Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

Quy đổi khoản chi ngoại tệ công tác dẫn độ theo tỷ giá nào?

Theo Thông tư 160/2026/TT-BTC, khoản chi ngoại tệ trong công tác dẫn độ được tính theo tỷ giá mua vào tại thời điểm phát sinh của ngân hàng thương mại giao dịch.

Mục lục nội dungThu gọn

Quy đổi khoản chi ngoại tệ là một trong những nội dung quan trọng đối với các cơ quan, đơn vị tiến hành các hoạt động đối ngoại tư pháp quốc tế. Khi phát sinh các nghiệp vụ liên quan đến việc áp giải, tiếp nhận đối tượng hoặc xử lý các thủ tục ở nước ngoài, đơn vị bắt buộc phải chi trả bằng đồng tiền của nước sở tại hoặc ngoại tệ tự do chuyển đổi. Theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính, cơ chế tính toán giá trị chuyển đổi các khoản chi này đã được xác định cụ thể, loại bỏ các vướng mắc trong khâu kiểm soát thanh toán và hạch toán sổ sách kế toán ngân sách nhà nước.

Nguyên tắc quy đổi khoản chi ngoại tệ theo tỷ giá mua vào

Vấn đề lớn nhất của kế toán công vụ khi quyết toán đoàn công tác nước ngoài là lựa chọn tỷ giá quy đổi nào giữa tỷ giá hạch toán của Kho bạc Nhà nước, tỷ giá bán ra hay tỷ giá mua vào của ngân hàng thương mại. Theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, quy định nêu rõ: các khoản chi bằng ngoại tệ được tính theo tỷ giá mua vào tại thời điểm phát sinh của ngân hàng thương mại mà cơ quan, đơn vị giao dịch.

Nguyên tắc áp dụng tỷ giá mua vào phản ánh sự chặt chẽ trong quản lý tài chính công. Tỷ giá mua vào của ngân hàng thương mại là mức giá mà ngân hàng chấp nhận chi trả tiền đồng để mua lại ngoại tệ từ khách hàng. Bằng việc lấy tỷ giá mua vào làm căn cứ quy đổi, số tiền ngân sách thanh toán hoặc hạch toán ghi nhận chi phí phản ánh giá trị chuyển đổi theo chiều có lợi cho ngân sách nhà nước, bảo đảm đơn vị không trục lợi từ mức chênh lệch tỷ giá mua - bán trên thị trường tiền tệ.

Đồng thời, quy định cũng giới hạn ngân hàng thương mại áp dụng là chính ngân hàng nơi cơ quan, đơn vị mở tài khoản giao dịch phục vụ nghiệp vụ. Đơn vị không được tùy tiện lựa chọn tỷ giá của một ngân hàng khác có mức giá cao hơn nhằm nâng giá trị quyết toán bằng tiền đồng. Tính nhất quán này giúp hệ thống kế toán kiểm tra được chứng từ gốc một cách nhanh chóng và minh bạch.

Xác định thời điểm phát sinh để lấy tỷ giá quy đổi

Bên cạnh việc xác định đúng loại tỷ giá và ngân hàng giao dịch, yếu tố then chốt thứ hai là xác định "thời điểm phát sinh" của khoản chi. Theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, mốc tính là thời điểm khoản chi ngoại tệ thực tế diễn ra. Việc nắm vững mốc thời gian này ngăn chặn tình trạng cộng dồn các hóa đơn chi tiêu nhiều ngày rồi lấy tỷ giá của một ngày duy nhất để lập bảng kê.

Trong thực tiễn dẫn độ, các khoản chi ngoại tệ thường phát sinh liên tục trong suốt hành trình công tác tại nước ngoài. Nếu một cán bộ chi trả tiền thuê phương tiện di chuyển hoặc các chi phí liên quan đến phiên tòa tại nước ngoài vào ngày nào, tỷ giá mua vào của ngân hàng thương mại giao dịch tại đúng ngày đó sẽ được dùng để quy đổi ra đồng Việt Nam. Việc này đòi hỏi bộ phận tài vụ phải lưu trữ bảng thông báo tỷ giá hoặc sao kê tỷ giá niêm yết của ngân hàng giao dịch tương ứng với từng ngày phát sinh khoản chi.

