Thông tư 42/2016/TT-BGTVT
Bộ Giao thông vận tải
Thông tư 42/2016/TT-BGTVT Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành
Cần đối chiếu hiệu lực: Ngày hiệu lực theo nguồn là 15/01/2017. Góc Luật chưa đối chiếu các văn bản sửa đổi, thay thế; hãy kiểm tra nguồn chính thức trước khi áp dụng.
Tổng quan
- Số hiệu
- 42/2016/TT-BGTVT
- Loại văn bản
- Thông tư
- Cơ quan ban hành
- Bộ Giao thông vận tải
- Ngày ban hành
- 19/12/2016
- Ngày hiệu lực theo nguồn
- 15/01/2017
- Tình trạng
- Đã có hiệu lực theo nguồn
- Lĩnh vực
- Đất đai – Xây dựng, Giao thông – Vận tải
- Người ký
- Trương Quang Nghĩa
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Phân tích văn bản
Thông tư 42/2016/TT-BGTVT ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 93:2016/BGTVT về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị. Văn bản quy định các yêu cầu kỹ thuật về an toàn chạy tàu, quản lý nhân viên phục vụ, bảo dưỡng công trình đường ray, hệ thống cấp điện, tín hiệu và toa xe. Đối tượng áp dụng là cơ quan, tổ chức, cá nhân quản lý, vận hành và bảo trì đường sắt đô thị, trừ loại hình đường sắt một ray tự động dẫn hướng và xe điện bánh sắt. Quy chuẩn có hiệu lực thi hành từ ngày 15/01/2017.
Vì sao đáng chú ý: Quy chuẩn kỹ thuật chuyên ngành bắt buộc, quy định toàn diện các nghĩa vụ vận hành và chu kỳ bảo trì bắt buộc cho hệ thống đường sắt đô thị.
Vấn đề chính
- Điều kiện an toàn vận hành tàu và chế độ tự động
Tàu chỉ khởi hành khi cửa đóng hoàn toàn và đảm bảo an toàn hành khách. Tàu phải có hệ thống tự động hãm khi toa xe tách rời và cấm chạy lùi trừ khi có lệnh điều độ. Vận hành tự động yêu cầu rào ngăn chướng ngại, thiết bị dừng khẩn cấp và kênh liên lạc trên khoang. (Khoản 2.1.2, Khoản 2.1.5, Khoản 2.1.9, Khoản 2.1.15)
- Tiêu chuẩn và kỷ luật đối với nhân viên chạy tàu
Quy định 4 chức danh trực tiếp phục vụ chạy tàu gồm điều độ, lái tàu, nhân viên ga và hỗ trợ an toàn. Nhân viên phải qua đào tạo, sát hạch cấp phép. Nghiêm cấm làm nhiệm vụ khi có nồng độ cồn trong máu/hơi thở hoặc sử dụng chất kích thích bị cấm. (Khoản 2.3.1, Khoản 2.3.3)
- Tần suất tuần tra và kiểm tra kết cấu tầng trên
Tuần tra kết cấu tầng trên tối thiểu 5 ngày/lần trên chính tuyến và 2 tuần/lần trên đường phụ. Kiểm tra định kỳ kết cấu tầng trên thực hiện tối thiểu 1 năm/lần với độ lệch thời gian cho phép 1 tháng. Khi hư hỏng phải sửa chữa, giám sát hoặc hạn chế sử dụng. (Khoản 3.4.1, Khoản 3.4.2, Khoản 3.4.3)
- Chu kỳ kiểm tra kết cấu xây dựng và công trình ngầm
Kết cấu xây dựng kiểm tra định kỳ tối thiểu 2 năm/lần. Cầu phải kiểm tra trực quan định kỳ kết hợp kiểm tra tỉ mỉ sau thời gian nhất định. Công trình hầm định kỳ kiểm tra trực quan dọc tuyến và bắt buộc kiểm tra chi tiết toàn diện mỗi 20 năm/lần. (Khoản 3.5.3)
- Kiểm tra cấp điện sức kéo và thiết bị điều khiển chạy tàu
Tuần tra cấp điện trên cao tối thiểu 7 ngày/lần, ray thứ ba tối thiểu 14 ngày/lần. Thiết bị cấp điện và thiết bị điều khiển quan trọng (đóng đường, giãn cách, tín hiệu, ATP) kiểm tra định kỳ 1 năm/lần, các thiết bị khác 2 năm/lần. (Khoản 3.6.1, Khoản 3.6.2, Khoản 3.7.1)
- Bảo trì, chạy thử và lưu trữ hồ sơ toa xe
Toa xe mới, cải tạo hoặc sửa chữa lớn phải vận hành thử nghiệm trước khi khai thác. Thực hiện kiểm tra định kỳ các hệ thống chính theo chỉ dẫn nhà sản xuất. Toàn bộ hồ sơ kiểm tra định kỳ toa xe phải lưu giữ cho đến kỳ kiểm tra tiếp theo của toàn bộ đoàn tàu. (Khoản 4.1.2, Khoản 4.2.1, Khoản 4.3.3, Khoản 4.3.5)
Ai chịu ảnh hưởng
- Doanh nghiệp quản lý, khai thác, bảo trì đường sắt đô thịtrung tínhCao (4/5)
Phải thiết lập quy trình bảo trì, tuân thủ nghiêm ngặt lịch tuần tra, kiểm tra hạ tầng, toa xe và chịu trách nhiệm phương án xử lý sự cố.
- Nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu (lái tàu, điều độ, ga)hỗn hợpTrung bình (3/5)
Phải có chứng chỉ đào tạo, giấy phép lái tàu, chấp hành nghiêm ngặt quy trình an toàn và kiểm soát tuyệt đối nồng độ cồn.
- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố có đường sắt đô thịtrung tínhTrung bình (3/5)
Chịu trách nhiệm phê duyệt quy trình vận hành, bảo trì từng tuyến và tổ chức thanh tra, kiểm tra việc tuân thủ quy chuẩn.
- Hành khách sử dụng đường sắt đô thịtích cựcTrung bình (3/5)
Được bảo đảm an toàn nhờ các tiêu chuẩn đóng cửa trước khi tàu chạy, thiết bị dừng khẩn cấp và quy trình kiểm định phương tiện định kỳ.
Mốc thời gian
- Bộ Giao thông vận tải ban hành Thông tư 42/2016/TT-BGTVT kèm QCVN 93:2016/BGTVT
- Thông tư 42/2016/TT-BGTVT và Quy chuẩn QCVN 93:2016/BGTVT chính thức có hiệu lực thi hành
Câu hỏi liên quan
Quy chuẩn này không áp dụng cho những loại phương tiện đường sắt nào?
Quy chuẩn không áp dụng đối với đường sắt một ray tự động dẫn hướng và đường xe điện bánh sắt.
Căn cứ: Khoản 1.1.2
Tàu đường sắt đô thị có được phép chạy lùi không?
Tàu không được phép chạy lùi ngược hướng vận hành, ngoại trừ trường hợp có chỉ thị của nhân viên điều độ khi xảy ra sự cố hoặc tai nạn.
Căn cứ: Khoản 2.1.9
Nhân viên chạy tàu có được phép làm việc khi có nồng độ cồn không?
Tuyệt đối không. Nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu không được phép làm nhiệm vụ khi trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn hoặc chất kích thích bị cấm.
Căn cứ: Điểm c Khoản 2.3.3
Tần suất tuần tra hệ thống cung cấp điện sức kéo được quy định thế nào?
Tối thiểu 7 ngày một lần đối với hệ thống cấp điện trên cao và tối thiểu 14 ngày một lần đối với ray thứ ba, trừ khi nhà sản xuất quy định chu kỳ ngắn hơn.
Căn cứ: Khoản 3.6.1
Hồ sơ kiểm tra định kỳ toa xe phải lưu giữ trong thời gian bao lâu?
Hồ sơ phải được lưu giữ cho đến khi kết thúc hoàn toàn đợt kiểm tra định kỳ diễn ra sau đó áp dụng cho toàn bộ toa xe.
Căn cứ: Điểm b Khoản 4.3.5
Phân tích do AI hỗ trợ từ toàn văn văn bản, cập nhật 14/11/2026. Nội dung chỉ để tham khảo, cần đối chiếu văn bản gốc trước khi áp dụng.
Bản gốc và đối chiếu nguồn
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Góc Luật cập nhật hồ sơ lúc 16:00 14/11/2026. Đây là thời điểm hệ thống ghi nhận, không phải ngày ban hành hay ngày hiệu lực.
