Khuyến khích dự án PPP đầu tư công trình chống sạt lở bờ sông, bờ biển
Theo Quyết định 2129/QĐ-TTg, Chính phủ định hướng xây dựng chính sách thu hút nguồn vốn ngoài ngân sách và dự án PPP đầu tư công trình chống sạt lở bờ sông bờ biển giai đoạn 2026 - 2030.
Mục lục nội dungThu gọn
Ngày 06 tháng 11 năm 2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 2129/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026 - 2030. Văn bản này đã có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành theo quy định tại Điều 2. Quyết định mở ra khung định hướng quan trọng đối với các doanh nghiệp hạ tầng và tổ chức kinh tế thông qua chủ trương khuyến khích triển khai mô hình dự án PPP chống sạt lở bờ sông, bờ biển.
Chính sách mới này tập trung tháo gỡ áp lực chi ngân sách nhà nước, đồng thời huy động tối đa nguồn lực xã hội hóa. Đây là cơ sở pháp lý nền tảng giúp nhà đầu tư tư nhân tiếp cận trực tiếp các dự án bảo vệ đới bờ, kè sông, phát triển rừng phòng hộ ngập mặn kết hợp khai thác chuỗi giá trị bổ sung hợp pháp.
Khung pháp lý phát triển dự án PPP chống sạt lở giai đoạn 2026 - 2030
Theo Điểm a Mục 1 Phần III Kế hoạch ban hành kèm theo Quyết định 2129/QĐ-TTg, một trong các nội dung và biện pháp tổng thể trọng tâm là rà soát, hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật, cơ chế chính sách về phòng, chống thiên tai. Cơ quan nhà nước có thẩm quyền tập trung xây dựng chính sách phù hợp nhằm khuyến khích, thu hút các dự án đầu tư ngoài ngân sách và phương thức đối tác công tư (PPP) đối với các công trình bảo vệ xung yếu.
Chủ trương theo Điểm a Mục 1 Phần III nêu rõ định hướng lập pháp dựa trên Nghị quyết số 185/NQ-CP ngày 10 tháng 7 năm 2026 của Chính phủ thực hiện Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 64/KH-UBTVQH16 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Mục tiêu đặt ra là kiến tạo môi trường pháp lý đồng bộ, thống nhất, minh bạch, khả thi, tạo điều kiện thuận lợi nhất để xử lý kịp thời các yêu cầu khẩn cấp trong phòng ngừa và khắc phục hậu quả thiên tai.
Nhiệm vụ thu hút vốn ngoài ngân sách và đa dạng hóa nguồn thu
Theo Điểm a Mục 1 Phần III, phạm vi thu hút nguồn lực xã hội hóa không chỉ dừng lại ở hạ tầng kỹ thuật xây dựng công trình phòng, chống sạt lở bờ sông, bờ biển đơn thuần, mà còn gắn kết hữu cơ với các mục tiêu sinh thái và hạ tầng thiết yếu khác:
- Đầu tư xây dựng công trình kè, đê biển kiên cố, công trình phòng, chống xói lở dọc theo các tuyến sông, bờ biển chịu tác động nghiêm trọng của thiên tai theo Điểm a Mục 1 Phần III.
- Trồng, khôi phục rừng ngập mặn ven biển, rừng phòng hộ đầu nguồn gắn với mục tiêu bảo vệ hành lang sinh thái theo Điểm a Mục 1 Phần III.
- Xây dựng, cải tạo hệ thống cấp nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp, sinh kế dân cư theo Điểm a Mục 1 Phần III.
- Khai thác hiệu quả các nguồn lực bổ sung hợp pháp như thị trường thương mại và bán tín chỉ các-bon cùng các nguồn thu hợp pháp khác theo Điểm a Mục 1 Phần III.