Trường hợp ngày phát sinh khoản chi rơi vào ngày nghỉ cuối tuần hoặc ngày lễ tại Việt Nam, khi ngân hàng thương mại giao dịch không công bố bảng tỷ giá mới, đơn vị căn cứ theo thông lệ kế toán để áp dụng tỷ giá mua vào được niêm yết tại ngày làm việc liền kề trước đó. Sự chính xác về ngày ghi nhận chi phí là cơ sở bảo vệ tính hợp lệ của hồ sơ trước cơ quan kiểm soát chi.

Nguồn kinh phí bảo đảm và cơ chế quản lý quyết toán ngân sách

Kinh phí chi trả cho công tác dẫn độ không tồn tại độc lập mà gắn liền với hệ thống ngân sách nhà nước. Theo khoản 1 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, kinh phí cho công tác dẫn độ, công tác chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù, công tác tương trợ tư pháp về hình sự do ngân sách nhà nước đảm bảo theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước. Toàn bộ nguồn tiền này được tổng hợp vào dự toán ngân sách nhà nước hằng năm của cơ quan có thẩm quyền thực hiện nhiệm vụ theo quy định tại Luật Dẫn độ số 100/2025/QH15, Luật Chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù số 101/2025/QH15, Luật Tương trợ tư pháp về hình sự số 103/2025/QH15 và Nghị định số 172/2026/NĐ-CP.

Theo điểm a khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, việc quản lý, sử dụng và quyết toán nguồn kinh phí này không tách rời mà phải thực hiện chặt chẽ theo các hệ thống văn bản pháp luật hiện hành gồm:

  • Pháp luật về ngân sách nhà nước;
  • Pháp luật về đầu tư công;
  • Pháp luật về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số;
  • Pháp luật về kế toán.

Mối liên kết đa ngành này buộc cán bộ lập dự toán và kế toán thanh toán phải đối chiếu tổng thể. Khoản chi ngoại tệ sau khi quy đổi theo tỷ giá quy định tại điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC sẽ được ghi nhận vào sổ sách kế toán theo Luật Kế toán và tổng hợp vào báo cáo quyết toán ngân sách hằng năm theo Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15.

Bảng so sánh phương pháp quy đổi chi ngoại tệ trong công tác dẫn độ

Để tránh sai sót khi thiết lập chứng từ quyết toán, kế toán viên cần nắm rõ sự khác biệt giữa quy định cụ thể của Thông tư 160/2026/TT-BTC với các cách hiểu sai thường gặp:

Tiêu chí so sánhQuy định áp dụng (Thông tư 160/2026/TT-BTC)Cách hiểu sai lệch cần tránhHệ quả kế toán
Loại tỷ giá quy đổiTỷ giá mua vào (điểm b khoản 2 Điều 6)Tỷ giá bán ra hoặc tỷ giá bình quân liên ngân hàngBị cơ quan kiểm soát chi xuất toán phần chênh lệch tỷ giá
Ngân hàng xác định tỷ giáNgân hàng thương mại nơi đơn vị giao dịch (điểm b khoản 2 Điều 6)Tùy chọn bất kỳ ngân hàng nào có tỷ giá niêm yết cao nhấtKhông đủ căn cứ đối soát hồ sơ tài khoản thanh toán
Thời điểm xác định tỷ giáTại thời điểm phát sinh khoản chi (điểm b khoản 2 Điều 6)Lấy một ngày duy nhất khi lập bảng kê tổng hợp thanh toánSai lệch giá trị hạch toán thực tế của từng ngày phát sinh

Tình huống minh họa xử lý khoản chi ngoại tệ thực tế

Xem xét trường hợp một cơ quan thẩm quyền cử đoàn công tác tiến hành hoạt động dẫn độ theo quy định của Luật Dẫn độ số 100/2025/QH15. Trong quá trình giải quyết công việc tại nước ngoài, đoàn công tác phát sinh các khoản chi phí thực tế bằng ngoại tệ tại các mốc thời gian khác nhau.

Cán bộ tài vụ của đoàn mở tài khoản giao dịch ngân sách tại một ngân hàng thương mại cố định ở trong nước. Khi tiếp nhận các hóa đơn, chứng từ phát sinh bằng ngoại tệ của đoàn công tác, kế toán đơn vị không được lấy tỷ giá bán ra của ngân hàng để nhân với số ngoại tệ đã chi, cũng không được dồn toàn bộ hóa đơn về ngày cuối cùng của chuyến đi để lấy tỷ giá quy đổi. Thay vào đó, theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, kế toán phải tra cứu bảng tỷ giá mua vào của chính ngân hàng thương mại giao dịch đó ứng với từng ngày phát sinh ghi trên hóa đơn.

