Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký

Kiểm tra trực tuyến ngành tư pháp: Khi nào được đề nghị chuyển sang trực tiếp?

Theo Thông tư 15/2026/TT-BTP, đối tượng kiểm tra trực tuyến ngành tư pháp có quyền đề nghị chuyển sang kiểm tra trực tiếp nếu không thống nhất nội dung biên bản, đồng thời có thời hạn 05 ngày làm việc để rà soát, ký văn bản.

Mục lục nội dungThu gọn

Đối tượng được kiểm tra được đề nghị chuyển sang kiểm tra trực tiếp khi không thống nhất với nội dung biên bản kiểm tra trong quá trình kiểm tra từ xa, căn cứ theo điểm c khoản 5 Điều 11. Hoạt động kiểm tra trực tuyến ngành tư pháp cho phép cơ quan nhà nước và đối tượng kiểm tra làm việc từ xa qua dữ liệu điện tử, nhưng vẫn bảo đảm quyền phản đối và yêu cầu làm việc đối chất trực tiếp khi phát sinh bất đồng về nội dung biên bản.

Điều kiện đề nghị chuyển sang kiểm tra trực tiếp

Hoạt động kiểm tra từ xa được áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân là đối tượng kiểm tra thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp theo Điều 1 và Điều 2. Trong quá trình này, các quyền và nghĩa vụ giải trình của đối tượng kiểm tra được quy định chặt chẽ nhằm bảo đảm tính khách quan, minh bạch và chính xác của kết luận kiểm tra.

Theo điểm c khoản 5 Điều 11, quyền đề nghị chuyển sang kiểm tra trực tiếp phát sinh khi đối tượng kiểm tra không thống nhất với nội dung được ghi nhận trong biên bản kiểm tra. Biên bản này do Đoàn kiểm tra lập và gửi sau khi đã tiến hành các bước thu thập, xem xét, phân tích dữ liệu điện tử theo khoản 3 Điều 11. Khi các giải trình, đối chiếu qua môi trường mạng không làm rõ được các vấn đề còn khúc mắc, việc yêu cầu chuyển sang kiểm tra trực tiếp là cơ chế tự bảo vệ hợp pháp của cá nhân, tổ chức.

Về mặt thẩm quyền, đối tượng kiểm tra đưa ra đề nghị, Trưởng đoàn kiểm tra sẽ báo cáo và đề xuất người ra quyết định kiểm tra xem xét. Quyết định chuyển sang kiểm tra trực tiếp thuộc thẩm quyền của người đã ban hành quyết định kiểm tra, căn cứ theo quy định tại khoản 5 Điều 11.

Các trường hợp kiểm tra trực tuyến ngành tư pháp phải chuyển sang trực tiếp

Không chỉ xuất phát từ đề nghị của đối tượng kiểm tra do bất đồng quan điểm, việc chuyển đổi từ kiểm tra trực tuyến, từ xa sang kiểm tra trực tiếp còn được thực hiện bắt buộc trong các tình huống kỹ thuật và nghiệp vụ khác theo khoản 5 Điều 11.

Trường hợp áp dụngCăn cứ quy địnhNội dung và điều kiện phát sinh
Gặp trở ngại kỹ thuậtĐiểm a khoản 5 Điều 11Hệ thống đường truyền, phần mềm, phương tiện kết nối mạng hoặc thiết bị xử lý dữ liệu gặp lỗi, gián đoạn mà không thể khắc phục được để tiếp tục quy trình kiểm tra từ xa.
Không cung cấp được hồ sơ, tài liệuĐiểm b khoản 5 Điều 11Đối tượng kiểm tra không cung cấp hoặc không có đủ điều kiện về phương tiện, kỹ thuật để cung cấp hồ sơ, tài liệu dạng dữ liệu điện tử theo yêu cầu của Đoàn kiểm tra.
Không thống nhất nội dung biên bảnĐiểm c khoản 5 Điều 11Đối tượng kiểm tra không đồng ý với các nhận định, kết luận, số liệu ghi trong biên bản kiểm tra từ xa và chủ động đề nghị chuyển sang làm việc trực tiếp.
Tài liệu thuộc bí mật nhà nướcĐiểm d khoản 5 Điều 11Các thông tin, hồ sơ, tài liệu liên quan đến nội dung kiểm tra thuộc danh mục bí mật nhà nước, không được phép chuyển tải, xử lý qua môi trường mạng mở hoặc từ xa.