Dữ liệu thu thập tại nguồn
Thông tư 42/2016/TT-BGTVT Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành Số hiệu: 42/2016/TT-BGTVT Cơ quan: Bộ Giao thông vận tải | BỘ GIAO THÔNG VẬN TẢI ------- | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- | | --- | --- | | Số: 42/2016/TT-BGTVT | Hà Nội, ngày 19 tháng 12 năm 2016 | THÔNG TƯ BAN HÀNH QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ VẬN HÀNH, BẢO TRÌ ĐƯỜNG SẮT ĐÔ THỊ Căn cứ Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật ngày 29 tháng 6 năm2006; Căn cứ Luật Đường sắt ngày 14 tháng 6 năm 2005; Căn cứ Nghị định số 14/2015/NĐ-CP ngày 13 tháng 02 năm 2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một sốĐiều của Luật Đườngsắt; Căn cứ Nghị định số 127/2007/NĐ-CP ngày 01 tháng 8 năm 2007 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một sốĐiều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật; Căn cứ Nghị định số 107/2012/NĐ-CP ngày 20 tháng 12 năm 2012 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Giao thông vận tải; Theo đề nghị của Vụ trưởng Vụ Khoa học - Công nghệ và Cục trưởng Cục Đường sắt Việt Nam; Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành Thông tư ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị. Điều 1.Ban hành kèm theo Thông tư này “Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị” - Số hiệu: QCVN 93:2016/BGTVT. Điều 2.Thông tư này có hiệu lực thi hành từ ngày 15 tháng 01 năm 2017. Điều 3.Chánh Văn phòng Bộ, Chánh Thanh tra Bộ, các Vụ trưởng, Cục trưởng Cục đường sắt Việt Nam, Thủ trưởng cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Thông tư này./. | Nơi nhận:- Như Điều 3;- Văn phòng Chính phủ; - Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ;- Bộ Khoa học và Công nghệ (để đăng ký); - UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; - Công báo; - Cục Kiểm tra văn bản (Bộ Tư pháp); - Cổng Thông tin điện tử CP; - Cổng Thông tin điện tử Bộ GTVT; - Báo GT, Tạp chí GTVT; - Lưu VT, KHCN. | BỘ TRƯỞNGTrương Quang Nghĩa | | --- | --- | QCVN 93 : 2016/BGTVT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ VẬN HÀNH, BẢO TRÌ ĐƯỜNG SẮT ĐÔ THỊ National technical regulations on urban railway operationand maintenance Lời nói đầu QCVN 93:2016/BGTVT do Cục Đường sắt Việt Nam biên soạn, Vụ Khoa học - Công nghệ trình duyệt, Bộ Giao thông vận tải ban hành theo Thông tư số: 42/2016/TT-BGTVT ngày 19 tháng 12 năm 2016. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ VẬN HÀNH, BẢO TRÌ ĐƯỜNG SẮT ĐÔ THỊ National technical regulations on urban railway operationand maintenance 1. QUY ĐỊNH CHUNG 1.1.Phạm vi Điều chỉnh 1.1.1.Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vận hành, bảo trì đường sắt đô thị (sau đây viết tắt là Quy chuẩn) quy định các yêu cầu kỹ thuật cơ bản về vận hành và bảo trì đường sắt đô thị, nhằm đảm bảo hoạt động giao thông đường sắt đô thị an toàn, thông suốt, thuận tiện cho hành khách cũng như giảm thiểu những tác động bất lợi đến cộng đồng. 1.1.2.Quy chuẩn này không áp dụng với đường sắt một ray tự động dẫn hướng và đường xe điện bánh sắt. 1.2.