tính: lấy tổng doanh thu chưa có thuế giá trị gia tăng của loại khoáng sản bán ra chia cho tổng sản lượng tương ứng bán ra trong kỳ.
Phương pháp xử lý kỳ khai thác không phát sinh doanh thu
Thực tế vận hành doanh nghiệp thường xuất hiện các chu kỳ chỉ tập trung công tác đào mỏ, tích trữ kho bãi hoặc bảo trì hệ thống mà không có hợp đồng thương mại tiêu thụ. Theo khoản 1 Điều 6, cơ chế ấn định căn cứ tính thuế cho các trường hợp không có doanh thu bán hàng được giải quyết cụ thể:
- Khi trong tháng có hoạt động khai thác thực tế nhưng không phát sinh bất kỳ khoản doanh thu bán khoáng sản nào, đơn vị tính thuế được xác định bằng mức bình quân gia quyền của tháng trước liền kề gần nhất có phát sinh doanh thu.
- Trường hợp mức đơn giá bình quân gia quyền của tháng trước liền kề thấp hơn bảng giá tính thuế do chính quyền cấp tỉnh ban hành, doanh nghiệp phải điều chỉnh áp dụng theo mức giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định.
Cách tính sản lượng khoáng sản qua sàng tuyển và phân loại
Công tác chế biến thô qua tuyển khoáng thường làm phát sinh tạp chất và nhiều chất hữu ích khác nhau. Căn cứ theo khoản 2 Điều 5, việc phân định khối lượng làm căn cứ nộp thuế được chia thành các trường hợp:
| Phân loại khoáng sản | Phương pháp xác định sản lượng | Căn cứ áp dụng |
|---|---|---|
| Thu được từng chất riêng biệt sau phân loại | Căn cứ số lượng, trọng lượng hoặc khối lượng loại tài nguyên hoặc từng chất thu được sau công đoạn sàng tuyển | Điểm a khoản 2 Điều 5 |
| Đất, đá, phế thải, bã xít bán ra | Xác định theo lượng tài nguyên thực tế có trong phế thải, bã xít bán ra gắn với đơn giá và mức thuế suất tương ứng | Điểm a khoản 2 Điều 5 |
| Quặng đa kim không tách riêng từng chất | Tính cho từng chất dựa trên tổng sản lượng quặng khai thác nhân với tỷ lệ từng chất theo mẫu đã được cơ quan nhà nước kiểm định, phê duyệt | Điểm b khoản 2 Điều 5 |
| Quặng thực tế sai lệch tỷ lệ mẫu | Xác định căn cứ theo kết quả kiểm định chính thức của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với lô khoáng sản khai thác thực tế | Điểm b khoản 2 Điều 5 |
Quy định tại điểm a khoản 2 Điều 5 nêu rõ toàn bộ đất đá thải, bã quặng nếu phát sinh giao dịch thương mại chuyển nhượng thu tiền đều phải chịu thuế tương ứng với phần khoáng chất còn tồn dư bên trong.
Tình huống thực tế của Chi nhánh Công ty TNHH TMDV Hoàng Nam
Theo hồ sơ tiếp nhận tại văn bản số 918/CV-HN ngày 28/9/2026, Chi nhánh Công ty TNHH TMDV Hoàng Nam hoạt động tại thôn Cốc Thử, xã Chợ Đồn, tỉnh Thái Nguyên, thực hiện chu trình khai thác quặng chì, kẽm, sau đó đưa qua các khâu đập, nghiền, tuyển nổi nhằm thu gom tinh quặng chì và tinh quặng kẽm phục vụ kinh doanh thương mại.
Đối với mô hình đã định hình được giá bán tinh quặng chì và tinh quặng kẽm thành phẩm này, văn bản của Cục Thuế chỉ đạo đơn vị phải trực tiếp chủ động làm việc với Thuế tỉnh Thái Nguyên. Đơn vị có trách nhiệm xuất trình, nộp toàn bộ hồ sơ kỹ thuật bao gồm sơ đồ quy trình sản xuất, đề án mô hình khai thác, tuyển luyện, chế biến sâu và hạch toán kinh doanh khoáng sản thực tế.
Trách nhiệm và thủ tục của các bên liên quan
- Tổ chức, cá nhân khai thác khoáng sản: Có nghĩa vụ thường xuyên rà soát hợp đồng kinh tế và hóa đơn xuất bán; tách bạch chi phí vận chuyển trên chứng từ bán hàng theo Điều 6 để giảm trừ hợp lệ; tự giác kê khai phần phế thải, đất đá tận thu có bán ra theo điểm a khoản 2 Điều 5; không xuất hóa đơn thấp hơn biểu giá của chính quyền địa phương.
- Chi nhánh Công ty TNHH TMDV Hoàng Nam: Khẩn trương hoàn thiện bộ hồ sơ mô tả dây chuyền đập, nghiền, tuyển nổi và phương án kinh doanh gửi cơ quan quản lý để làm căn cứ xác định nghĩa vụ tài chính.
- Thuế tỉnh Thái Nguyên: Tiến hành đối chiếu mô hình sản xuất thực tế tại thôn Cốc Thử, xã Chợ Đồn; kiểm tra các chỉ số kiểm định tỷ lệ hàm lượng quặng và trực tiếp ban hành văn bản hướng dẫn chi tiết cho cơ sở.
Câu hỏi thường gặp
Bán đất đá, bã xít thải sau chế biến có phải đóng thuế không?
Có. Theo điểm a khoản 2 Điều 5, đất, đá, phế thải, bã xít thu được qua sàng tuyển khi bán ra phải chịu thuế đối với khối lượng khoáng sản chứa trong đó dựa trên đơn giá và thuế suất tương ứng.
Kỳ không phát sinh doanh thu thì lấy đơn giá nào để nộp ngân sách?
Căn cứ khoản 1 Điều 6, người nộp thuế sử dụng đơn giá bình quân gia quyền của tháng trước liền kề có doanh thu. Nếu mức này thấp hơn đơn giá do chính quyền cấp tỉnh công bố thì bắt buộc tính theo biểu giá của địa phương.
Cước vận chuyển ghi trên hóa đơn có bị tính thuế tài nguyên không?
Theo Điều 6, khi chi phí vận tải và giá bán sản phẩm được thể hiện riêng biệt trên hóa đơn bán hàng thì căn cứ tính thuế chỉ là giá bán sản phẩm, không gộp chi phí vận chuyển.
Khuyến nghị cho doanh nghiệp khai thác khoáng sản
Chính sách tài chính hiện hành đặt ra cơ chế kiểm soát chặt chẽ đối với mức sàn tính thuế và sản lượng chế biến phân loại. Để tránh rủi ro bị xử lý truy thu, doanh nghiệp khai thác khoáng sản cần chủ động rà soát hệ thống hóa đơn bán hàng, tách riêng cước vận tải hợp lệ, cập nhật kịp thời biểu giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành.
Các cơ sở có công đoạn chế biến đa kim phức tạp hoặc tuyển nổi cần chủ động nộp hồ sơ mô tả quy trình thực tế tới cơ quan quản lý thuế địa phương để nhận văn bản hướng dẫn chuẩn xác trước khi lập tờ khai quyết toán.
Nguồn để đối chiếu
Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.
Mở nguồn chính thức