Đối với trường hợp tài liệu thuộc bí mật nhà nước theo điểm d khoản 5 Điều 11, việc chuyển sang kiểm tra trực tiếp là yêu cầu bắt buộc nhằm tuân thủ nguyên tắc bảo vệ an toàn thông tin quốc gia, không phụ thuộc vào ý chí chủ quan của Đoàn kiểm tra hay đối tượng kiểm tra.

Quy trình xử lý hồ sơ và ký biên bản kiểm tra từ xa

Để hiểu rõ thời điểm thực hiện quyền yêu cầu kiểm tra trực tiếp, cá nhân và tổ chức cần nắm vững quy trình các bước kiểm tra từ xa được thiết lập tại Điều 11:

  • Công bố quyết định kiểm tra: Thực hiện bằng hình thức trực tuyến theo quy định tại khoản 1 Điều 10 và khoản 1 Điều 11. Đoàn kiểm tra tiến hành kiểm tra đúng phạm vi, nội dung ghi trong quyết định kiểm tra theo khoản 2 Điều 11.
  • Thu thập và đánh giá dữ liệu điện tử: Theo khoản 3 Điều 11, Đoàn kiểm tra yêu cầu đối tượng cung cấp tài liệu điện tử; thực hiện nghiên cứu, phân tích, xác minh và trao đổi trực tiếp qua mạng với đối tượng để làm rõ các nội dung kiểm tra.
  • Lập và gửi biên bản kiểm tra: Đoàn kiểm tra lập biên bản có chữ ký của Trưởng đoàn kiểm tra và gửi đến đối tượng kiểm tra theo điểm a khoản 4 Điều 11.
  • Rà soát, ký và gửi lại biên bản: Đối tượng kiểm tra rà soát, ký và gửi lại cho Đoàn kiểm tra trong thời hạn không quá 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được biên bản theo điểm b khoản 4 Điều 11.

Tình huống minh họa về quyền chuyển đổi hình thức kiểm tra

Một doanh nghiệp nhận được quyết định kiểm tra trực tuyến trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp theo Điều 1 và Điều 2. Quá trình kiểm tra diễn ra trên môi trường mạng thông qua việc gửi dữ liệu điện tử theo điểm a khoản 3 Điều 11.

Sau khi tiến hành đánh giá dữ liệu, Đoàn kiểm tra gửi biên bản kiểm tra đã có chữ ký của Trưởng đoàn kiểm tra đến hộp thư điện tử chính thức của doanh nghiệp theo điểm a và điểm c khoản 4 Điều 11. Kể từ ngày nhận văn bản, doanh nghiệp bước vào thời hạn 05 ngày làm việc theo điểm b khoản 4 Điều 11 để đối chiếu hồ sơ.

Trong quá trình rà soát, người đại diện doanh nghiệp phát hiện biên bản ghi nhận thiếu một số chứng từ điện tử đã cung cấp, dẫn đến đánh giá chưa chính xác. Không đồng ý với nội dung này, doanh nghiệp không ký chấp thuận biên bản mà lập văn bản nêu rõ lý do không thống nhất, đồng thời đề nghị chuyển sang kiểm tra trực tiếp theo đúng điểm c khoản 5 Điều 11. Căn cứ văn bản đề nghị này, Trưởng đoàn kiểm tra tổng hợp, báo cáo người ra quyết định kiểm tra ban hành quyết định chuyển đổi hình thức sang kiểm tra trực tiếp.

Đối tượng áp dụng cần làm gì khi kiểm tra trực tuyến?

Để bảo đảm quyền lợi hợp pháp và tuân thủ chặt chẽ các bước thủ tục, các tổ chức, cá nhân khi tham gia kiểm tra trực tuyến cần thực hiện các công việc sau:

  1. Thiết lập và xác định rõ địa chỉ thư điện tử hoặc hệ thống liên thông sử dụng xuyên suốt trong quá trình kiểm tra theo quy định tại điểm c khoản 4 Điều 11.
  2. Chuẩn bị sẵn sàng hồ sơ, tài liệu dưới dạng dữ liệu điện tử để cung cấp kịp thời khi Đoàn kiểm tra có yêu cầu theo điểm a khoản 3 Điều 11; nếu không đủ điều kiện cung cấp dữ liệu mạng thì báo cáo để chuyển kiểm tra trực tiếp theo điểm b khoản 5 Điều 11.
  3. Theo dõi sát mốc thời gian nhận biên bản kiểm tra từ Trưởng đoàn; bố trí nhân sự chuyên môn rà soát toàn bộ kết luận trong vòng 05 ngày làm việc theo điểm b khoản 4 Điều 11.
  4. Lựa chọn phương thức xác nhận phù hợp theo điểm c khoản 4 Điều 11: sử dụng chữ ký số hợp lệ nếu gửi qua mạng, hoặc in văn bản, ký tên, đóng dấu và gửi dịch vụ bưu chính bảo đảm.
  5. Kịp thời phát hành văn bản nêu rõ các điểm chưa đồng thuận và yêu cầu chuyển sang làm việc trực tiếp theo điểm c khoản 5 Điều 11 nếu phát hiện sai lệch nội dung.

Câu hỏi thường gặp

Thời hạn tối đa để ký và gửi lại biên bản kiểm tra từ xa là bao lâu?

Theo điểm b khoản 4 Điều 11, thời hạn để đối tượng kiểm tra rà soát, ký biên bản và gửi lại Đoàn kiểm tra là không quá 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được biên bản kiểm tra.

Có bắt buộc phải có chữ ký số điện tử khi gửi biên bản kiểm tra không?

Không bắt buộc. Theo điểm c khoản 4 Điều 11, đối tượng kiểm tra có thể chọn ký bằng chữ ký số hợp lệ gửi qua hệ thống liên thông, thư điện tử đã xác định; hoặc ký tay, ghi rõ họ tên, đóng dấu (nếu có) rồi gửi qua đường bưu điện bằng hình thức bảo đảm.

Ai có thẩm quyền ra quyết định chuyển sang kiểm tra trực tiếp?

Căn cứ khoản 5 Điều 11, người ra quyết định kiểm tra là người có thẩm quyền quyết định việc chuyển từ kiểm tra trực tuyến sang kiểm tra trực tiếp, trên cơ sở đề xuất của Trưởng đoàn kiểm tra.

Hồ sơ tài liệu kiểm tra điện tử được lưu trữ như thế nào?

Theo khoản 6 Điều 11, việc quản lý và lưu trữ hồ sơ, tài liệu điện tử trong quá trình kiểm tra trực tuyến, từ xa phải tuân thủ đúng các quy định của pháp luật về lưu trữ, pháp luật về giao dịch điện tử và các văn bản có liên quan.

Khuyến nghị cho cá nhân và tổ chức

Quy trình kiểm tra từ xa tạo thuận lợi lớn về thời gian và chi phí, nhưng đặt ra yêu cầu cao về việc theo dõi thời hạn và kiểm soát dữ liệu điện tử. Quyền yêu cầu chuyển sang kiểm tra trực tiếp tại điểm c khoản 5 Điều 11 là công cụ pháp lý bảo đảm sự công bằng cho đối tượng kiểm tra. Khi nhận biên bản, cá nhân và tổ chức cần chủ động đối chiếu tài liệu thực tế, giám sát chặt chẽ thời hạn 05 ngày làm việc theo điểm b khoản 4 Điều 11, đồng thời tham vấn chuyên gia pháp lý khi cần thiết để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Nguồn để đối chiếu

Kiểm tra văn bản gốc, thời điểm và phạm vi áp dụng trước khi sử dụng thông tin.

Mở nguồn chính thức

Bài viết liên quan

Xem thêm
Kiểm tra trực tuyến ngành tư pháp: Khi nào chuyển trực tiếp? | Góc Luật