Đối tượng áp dụng Quy chuẩn này áp dụng đối với tổ chức, cá nhân có liên quan đến công tác quản lý, vận hành và bảo trì đường sắt đô thị. 1.3.Giải thích thuật ngữ Trong Quy chuẩn này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau: 1.3.1.Bảo trì Là tập hợp các công việc nhằm bảo đảm và duy trì sự làm việc bình thường, an toàn của công trình, phương tiện, thiết bị đường sắt đô thị theo quy định của thiết kế hoặc nhà sản xuất trong quá trình khai thác sử dụng. Nội dung bảo trì bao gồm một, một số hoặc toàn bộ các công việc sau: kiểm tra, quan trắc, kiểm định chất lượng, bảo dưỡng và sửa chữa nhưng không bao gồm các hoạt động làm thay đổi công năng, quy mô của công trình, phương tiện, thiết bị. 1.3.2.Chu kỳ kiểm tra Là khoảng thời gian tối đa hoặc số kilomet vận hành tối đa phải tiến hành kiểm tra tùy theo chỉ tiêu nào đến trước. 1.3.3.Công trình đường sắt đô thị Là công trình được xây dựng phục vụ giao thông vận tải đường sắt đô thị, bao gồm: kết cấu tầng trên đường sắt (ray, tà vẹt, phụ kiện liên kết ray tà vẹt, phụ kiện nối ray, ghi, kết cấu kiểu tấm bản, đá balát, lớp đệm subbalat - nếu có); kết cấu xây dựng (nền đường; cầu; cống; hầm; kè; rào chắn; hệ thống thoát nước không bao gồm thiết bị thoát nước; ga và đề pô không bao gồm thiết bị; các kết cấu khác); thiết bị Điều khiển chạy tàu; hệ thống cấp điện và các công trình, thiết bị khác của đường sắt. 1.3.4.Tàu Là toa xe, tập hợp toa xe có động lực hoặc không có động lực được ghép nối có đủ các Điều kiện cần thiết để chạy tàu an toàn theo kế hoạch vận tải được cấp có thẩm quyền phê duyệt. 1.3.5.Biểu đồ chạy tàu Là biểu đồ trong đó quy định giờ đi, giờ đến và hành trình của tất cả các đoàn tàu trong một (01) ngày đêm. 1.3.6.Đường sắt chính tuyến Là đường sắt nơi tàu vận hành, cung cấp dịch vụ theo biểu đồ chạy tàu. 1.3.7.Đường phụ Là đường sắt không phải đường sắt chính tuyến, bao gồm đường dừng đỗ tàu. 1.3.8.Nhà ga Là nơi tàu dừng, đỗ, đón, trả khách; cung cấp các dịch vụ, tiện ích cần thiết cho hành khách đi tàu và lắp đặt các thiết bị, máy móc vận hành chạy tàu. 1.3.9.Kiểm tra Là việc xem xét bằng trực quan hoặc thiết bị kỹ thuật chuyên dùng để đánh giá hiện trạng các công trình, phương tiện, thiết bị nhằm phát hiện các dấu hiệu hư hỏng, xuống cấp và có biện pháp nghiệp vụ xử lý kịp thời, đảm bảo an toàn chạy tàu. 1.3.10.Ngày kiểm tra định kỳ Là ngày được lấy để làm quy định thời gian tiến hành kiểm tra cho từng thiết bị đường sắt hay bộ phận của thiết bị đó, được tính toán trên cơ sở đặc tính của thiết bị, mức độ chịu tác động từ Điều kiện thời tiết khí hậu, các ảnh hưởng của môi trường xung quanh. Ngày kiểm tra định kỳ áp dụng cho thiết bị đường ray, công trình xâydựng, thiết bị cấp điện và thiết bị đảm bảo an toàn chạy tàu. 1.3.11.Độ lệch thời gian cho phép Là khoảng thời gian lệch trước hoặc sau ngày kiểm tra định kỳ, được bố trí phù hợp với chu kỳ kiểm tra định kỳ nhằm đảm bảo chắc chắn việc kiểm tra được thực hiện, kể cả trong Điều kiện bị hạn chế do ảnh hưởng của thời tiết, do có thi công trên đường ray hay bất cứ sự gián đoạn nào khác. Độ lệch thời gian cho phép áp dụng cho thiết bị đường ray, công trình xây dựng, thiết bị cấp điện và thiết bị đảm bảo an toàn chạy tàu. 1.3.12.Khu gian Khu gian là đoạn tuyến đường sắt nối hai nhà ga liền kề. 1.3.13.Nhân viên Điều độ chạy tàu Là người trực tiếp chỉ huy chạy tàu theo biểu đồ chạy tàu, chỉ huy việc khắc phục sự cố chạy tàu, ra Lệnh cảnh báo tốc độ tới các đơn vị liên quan, đình chỉ chạy tàu trên tuyến đường sắt phụ trách nếu thấy nguy cơ đe dọa mất an toàn chạy tàu. 1.3.14.Thiết bị Điều khiển chạy tàu Là thiết bị thông tin và tín hiệu để Điều khiển chạy tàu. 1.3.15.Tín hiệu đường sắt Là biểu thị Điều kiện vận hành đối