Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

Khí thở sự cố chuông lặn phải duy trì tối thiểu 24 giờ

Theo Văn bản hợp nhất 136/2026/VBHN-TT-BXD, hệ thống khí thở sự cố chuông lặn phải duy trì tối thiểu 24 giờ cho toàn bộ thợ lặn ở độ sâu tối đa.

Mục lục nội dungThu gọn

Khi hoạt động dưới đáy biển sâu, nguy cơ gián đoạn nguồn cấp khí từ tàu hỗ trợ trên mặt nước luôn là mối đe dọa sinh mạng lớn nhất đối với thợ lặn. Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia ban hành kèm Văn bản hợp nhất 136/2026/VBHN-TT-BXD xác lập các yêu cầu an toàn sống còn. Trong đó, hệ thống khí thở sự cố chuông lặn phải duy trì tối thiểu 24 giờ liên tục là thông số kỹ thuật bắt buộc nhằm bảo đảm thời gian cứu nạn.

Ý nghĩa sống còn của thông số khí thở sự cố chuông lặn trong cứu hộ

Con số 24 giờ không đơn thuần là thời lượng dự trữ, mà là giới hạn an toàn tối thiểu bảo vệ thợ lặn trước tình huống mất kết nối hoàn toàn với tàu mặt nước. Theo Mục 5.3.1, chuông lặn hypebol bắt buộc trang bị hệ thống khí thở dự phòng có khả năng cung cấp đầy đủ khí thở cho mọi thợ lặn trong chuông tại độ sâu lặn lớn nhất.

Tại độ sâu tối đa, áp suất môi trường tác động rất lớn làm tăng tốc độ tiêu thụ khí thở của cơ thể người. Quy chuẩn yêu cầu nguồn khí này phải tính toán chuẩn xác theo áp suất ở độ sâu lớn nhất của hành trình lặn, không áp dụng mức tính trung bình hay mức trên mặt nước. Nguồn dự phòng 24 giờ này mang lại khoảng thời gian cần thiết để tàu cứu hộ tiếp cận, kết nối lại đường cấp hoặc kéo thiết bị lên khỏi vùng nguy hiểm.

Bên cạnh thời lượng khí, Mục 5.3.1 cũng quy định các bình khí cùng hệ thống đường ống cấp khí thở sự cố phải được cố định chắc chắn trực tiếp vào thân áp lực của thiết bị. Đồng thời, toàn bộ kết cấu phải có cơ chế bảo vệ trước các tác động va đập vật lý từ môi trường bên ngoài khi chuông vận hành hoặc cứu hộ khẩn cấp.

Các con số kỹ thuật then chốt trên thiết bị lặn

Bộ quy chuẩn kỹ thuật thiết lập các định mức và thông số định lượng cụ thể nhằm kiểm soát an toàn vật lý và hóa học đối với hệ thống cấp khí:

Con số 24 giờ duy trì khí khẩn cấp: Theo Mục 5.3.1, đây là mức thời gian tối thiểu bảo đảm khả năng sống sót của thợ lặn trong chuông hypebol khi tàu phục vụ gặp sự cố đứt gãy hoặc hư hỏng đường cấp khí chính.

Định mức 25% thể tích khí ôxy: Theo khoản 2 Mục 5.2.2, ôxy cùng các hỗn hợp khí chứa trên 25% thể tích ôxy bắt buộc phải bảo quản trong các bình chứa chuyên dụng riêng biệt. Khoản 7 Mục 5.2.2 nhấn mạnh đường ống dẫn khí có nồng độ trên 25% ôxy phải xử lý nghiêm ngặt tương đương hệ thống dẫn ôxy nguyên chất để phòng ngừa triệt để nguy cơ kích nổ.

Áp suất 1,72 bar của van ngắt: Theo khoản 8 Mục 5.2.2, các van ngắt lắp đặt trong hệ thống ôxy có áp suất vận hành vượt quá 1,72 bar tuyệt đối không được phép mở đột ngột, ngoại trừ van ngắt áp lực ở biên. Giới hạn 1,72 bar kiểm soát hiện tượng tăng áp suất cục bộ và ma sát khí gây cháy nổ.