Quy định mở ra phương thức hoàn vốn mới cho các nhà đầu tư tư nhân tham gia dự án PPP chống sạt lở. Thay vì chỉ phụ thuộc vào cơ chế thanh toán truyền thống từ ngân sách, doanh nghiệp có thể kết hợp dự án hạ tầng công trình với dự án trồng rừng ngập mặn ven biển để tạo nguồn thu hợp pháp từ tín chỉ các-bon.
| Hạng mục dự án khuyến khích | Căn cứ phân bổ | Nguồn lực bổ sung tích hợp |
|---|---|---|
| Công trình phòng, chống sạt lở bờ sông, bờ biển | Điểm a Mục 1 Phần III | Nguồn vốn ngoài ngân sách, vốn đối tác công tư (PPP) |
| Trồng, khôi phục rừng ngập mặn ven biển và rừng phòng hộ đầu nguồn | Điểm a Mục 1 Phần III | Bán tín chỉ các-bon, nguồn lợi lâm sản hợp pháp từ rừng |
| Xây dựng, cải tạo hệ thống cấp nước sinh hoạt và sản xuất | Điểm a Mục 1 Phần III | Khai thác dòng tiền từ dịch vụ cung cấp nước, vận hành hạ tầng |
Tình huống thực tế áp dụng định hướng cơ chế chính sách
Một tình huống điển hình minh họa cho việc triển khai quy định theo Điểm a Mục 1 Phần III Kế hoạch ban hành kèm Quyết định 2129/QĐ-TTg là mô hình dự án bảo vệ đới ven biển kết hợp phục hồi hệ sinh thái:
Nhà đầu tư tư nhân đề xuất tham gia một dự án tích hợp bao gồm: thi công công trình kè giảm sóng phòng, chống sạt lở bờ biển theo Điểm a Mục 1 Phần III, kết hợp khoanh nuôi và khôi phục diện tích rừng ngập mặn ven biển theo Điểm a Mục 1 Phần III. Trước đây, các dự án đê kè chỉ được tài trợ bằng vốn công thuần túy. Hiện nay, căn cứ quy định tại Điểm a Mục 1 Phần III, nhà đầu tư được quyền xây dựng đề án hợp tác công tư (PPP) hoặc dự án ngoài ngân sách, lồng ghép hoạt động tạo lập và bán tín chỉ các-bon cùng việc khai thác các nguồn lợi từ rừng theo đúng thẩm quyền.
Quản lý không gian, hành lang bảo vệ đê điều và nguồn nước
Bên cạnh cơ chế hỗ trợ đầu tư, Kế hoạch ban hành kèm Quyết định 2129/QĐ-TTg đặt ra hàng loạt giới hạn kỹ thuật và pháp lý nghiêm ngặt mà các đơn vị thực hiện dự án bắt buộc phải tuân thủ:
- Thực hiện giải tỏa, thanh thải vật cản, xử lý dứt điểm các hành vi vi phạm lấn chiếm bãi sông, lòng sông, phạm vi bảo vệ đê điều nhằm bảo đảm khả năng thoát lũ liên tục theo quy định tại Điểm b Mục 1 Phần III.
- Kiểm soát rủi ro từ việc khai thác trái phép tài nguyên, khoáng sản, cát sỏi lòng sông làm biến dạng lòng dẫn theo Điểm b Mục 1 Phần III.
- Quản lý chặt chẽ vùng ngập nước tự nhiên để tăng khả năng trữ nước, điều tiết dòng chảy lũ và dòng kiệt theo Điểm b Mục 1 Phần III.
- Kiểm soát nghiêm ngặt việc khai thác nước dưới đất, kiên quyết ngăn ngừa hoạt động làm suy giảm nguồn nước ngọt, làm gia tăng nguy cơ xâm nhập mặn, nhất là trên các tuyến kênh rạch tại vùng đồng bằng sông Cửu Long theo Điểm b Mục 1 Phần III.
Đối với doanh nghiệp triển khai dự án hạ tầng gần hành lang sông biển, các chỉ tiêu thiết kế kỹ thuật không được làm thu hẹp không gian thoát lũ tự nhiên hoặc gây xói lở thứ cấp tại các đoạn bờ lân cận.