với lái tàu và các nhân viên đường sắt có liên quan khi chạy tàu. Tín hiệu đường sắt bao gồm: tín hiệu, hiệu Lệnh và biển báo. 1.3.16.Tuần tra Là công tác kiểm tra định kỳ dọc theo tuyến đường nhằm nắm rõ tình trạng bảo trì tuyến đường cũng như mọi thay đổi môi trường xung quanh dọc theo tuyến, thông qua đó đảm bảo tuyến đường luôn trong tình trạng chạy tàu an toàn. 1.3.17.Hệ thống Điều khiển tàu tự động Hệ thống Điều khiển tàu tự động ATC (Automatic Train Control) bao gồm các hệ thống con: - Hệ thống phòng vệ tàu tự động ATP (Automatic Train Protection); - Hệ thống giám sát tàu tự động ATS (Automatic Train Supervision); - Hệ thống vận hành tàu tự động ATO (Automatic Train Operation). 2. VẬN HÀNH TÀU 2.1.Vận hành tàu 2.1.1.Số toa xe tối đa được phép ghép nối Số lượng toa xe tối đa được ghép nối thành tàu phải đảm bảo phù hợp với tính năng, cấu tạo, sức kéo của toa xe cũng như thiết kế của công trình đường sắt. 2.1.2.Hãm tàu a) Tàu phải sử dụng hệ thống hãm kết nối với tất cả các toa xe và đảm bảo tự động hãm khi toa xe bộ phận bị tách rời. Đối với các sự cố của hệ thống hãm tàu, doanh nghiệp quản lý, khai thác, vận hành đường sắt đô thị có trách nhiệm căn cứ các văn bản pháp Luật liên quan xây dựng và ban hành phương án giải quyết, xử lý sự cố. b) Hệ thống hãm phải được kiểm tra định kỳ theo quy định của nhà sản xuất và khi ghép nối toa xe để lập tàu. c) Lực hãm tàu phải đảm bảo đủ Điều kiện cần thiết tương ứng với độ dốc của tuyến đường và tốc độ tàu. d) Lực hãm tàu phải được xác định theo tỷ lệ phần trăm (%) giữa số trục có lực hãm trên tổng số các trục của tàu. Tỷ lệ này phải phù hợp với quy định của nhà sản xuất. 2.1.3.Vận hành tàu trên đường sắt chính tuyến trong khu gian Chỉ có toa xe có đủ Điều kiện mới được cho phép chạy trên đường sắt chính tuyến trong khu gian (trừ trường hợp dồn dịch toa xe). 2.1.4.Bảng giờ tàu a) Bảng giờ tàu là bảng thông tin về thời gian mở tuyến, thời gian đóng tuyến và giờ tàu đến các nhà ga trong ngày. b) Bảng giờ tàu phải được lập theo kế hoạch chạy tàu được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với từng tuyến. c) Khi thời gian chạy tàu bị sai lệch so với bảng giờ tàu thì phải nhanh chóng khôi phục về đúng kế hoạch chạy tàu được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo từng tuyến. 2.1.5.Phòng tránh tai nạn khi tàu khởi hành Tàu chỉ được phép khởi hành khi cửa tàu được đóng hoàn toàn, cũng như hành khách và tàu được xác nhận ở tình trạng an toàn. 2.1.6.Các biện pháp đảm bảo an toàn vận hành tàu a) Để đảm bảo an toàn chạy tàu phải sử dụng các biện pháp sau: (1) Sử dụng thiết bị đảm bảo an toàn giữa các tàu, cho phép dừng tàu hoặc giảm tốc độ chạy tàu tự động thông qua việc liên tục kiểm soát khoảng cách giữa các tàu hay tình trạng tuyến đường. (2) Sử dụng hệ thống thiết bị an toàn thay thế khi không thể áp dụng biện pháp như quy định ở (1). (3) Dựa vào khả năng tập trung quan sát của lái tàu khi không thể áp dụng biện pháp nêu tại (1) và (2). Dựa trên chỉ dẫn của nhân viên Điều độ chạy tàu, lái tàu chạy tàu với tốc độ giới hạn, cho phép dừng tàu trong khoảng cách quan sát được với tàu đi trước. b) Trong trường hợp chạy tàu cứu hộ, nếu tàu đó đã có các biện pháp an toàn được quy định riêng thì không phải tuân theo quy định tại Điểm a Khoản này. 2.1.7.Vị trí Điều khiển của lái tàu Lái tàu phải Điều khiển tàu tại buồng lái phía trước của toa xe đầu tiên theo