Từng khoản chi sau khi nhân với tỷ giá mua vào tương ứng của ngày phát sinh sẽ ra số tiền đồng Việt Nam cụ thể. Số tiền này được tổng hợp vào bảng thanh toán tạm ứng và báo cáo quyết toán kinh phí ngân sách nhà nước bảo đảm cho công tác dẫn độ theo đúng điểm a và điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC.

Ai bị ảnh hưởng và hành động cần thực hiện ngay

Quy định về quy đổi khoản chi ngoại tệ tại Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC tác động trực tiếp đến các đơn vị, cá nhân tham gia vào quy trình lập dự toán và thanh quyết toán:

  • Cơ quan có thẩm quyền thực hiện công tác dẫn độ, chuyển giao và tương trợ tư pháp hình sự: Cần rà soát lại quy chế chi tiêu nội bộ và hướng dẫn đoàn công tác thu thập đầy đủ chứng từ gốc, ghi nhận chính xác ngày phát sinh chi phí để phục vụ tra cứu tỷ giá mua vào.
  • Cán bộ làm công tác kế toán, thanh quyết toán: Khi tiếp nhận hồ sơ chi ngoại tệ, phải in sao kê bảng tỷ giá mua vào tại ngày phát sinh từ hệ thống ngân hàng thương mại nơi đơn vị giao dịch, đính kèm vào tập chứng từ kế toán để giải trình khi quyết toán.
  • Đoàn công tác trực tiếp làm nhiệm vụ tại nước ngoài: Cần bảo quản hóa đơn, biên lai gốc có hiển thị rõ ngày, tháng chi tiêu, tránh làm mất mát hoặc nhòe mờ thông tin thời điểm phát sinh chi phí.

Câu hỏi thường gặp

Quy đổi khoản chi ngoại tệ có được dùng tỷ giá bán ra không?

Không. Căn cứ theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, các khoản chi bằng ngoại tệ bắt buộc phải tính theo tỷ giá mua vào của ngân hàng thương mại mà cơ quan, đơn vị giao dịch.

Nếu đơn vị không giao dịch với ngân hàng thương mại nào thì lấy tỷ giá ở đâu?

Theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, tỷ giá quy đổi gắn liền với ngân hàng thương mại mà cơ quan, đơn vị có quan hệ giao dịch tài khoản. Đơn vị phải sử dụng số liệu từ chính ngân hàng này, không tự ý áp dụng tỷ giá của tổ chức tín dụng khác.

Thời điểm phát sinh tỷ giá tính vào ngày nào?

Theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC, thời điểm để xác định tỷ giá mua vào là tại thời điểm phát sinh khoản chi bằng ngoại tệ, không phải thời điểm lập hồ sơ thanh toán hay thời điểm duyệt quyết toán.

Kết luận và các bước xử lý tiếp theo

Nguyên tắc quy đổi khoản chi ngoại tệ trong công tác dẫn độ, chuyển giao người chấp hành án tù và tương trợ tư pháp hình sự theo điểm b khoản 2 Điều 6 Thông tư 160/2026/TT-BTC là chuẩn mực bắt buộc giúp đồng bộ dữ liệu kế toán công. Việc xác định đúng tỷ giá mua vào tại thời điểm phát sinh tại ngân hàng thương mại giao dịch bảo đảm tính minh bạch, hạn chế tối đa rủi ro pháp lý và thất thoát ngân sách.

Các cơ quan, đơn vị thuộc đối tượng áp dụng cần chủ động kiểm tra kỹ hiệu lực áp dụng của văn bản, đối chiếu trực tiếp với các điều khoản gốc trong Thông tư 160/2026/TT-BTC và phối hợp với ngân hàng thương mại giao dịch để chuẩn hóa quy trình trích xuất dữ liệu tỷ giá lịch sử khi hoàn thiện hồ sơ quyết toán.

Ảnh minh họa AI: chuyển khoản, góc không gian và đời sống
Góc Luật · Ảnh minh họa AI

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm