Xử lý nghiêm vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp IUU để gỡ thẻ vàng EC

Vấn đề gỡ cảnh báo thẻ vàng đối với thủy sản Việt Nam tiếp tục là nhiệm vụ cấp bách đặt ra cho chính quyền các địa phương ven biển, cộng đồng ngư dân và các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu thủy sản. Yêu cầu tăng cường các biện pháp kiểm soát, ngăn chặn triệt để hành vi khai thác hải sản bất hợp pháp vừa được lãnh đạo Chính phủ chỉ đạo thực hiện quyết liệt trong công tác quản lý địa bàn.

Chỉ đạo quyết liệt ngăn chặn khai thác hải sản bất hợp pháp

Theo Mục II.8 Thông báo 572/TB-VPCP, Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các địa phương thực hiện nhiệm vụ trọng tâm: “quyết liệt quản lý, xử lý vi phạm về khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU), góp phần cùng cả nước gỡ thẻ vàng của EC đối với thủy sản Việt Nam.”

Chỉ đạo trên gắn liền với mục tiêu bảo vệ nguồn lợi thủy sản bền vững và giữ vững uy tín của ngành xuất khẩu thủy sản trên trường quốc tế. Việc thực thi đồng bộ các biện pháp quản lý đội tàu, giám sát hành trình và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định chống khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là điều kiện tiên quyết để gỡ bỏ các rào cản thương mại từ thị trường quốc tế.

Gắn liền nhiệm vụ chống khai thác IUU với an ninh chủ quyền biển đảo

Công tác đấu tranh ngăn ngừa các vi phạm vùng biển không tách rời nhiệm vụ quốc phòng, an ninh trên các vùng biển trọng điểm. Theo Mục II.8 Thông báo 572/TB-VPCP, các cơ quan chức năng và địa phương được giao trọng trách:

• Tăng cường bảo đảm quốc phòng - an ninh, bảo vệ vững chắc biên cương và chủ quyền lãnh thổ cả trên biển và đất liền.
• Bảo đảm an ninh, trật tự an toàn xã hội tại các địa bàn ven biển và khu vực hoạt động nghề cá.
• Kiểm soát chặt chẽ hoạt động của tàu thuyền xuất nhập bến, kiên quyết xử lý các tàu cá có dấu hiệu vi phạm ranh giới biển hoặc cố tình vi phạm quy chuẩn khai thác.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương và các lực lượng tuần tra trên biển giúp ngăn ngừa kịp thời các trường hợp vi phạm vùng biển nước ngoài, tạo môi trường khai thác an toàn, đúng luật cho bà con ngư dân.

Trách nhiệm của ngư dân và doanh nghiệp thủy hải sản

Để đạt được mục tiêu chung của cả nước, từng chủ thể tham gia chuỗi cung ứng thủy sản cần chủ động chấp hành các định hướng đã được cơ quan có thẩm quyền chỉ đạo thực hiện.

Đối với bà con ngư dân và chủ tàu cá, việc vận hành thiết bị giám sát hành trình liên tục khi hoạt động trên biển, ghi chép và nộp nhật ký khai thác đầy đủ, mở bến cập cảng chỉ định là trách nhiệm bắt buộc. Mọi hành vi cố tình ngắt kết nối thiết bị, vượt ranh giới cho phép trên biển đều bị xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.

Đối với các cơ sở thu mua, chế biến và doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản, việc kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu đóng vai trò quyết định. Doanh nghiệp cần kiên quyết từ chối thu mua các lô hàng khai thác không rõ nguồn gốc hoặc vi phạm IUU, đảm bảo hồ sơ truy xuất nguồn gốc minh bạch khi đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế.

Yêu cầu hành động cho các đối tượng liên quan

Người dân, chủ tàu thuyền và các tổ chức hoạt động trong ngành thủy hải sản cần chủ động kiểm tra hiệu lực áp dụng của các văn bản pháp luật hiện hành, đối chiếu chi tiết nội dung văn bản chỉ đạo gốc của cơ quan quản lý nhà nước để nắm rõ các quy định cụ thể. Khi phát sinh các vướng mắc về thủ tục pháp lý, quy chuẩn đăng kiểm, cấp phép hoặc giám sát hải trình, các chủ thể nên tham khảo ý kiến hướng dẫn từ các cơ quan quản lý chuyên ngành thủy sản hoặc đơn vị tư vấn pháp lý có thẩm quyền.