hướng vận hành, trừ các trường hợp sau: a) Khi lái tàu chạy tàu theo hiệu Lệnh từ nhân viên trên buồng lái của toa xe đầu tiên. b) Khi còi và hệ thống hãm được Điều khiển bởi một lái tàu khác (lái tàu thứ hai) trên buồng lái của toa xe đầu tiên. 2.1.8.Tốc độ vận hành tàu Tàu phải chạy dưới tốc độ giới hạn đã được quy định trước cho từng tàu và cho từng khu gian, đảm bảo phù hợp với tình trạng của đường sắt và đường lấy điện, tính năng của toa xe, phương thức vận hành, tín hiệu đường sắt. 2.1.9.Chạy tàu lùi Tàu không được phép chạy lùi ngược với hướng vận hành, trừ trường hợp việc chạy tàu lùi được thực hiện theo chỉ thị của nhân viên Điều độ khi xảy ra sự cố, tai nạn. 2.1.10.Các biện pháp khẩn cấp để dừng tàu đến gần a) Trong trường hợp phải dừng tàu do phát sinh chướng ngại cản trở chạy tàu, trên cơ sở xem xét cự ly để hãm khẩn cấp tàu đang tới gần, phải hiển thị tín hiệu dừng tàu và áp dụng mọi biện pháp cần thiết để dừng tàu khác đang tới gần nhanh nhất. b) Các trường hợp phải thực hiện phòng vệ tàu: - Tàu trật bánh gây trở ngại cho tàu khác chạy trên tuyến đường liền kề. - Phát sinh sự cố trên đường ray, đường lấy điện yêu cầu phải dừng tàu ngay lập tức. - Các trường hợp khác theo quy định của văn bản quy phạm pháp Luật có liênquan. c) Các đơn vị vận hành đường sắt đô thị có trách nhiệm xây dựng các biện pháp phòng vệ khi dừng tàu. 2.1.11.Phong tỏa khu gian Khi một đoạn đường sắt cần được phong tỏa để thi công hoặc bảo trì phải áp dụng các biện pháp dưới sự hướng dẫn của nhân viên Điều độ chạy tàu hay nhân viên được giao trách nhiệm tương đương nhằm không cho tàu đi vào khu gian (trừ tàu sử dụng cho việc thi công hoặc bảo trì). 2.1.12.Phòng tránh rủi ro trong chạy tàu Đơn vị vận hành đường sắt đô thị phải có trách nhiệm: a) Xây dựng kế hoạch ứng phó trong trường hợp thời tiết xấu hoặc các hiện tượng tự nhiên khác đe dọa sự an toàn của tàu. b) Xây dựng các biện pháp ứng phó kịp thời trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn trong nhà ga ngầm hay trên tàu đang chạy trong khu vực ngầm nhằm đảm bảo an toàn cho hành khách và sơ tán kịp thời. c) Có các biện pháp ứng phó đối với các yếu tố rủi ro khác do con người gây ra trong quá trình chạy tàu. 2.1.13.Dồn dịch a) Dồn dịch toa xe (bao gồm dồn dịch tàu) phải được tiến hành theo một trong các phương thức sau đây: (1) Phương thức sử dụng tín hiệu; (2) Phương thức sử dụng hiệu Lệnh; (3) Phương thức sử dụng chỉ báo (biển báo); (4) Phương thức sử dụng thiết bị Điều khiển tự động toa xe. b) Hoạt động dồn dịch toa xe không được phép gây cản trở đến hoạt động vận hành tàu. c) Đơn vị vận hành đường sắt đô thị phải quy định tốc độ dồn dịch. 2.1.14.Dừng đỗ của toa xe Khi dừng đỗ toa xe, phải áp dụng các biện pháp cần thiết để tránh toa xe tự khởi động hay bị trôi do tác động bên ngoài. 2.1.15.Điều kiện vận hành tàu ở chế độ lái tàu tự động Trường hợp vận hành tàu chế độ lái tàu tự động phải thỏa mãn các Điều kiện sau đây: a) Đường sắt được thiết kế cho phép ngăn chặn người không có nhiệm vụ hoặc động vật tự ý đi vào khu vực đường sắt, đồng thời đảm bảo không để xảy ra những tình huống nguy hiểm làm cản trở lộ trình của tàu; trên tàu có lắp đặt thiết bị cho phép dừng tàu tự động khi phát hiện chướng ngại trên đường sắt; áp dụng biện pháp đảm bảo an toàn chạy tàu. b) Đường sắt được thiết kế cho phép ngăn chặn các nguy cơ từ đường sắt liền kề; có nhân viên trên tàu phụ trách các biện pháp khẩn cấp để phòng vệ tàu; trên tàu có lắp đặt thiết bị cho phép dừng tàu tự động khi phát hiện chướng ngại trên đường sắt liền kề. c) Đường sắt được thiết kế cho phép trong các tình huống khẩn cấp, hành khách được sơ tán dễ dàng. d) Có các biện pháp phù hợp để đảm bảo an toàn cho hành khách trên ke ga. đ) Thiết bị lái tàu tự động phải bảo đảm tất cả các Điều kiện sau: - Không cho phép tàu khởi hành nếu chưa xác nhận sự an toàn của hành khách lên, xuống tàu. - Có tính năng thiết lập tốc độ chạy tàu dưới mức tốc độ được hiển thị trên thiết bị đảm bảo giãn cách tàu, cũng như kiểm soát tốc độ tàu một cách êm thuận, qua đó đảm bảo an toàn chạy tàu. - Cho phép tàu dừng một cách êm thuận, ở vị trí cho phép hành khách lên xuống tàu mà không gặp trở ngại gì. e) Trong trường hợp không có nhân viên đường sắt trên tàu thì khoang hành khách phải được lắp đặt thiết bị cho phép hành khách liên lạc với trung tâm Điều độ, hoặc có biện pháp khác để đảm bảo an toàn cho hành khách trong trường hợp khẩn cấp. 2.2. Tín hiệu đường sắt 2.2.1.Mối liên hệ giữa tín hiệu đường sắt và vận hành tàu Thiết bị tín hiệu phải bảo đảm tổ chức chỉ huy chạy tàu và dồn tàu được kịp thời, chính xác, an toàn và nâng cao hiệu suất chạy tàu. 2.2.2.Tín hiệu dừng tàu a) Khi có tín hiệu dừng tàu, tàu phải dừng trước vị trí được chỉ định. Khi tín hiệu dừng tàu được thông báo quá muộn để tàu dừng tại vị trí yêu cầu hoặc khi vị trí cần dừng không được báo hiệu, tàu phải được khống chế dừng khẩn cấp. b) Tàu phải dừng theo quy định tại Điểm a Khoản này không được phép chạy tiếp cho đến khi có tín hiệu tiếp tục hay nhận được chỉ thị cho phép tiếp tục chạy (trừ trường hợp sử dụng phương thức vận hành nêu tại Mục 3 Điểm a Khoản 2.1.6 của Quy chuẩn này. 2.2.3.Tín hiệu hiển thị không chính xác Khi cùng một lúc tiếp nhận được nhiều tín hiệu khác nhau hoặc tín hiệu không rõ ràng thì phải chấp hành tín hiệu an toàn nhất. 2.2.4.Điều kiện hiển thị tín hiệu cho phép chạy tàu Tín hiệu cho phép chạy tàu chỉ được hiển thị khi không có bất cứ cản trở nào trên lộ trình của tàu. 2.2.5.Các nội dung khác liên quan đến hiển thị tín hiệu Ngoài các quy định được nêu từ Khoản 2.2.1 đến Khoản 2.2.3 của Quy chuẩn này các loại hình tín hiệu và phương thức hiển thị tín hiệu phải được quy định rõ từ trước để lái tàu và nhân viên trên tàu quan sát, nhận biết được. 2.2.6.Cấm cản trở tuyến đường khi có tín hiệu biểu thị cho phép chạy tàu Khi có tín hiệu cho phép chạy tàu, không được cản trở đường đi của tàu. 2.2.7.Hiệu Lệnh và biển báo Loại hình và phương thức biểu thị của hiệu Lệnh và biển báo phải được quy định rõ từ trước nhằm đảm bảo an toàn chạy tàu. 2.3.Nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị 2.3.1.Chức danh nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị a) Chức danh nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị bao gồm: - Nhân viên Điều độ chạy tàu; - Lái tàu; - Nhân viên phục vụ chạy tàu tại ga; - Nhân viên hỗ trợ an toàn trên tàu. b) Các chức danh nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị phải đảm bảo các tiêu chuẩn theo quy định của văn bản quy phạm pháp Luật liên quan. c) Đối với các tuyến đường sắt đô thị mới đưa vào khai thác, vận hành có công nghệ lần đầu sử dụng tại Việt Nam thì tiêu chuẩn chức danh nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu trên các tuyến đường sắt đô thị đó được áp dụng theo tiêu chuẩn công nghệ của tuyến đường sắt đô thị thông qua đào tạo, chuyển giao công nghệ. d) Đối với lái tàu trên các tuyến đường sắt đô thị mới đưa vào khai thác, vận hành có công nghệ lần đầu sử dụng tại Việt Nam, cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của Bộ Giao thông vận tải tổ chức sát hạch và cấp giấy phép lái tàu sau khi các tuyến đường sắt đô thị này hoàn thành chạy thử nghiệm. 