Tối thiểu 2 thiết bị đo độ sâu độc lập: Theo khoản 1 Mục 6.1.1, mỗi thiết bị lặn phải bố trí ít nhất hai cụm đo độ sâu hoạt động dựa trên các bộ cảm biến hoàn toàn độc lập nhằm xác định chính xác áp suất nước biển bên ngoài tương ứng độ sâu thực tế.

1 thiết bị đo áp suất nội bộ: Theo khoản 2 Mục 6.1.1, thiết bị dạng hypebol bắt buộc gắn thêm một đồng hồ đo áp suất bên trong chuông lặn để giám sát áp lực không gian kín.

Quy định nhận diện màu sắc vỏ bình chứa khí thở

Để ngăn ngừa sự nhầm lẫn tai hại trong quá trình thao tác cấp khí dưới áp lực cao, Bảng 5.1 tại Mục 5.2.2 đặt ra quy chuẩn màu sơn và thông tin hiển thị bắt buộc cho từng loại khí. Tên và màu sắc quy định phải bố trí ở vị trí nhận biết được từ phía cuối van bình khí.

Tên khíKí hiệu hóa họcMàu sắc quy định
Ôxy( O2 )Trắng
Ni tơ( N2 )Đen
Không khí(Air)Trắng và đen
Đi ô xit các bon( CO2 )Xám
Hê li(He)Nâu
Hỗn hợp khí Ôxy - hê li( O 2He )Trắng và nâu

Mỗi bình khí ngoài việc sơn đúng màu quy chuẩn còn phải được kẻ rõ tên thương mại và ký hiệu hóa học của loại khí chứa bên trong. Điều này bảo đảm việc nhận biết tức thì trong điều kiện ánh sáng hạn chế hoặc thao tác khẩn cấp.

Quy chuẩn an toàn đối với hệ thống ôxy và áp suất

Theo Mục 5.2.2, hệ thống ôxy chịu sự kiểm soát kỹ thuật nghiêm ngặt nhằm triệt tiêu nguy cơ hỏa hoạn trong môi trường giàu dưỡng khí:

  • Khoản 1 Mục 5.2.2: Bình ôxy và ống dẫn khí bắt buộc đặt cách xa mọi nguồn phát sinh nguy cơ gây nổ hoặc khu vực có lắp đặt thiết bị thủy lực.
  • Khoản 3 Mục 5.2.2: Toàn bộ vật liệu cấu tạo hệ thống ôxy phải tương thích hoàn toàn với tính chất của khí ôxy ở cả áp lực và lưu lượng hoạt động định mức.
  • Khoản 4 Mục 5.2.2: Thiết bị giảm áp trên đường ống ôxy phải lắp đặt ở vị trí gần bình chứa nhất có thể nhằm thu hẹp tối đa chiều dài đường ống chịu cao áp.
  • Khoản 5 Mục 5.2.2: Ống mềm sử dụng dẫn ôxy bắt buộc phải có kết cấu vật liệu chịu lửa.
  • Khoản 6 Mục 5.2.2: Cấm bố trí hệ thống đường ống dẫn hỗn hợp khí hoặc ôxy cao áp đi qua bên trong khu vực sinh hoạt, buồng máy cùng các khoang chức năng tương tự.
  • Khoản 9 Mục 5.2.2: Phải thiết lập hệ thống đường ống chuyên biệt riêng khi thực hiện bổ sung ôxy nguyên chất vào buồng giảm áp trên boong tàu.

Về cơ chế bảo vệ quá áp, Mục 5.4.1 nêu rõ thiết bị dạng hypebol và buồng giảm áp boong phải trang bị cơ cấu tự động ngăn chặn hiện tượng áp suất bên trong gia tăng đột ngột hoặc gắn chuông báo động cảnh báo quá giới hạn an toàn. Khi van giảm áp bố trí tại buồng giảm áp boong, phải lắp van đóng nhanh vận hành bằng tay đặt xen giữa buồng và van giảm áp; van đóng nhanh này phải mở được bằng cơ cấu dây dễ đứt và đặt tại vị trí thuận lợi cho việc tiếp cận kiểm tra.

Hệ thống giám sát môi trường khí và độ sâu

Theo Chương 6, thiết bị lặn phục vụ thợ lặn phải kiểm soát liên tục các chỉ số môi trường sinh tồn bên trong không gian áp lực. Khoản 3 Mục 6.1.1 chỉ định thiết bị phải trang bị các phương tiện đo độc lập để chỉ báo nồng độ khí ôxy và đi ô xit các bon (CO2).

Việc theo dõi liên tục hàm lượng CO2 và O2 giúp thợ lặn kiểm soát nguy cơ thiếu dưỡng khí hoặc nhiễm độc toan chuyển hóa trong suốt 24 giờ chờ cứu nạn. Đối với buồng giảm áp boong, Mục 6.1.2 quy định bắt buộc lắp thiết bị đo áp suất tại vị trí dễ quan sát bên ngoài để giám sát chính xác áp suất buồng.

Trách nhiệm và quy trình tuân thủ thực tế

Các bên liên quan cần đối chiếu và triển khai đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật theo quy chuẩn:

  1. Doanh nghiệp khai thác thiết bị lặn: Phải kiểm tra dung tích, áp suất nạp của hệ thống bình dự phòng, bảo đảm thể tích khí thở duy trì đủ cho toàn bộ thợ lặn trong 24 giờ tại độ sâu lớn nhất; rà soát việc phân loại màu sắc vỏ bình theo đúng Bảng 5.1; kiểm tra định kỳ tính chịu lửa của ống mềm và cơ cấu van mở 1,72 bar.
  2. Thợ lặn vận hành: Phải kiểm tra sự hoạt động đồng thời của 2 thiết bị đo độ sâu cảm biến độc lập, thiết bị đo áp suất thân chuông và các cảm biến đo nồng độ O2, CO2 trước khi rời mặt nước; nắm vững thao tác dây dễ đứt tại van đóng nhanh và bảng điều khiển khí bên trong chuông.
  3. Đơn vị đăng kiểm: Thực hiện thẩm tra thiết kế và kiểm định thực tế các kết cấu kẹp giữ bình khí vào thân áp lực, vị trí lắp cụm giảm áp, hệ thống báo động quá áp và khả năng vận hành điều khiển khí hai phía.

Câu hỏi thường gặp

Chuông lặn có thể chỉ dùng một thiết bị đo độ sâu hay không?

Không. Căn cứ khoản 1 Mục 6.1.1, thiết bị bắt buộc phải có ít nhất hai thiết bị đo độ sâu nước biển, hoạt động dựa trên các bộ cảm biến độc lập nhau để loại trừ rủi ro đo sai lệch.

Vỏ bình chứa khí nén thở có được sơn tùy ý theo thiết kế riêng không?

Không. Bảng 5.1 Mục 5.2.2 bắt buộc sơn đúng mã màu quy định: ôxy màu trắng, ni tơ màu đen, không khí màu trắng và đen, đi ô xit các bon màu xám, hê li màu nâu, và hỗn hợp ôxy - hê li màu trắng và nâu; kèm tên và ký hiệu khí nhận biết được từ phía van.

Có được bố trí đường ống dẫn ôxy cao áp xuyên qua buồng máy không?

Không. Khoản 6 Mục 5.2.2 quy định cấm bố trí hệ thống đường ống dẫn hỗn hợp khí hoặc ôxy cao áp bên trong buồng máy, khu vực sinh hoạt hoặc các khoang tương tự trên tàu.

Hành động cần thực hiện đối với hệ thống khí thở

Các quy định an toàn đối với hệ thống cấp khí chuông lặn và buồng giảm áp đòi hỏi sự chuẩn xác tuyệt đối nhằm loại bỏ các thảm họa dưới biển sâu. Tổ chức khai thác và đội ngũ kỹ thuật cần trực tiếp rà soát dung tích bình dự phòng 24 giờ, đối chiếu hệ thống van xả, cơ cấu cảnh báo quá áp và bảng màu nhận diện bình khí theo các điều khoản quy chuẩn kỹ thuật. Khi cần triển khai hoán cải hoặc thẩm định, doanh nghiệp nên tham khảo ý kiến chuyên môn từ cơ quan đăng kiểm chuyên ngành để bảo đảm tính pháp lý và an toàn cao nhất.

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm