Thông tư 108/2026/TT-BTC
Bộ Tài chính
Thông tư 108/2026/TT-BTC hướng dẫn kế toán cổ phần hóa doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành
Cần đối chiếu hiệu lực: Ngày hiệu lực theo nguồn là 24/07/2026. Góc Luật chưa đối chiếu các văn bản sửa đổi, thay thế; hãy kiểm tra nguồn chính thức trước khi áp dụng.
Tổng quan
- Số hiệu
- 108/2026/TT-BTC
- Loại văn bản
- Thông tư
- Cơ quan ban hành
- Bộ Tài chính
- Ngày ban hành
- 24/07/2026
- Ngày hiệu lực theo nguồn
- 24/07/2026
- Tình trạng
- Đã có hiệu lực theo nguồn
- Lĩnh vực
- Thuế – Tài chính, Doanh nghiệp
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Phân tích văn bản
Thông tư 108/2026/TT-BTC hướng dẫn kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ. Văn bản áp dụng cho công ty mẹ của tập đoàn, tổng công ty, công ty mẹ trong mô hình mẹ - con, công ty TNHH một thành viên độc lập do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, cùng cơ quan đại diện chủ sở hữu và tổ chức, cá nhân liên quan. Quy định có hiệu lực thi hành từ ngày 24/07/2026.
Vì sao đáng chú ý: Quy định chuyên ngành kế toán mang tính bắt buộc cho toàn bộ tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước 100% vốn, bãi bỏ hàng loạt điều khoản trước đây tại Thông tư 200/2014/TT-BTC.
Vấn đề chính
- Xử lý kiểm kê và chênh lệch tài sản thừa, thiếu khi cổ phần hóa
Doanh nghiệp phải tổ chức kiểm kê, phân loại tài sản, quỹ và đối chiếu công nợ tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp. Giá trị tài sản thiếu sau khi trừ bồi thường được hạch toán vào chi phí hoặc giảm vốn nhà nước tùy từng trường hợp. Tài sản thừa không phải trả được ghi nhận vào thu nhập khác hoặc tăng vốn nhà nước, trường hợp không sử dụng thì bàn giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam. (Điều 4, Điều 5)
- Tách bạch và xử lý tài sản không tính vào giá trị doanh nghiệp
Tài sản thuê mượn, nhận góp vốn liên kết hoặc công trình hạ tầng chỉ làm chủ đầu tư không tính vào giá trị cổ phần hóa. Tài sản ứ đọng chờ thanh lý chưa xử lý xong phải bàn giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam. Công trình nhà trẻ, trạm xá đầu tư bằng quỹ phúc lợi nếu người lao động không dùng sẽ tổ chức thanh lý hoàn quỹ hoặc bàn giao nhà ở về địa phương quản lý. (Điều 6)
- Kế toán xử lý các khoản nợ phải thu khó đòi và nợ phải trả không đối chiếu được
Nợ phải thu không có khả năng thu hồi chuyển giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam và bù đắp bằng dự phòng hoặc tính vào chi phí. Khoản nợ phải trả có đầy đủ hồ sơ nhưng chủ nợ không xác nhận được ghi tăng vốn nhà nước tại thời điểm cấp đăng ký doanh nghiệp cổ phần lần đầu. Công ty cổ phần tiếp tục theo dõi nghĩa vụ trả nợ ngoài sổ và ghi nhận chi phí khác khi phát sinh chi trả thực tế. (Điều 7, Điều 8)
- Quy định mở tài khoản cấp 2 chuyên dùng theo dõi thu, chi cổ phần hóa
Doanh nghiệp mở bổ sung TK 1385 để phản ánh chi phí cổ phần hóa, chi hỗ trợ lao động dôi dư và chi ưu đãi cho người lao động. Đồng thời, mở TK 3385 để hạch toán số tiền bán cổ phần, lãi tiền gửi bán cổ phần và chênh lệch vốn nhà nước tăng. Số dư hai tài khoản này được bù trừ quyết toán, nộp ngân sách nhà nước hoặc trình điều chỉnh giảm vốn nếu tiền bán cổ phần không đủ bù đắp chi phí. (Điều 13)
- Xử lý tài chính tại thời điểm chính thức chuyển sang công ty cổ phần
Chênh lệch tỷ giá do đánh giá lại ngoại tệ tại thời điểm chuyển đổi không kết chuyển ngay mà bàn giao công ty cổ phần xử lý vào kỳ đầu tiên. Khoản cổ tức phát sinh trước chuyển đổi chưa tính vào giá khởi điểm phải nộp toàn bộ vào ngân sách nhà nước. Quỹ dự phòng bảo hành công trình hết hạn không sử dụng hết cũng phải nộp nộp ngân sách nhà nước. (Điều 14)
- Hướng dẫn kế toán cổ phần hóa công ty con 100% vốn của doanh nghiệp nhà nước
Doanh nghiệp nhà nước áp dụng thông tư để thực hiện cổ phần hóa công ty con 100% vốn điều lệ (doanh nghiệp cấp II). Tiền thu bán cổ phần sau khi trừ giá vốn khoản đầu tư và các chi phí hỗ trợ lao động được nộp về công ty mẹ ghi nhận doanh thu tài chính. Trường hợp số thu không đủ bù đắp chi phí cổ phần hóa, công ty mẹ chi bù đắp và ghi nhận vào chi phí tài chính. (Điều 15)
Ai chịu ảnh hưởng
- Doanh nghiệp nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ thực hiện cổ phần hóatrung tínhCao (4/5)
Phải tuân thủ quy trình hạch toán chi tiết, mở tài khoản mới (TK 1385, 3385) và lập báo cáo tài chính bàn giao theo chuẩn mực thống nhất.