Nhóm đối tượng chịu tác động và hành động cần triển khai
Việc áp dụng Kế hoạch theo Quyết định 2129/QĐ-TTg tạo ra trách nhiệm thực thi đồng bộ giữa khu vực công và khu vực tư nhân:
- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và các Bộ ngành phụ trách: Theo Điều 3 và Điểm a Mục 1 Phần III, chủ động rà soát, đề xuất sửa đổi bổ sung văn bản quy phạm pháp luật; thiết lập danh mục dự án phòng chống sạt lở kêu gọi nguồn vốn PPP; giám sát chặt chẽ hoạt động khai thác tài nguyên và bảo vệ đê điều trên địa bàn.
- Doanh nghiệp hạ tầng và nhà đầu tư PPP: Nghiên cứu kỹ định hướng tại Điểm a Mục 1 Phần III để chuẩn bị các mô hình liên doanh, đề xuất dự án công trình phòng chống thiên tai kết hợp khai thác tín chỉ các-bon từ rừng ngập mặn; bảo đảm giải pháp kỹ thuật tuân thủ nghiêm ngặt quy định bảo vệ lòng sông, đê điều.
- Cộng đồng dân cư và tổ chức sản xuất: Chủ động tiếp nhận thông tin, kỹ năng phòng ngừa thiên tai theo Điểm b Mục 1 Phần III; phối hợp giám sát, bảo vệ rừng phòng hộ và hành lang thoát lũ tại địa phương.
Câu hỏi thường gặp
Nhà nước khuyến khích các hình thức đầu tư nào cho công trình chống sạt lở bờ sông, bờ biển?
Theo Điểm a Mục 1 Phần III Kế hoạch ban hành kèm Quyết định 2129/QĐ-TTg, Nhà nước chủ trương xây dựng chính sách phù hợp để khuyến khích, thu hút các dự án đầu tư ngoài ngân sách và đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) trong xây dựng công trình phòng, chống sạt lở bờ sông, bờ biển.
Dự án bảo vệ rừng và hạ tầng thiên tai có được bán tín chỉ các-bon không?
Có. Điểm a Mục 1 Phần III Kế hoạch kèm Quyết định 2129/QĐ-TTg quy định rõ việc bảo vệ, nâng cao chất lượng rừng ngập mặn, rừng phòng hộ đầu nguồn gắn với quản lý, khai thác tín chỉ các-bon và khai thác hiệu quả các nguồn lực bổ sung như bán tín chỉ các-bon và các nguồn lực hợp pháp khác.
Quy định về bảo vệ dòng chảy khi xây dựng công trình được nêu thế nào?
Theo Điểm b Mục 1 Phần III Kế hoạch kèm Quyết định 2129/QĐ-TTg, các bên liên quan phải thanh thải vật cản, xử lý vi phạm lấn chiếm bãi sông, lòng sông, phạm vi bảo vệ đê điều để đảm bảo thoát lũ; kiểm soát chặt chẽ việc khai thác nước dưới đất và ngăn ngừa hoạt động làm suy giảm nguồn nước ngọt.
Văn bản Quyết định 2129/QĐ-TTg bắt đầu có hiệu lực từ thời điểm nào?
Theo Điều 2 Quyết định 2129/QĐ-TTg, Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành là ngày 06 tháng 11 năm 2026.
Định hướng triển khai tiếp theo cho nhà đầu tư
Quyết định 2129/QĐ-TTg xác lập cột mốc quan trọng trong việc xã hội hóa nguồn lực phòng chống thiên tai giai đoạn 2026 - 2030. Cơ chế mở rộng đầu tư PPP và thu hút vốn ngoài ngân sách tạo tiền đề vững chắc để bảo vệ các tuyến bờ sông, đới ven biển đang bị xói lở nghiêm trọng.
Các nhà đầu tư hạ tầng cần khẩn trương đối chiếu quy hoạch ngành, chủ động theo dõi các văn bản hướng dẫn chi tiết về cơ chế hợp tác công tư, đồng thời tham vấn chuyên gia pháp lý và môi trường để xây dựng phương án khả thi, kết hợp hiệu quả giữa an toàn công trình kỹ thuật và việc khai thác nguồn lực tín chỉ các-bon hợp pháp.
Nguồn để đối chiếu
Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.
Mở nguồn chính thức