2.3.2.Đào tạo và huấn luyện nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị Đơn vị vận hành đường sắt đô thị phải tổ chức đào tạo và huấn luyện đầy đủ cho tất cả các nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị, đảm bảo các nhân viên này có đầy đủ kiến thức và kỹ năng cần thiết. 2.3.3.Đảm bảo an toàn chạy tàu a) Nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị phải thực hiện đúng quy trình chạy tàu và các quy định khác có liên quan, đảm bảo an toàn chạy tàu trên cơ sở vận dụng đầy đủ kiến thức, kỹ năng của mình và vận dụng tối ưu các thiết bị vận hành. b) Đơn vị vận hành đường sắt đô thị không được phân công công việc cho nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu cho đến khi xác nhận rằng các nhân viên này có đủ tố chất, kỹ năng và kiến thức cần thiết để thực hiện nhiệm vụ của mình. c) Nhân viên đường sắt trực tiếp phục vụ chạy tàu đường sắt đô thị không được phép làm nhiệm vụ khi trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn hoặc các chất kích thích mà pháp Luật cấm sử dụng. d) Lái tàu phải có giấy phép lái tàu được quy định trong các văn bản quy phạm pháp Luật có liên quan, trừ trường hợp lái tàu tập sự được lái tàu đã có giấy phép trực tiếp hướng dẫn chạy tàu. 3. BẢO TRÌ CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG SẮT 3.1.Nguyên tắc bảo trì công trình đường sắt 3.1.1.Công trình đường sắt phải được bảo trì theo quy trình để đảm bảo chạy tàu theo kế hoạch, an toàn cho hành khách đi tàu và người dân xung quanh, tránh tổn hại đến tài sản và môi trường. 3.1.2.Công trình đường sắt đô thị phục vụ chạy tàu phải được duy trì ở trạng thái phù hợp để đảm bảo an toàn. 3.1.3.Khi đường sắt chính tuyến không đảm bảo trạng thái như mô tả tại Điểm b), phải hạn chế tốc độ chạy tàu, hoặc thực hiện các biện pháp cần thiết khác để đảm bảo an toàn chạy tàu. Những đoạn tuyến này cần theo dõi đặc biệt và phải được giám sát chặt chẽ. 3.1.4.Thiết bị đảm bảo an toàn chạy tàu phải được bảo trì để luôn ở trạng thái hoạt động chính xác. 3.2.Kiểm tra và vận hành thử đối với công trình xây dựng mới, cải tạo hay sửa chữa 3.2.1.Công trình đường sắt đô thị trước khi đưa vào sử dụng phải được tiến hành chạy thử và nghiệm thu theo quy định của pháp Luật có liên quan, trừ trường hợp chỉ sửa chữa nhỏ hoặc với đường phụ không ảnh hưởng đến đường chính tuyến. 3.2.2.Khi có thiên tai hay sự cố, hoặc không khai thác trong một thời gian nhất định thì công trình đường sắt phải được kiểm tra trước khi vận hành. Trường hợp cần thiết phải vận hành thử trước khi đưa vào sử dụng. 3.3.Tuần tra công trình đường sắt 3.3.1.Công trình đường sắt đô thị trên đường sắt chính tuyến phải được tuần tra tùy theo trạng thái của tuyến đường và thực tế chạy tàu. Tần suất, thời điểm, phương pháp tuần tra phải được quy định theo quy trình bảo trì và theo tình hình thực tế. 3.3.2.Khi tiến hành tuần tra nếu phát hiện sự cố gây mất an toàn chạy tàu phải thực hiện ngay các biện pháp xử
Lịch sử cập nhật
Góc Luật ghi nhận hồ sơ từ nguồn.