- Công ty TNHH MTV do DNNN nắm 100% vốn (doanh nghiệp cấp II) và công ty mẹtrung tínhTrung bình (3/5)
Có căn cứ pháp lý rõ ràng để xử lý dòng tiền thu bán cổ phần và hạch toán bù đắp chi phí thiếu hụt vào chi phí tài chính công ty mẹ.
- Người lao động dôi dư và người quản lý tại doanh nghiệp cổ phần hóatích cựcTrung bình (3/5)
Được giải quyết chế độ hỗ trợ dôi dư kịp thời từ tiền bán cổ phần và được chia số dư Quỹ khen thưởng, phúc lợi còn lại theo thời gian công tác.
- Cơ quan đại diện chủ sở hữu và cơ quan quản lý tài chính nhà nướctích cựcTrung bình (3/5)
Dễ dàng kiểm soát tính chính xác của số liệu vốn nhà nước, số nộp ngân sách và phê duyệt quyết toán chuyển đổi doanh nghiệp.
Mốc thời gian
- Thông tư 108/2026/TT-BTC được ban hành và chính thức có hiệu lực thi hành
Câu hỏi liên quan
Thông tư này có áp dụng để xác định nghĩa vụ thuế với ngân sách nhà nước khi cổ phần hóa không?
Không. Việc xác định nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp đối với Ngân sách nhà nước khi cổ phần hóa thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế.
Căn cứ: Khoản 2 Điều 1
Khoản nợ phải trả đã làm thủ tục đối chiếu nhưng chủ nợ không xác nhận thì xử lý thế nào?
Khoản nợ này được hạch toán ghi tăng vốn nhà nước khi lập báo cáo tài chính bàn giao sang công ty cổ phần. Công ty cổ phần tiếp tục lưu hồ sơ, theo dõi trả nợ khi chủ nợ yêu cầu và hạch toán khoản chi trả vào chi phí khác.
Căn cứ: Khoản 3 Điều 8
Tiền thu từ bán cổ phần không đủ bù đắp chi phí cổ phần hóa và hỗ trợ lao động dôi dư thì giải quyết ra sao?
Khoản thiếu hụt được trình cấp có thẩm quyền thông qua Đại hội đồng cổ đông để điều chỉnh giảm vốn nhà nước tại công ty cổ phần. Nếu sau điều chỉnh không còn vốn nhà nước, doanh nghiệp báo cáo cơ quan đại diện chủ sở hữu để đề nghị ngân sách nhà nước hỗ trợ.
Căn cứ: Điểm g Khoản 2 Điều 13
Số dư Quỹ khen thưởng, Quỹ phúc lợi bằng tiền tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp xử lý thế nào?
Quỹ được dùng bù đắp các khoản chi vượt chế độ hoặc chi theo chế độ cổ phần hóa cho người lao động. Phần còn lại chia cho người lao động, người quản lý, kiểm soát viên đang làm việc theo số tháng công tác.
Căn cứ: Điều 11
Các chỉ tiêu phải thu, phải trả về cổ phần hóa trình bày ở đâu trên Báo cáo tài chính?
Số dư Nợ TK 1385 trình bày trong chỉ tiêu 'Phải thu ngắn hạn khác' (Mã số 135). Số dư Có TK 3385 trình bày trong chỉ tiêu 'Phải trả ngắn hạn khác' (Mã số 320) trên Báo cáo tình hình tài chính.
Căn cứ: Khoản 1 Điều 16
Phân tích do AI hỗ trợ từ toàn văn văn bản, cập nhật 14/11/2026. Nội dung chỉ để tham khảo, cần đối chiếu văn bản gốc trước khi áp dụng.
Bản gốc và đối chiếu nguồn
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Góc Luật cập nhật hồ sơ lúc 15:54 14/11/2026. Đây là thời điểm hệ thống ghi nhận, không phải ngày ban hành hay ngày hiệu lực.
Dữ liệu thu thập tại nguồn
Thông tư 108/2026/TT-BTC hướng dẫn kế toán cổ phần hóa doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành Số hiệu: 108/2026/TT-BTC Cơ quan: Bộ Tài chính | BỘ TÀI CHÍNH------- | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- | | --- | --- | | Số: 108/2026/TT-BTC | Hà Nội, ngày 24 tháng 7 năm 2026 | THÔNG TƯ HƯỚNG DẪN KẾ TOÁN CỔ PHẦN HÓA DOANH NGHIỆP DO NHÀ NƯỚC NẮM GIỮ 100% VỐN ĐIỀU LỆ Căn cứ Luật Kế toán số 88/2015/QH13; được sửa đổi, bổ sung bởi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán, Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, Luật Ngân sách nhà nước, Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, Luật Quản lý thuế, Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Dự trữ quốc gia, Luật Xử lý vi phạm hành chính số 56/2024/QH15; Căn cứ Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp số 68/2025/QH15; Căn cứ Nghị định số 57/2026/NĐ-CP ngày 12 tháng 02 năm 2026 của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp; Căn cứ Nghị định số 29/2025/NĐ-CP ngày 24 tháng 02 năm 2025 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tài chính; được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 166/2025/NĐ-CP ngày 30 tháng 06 năm 2025 của Chính phủ; Theo đề nghị của Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán; Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành Thông tư hướng dẫn kế toán cổ phần hóa doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ. Chương I QUY ĐỊNH CHUNG Điều 1. Phạm vi điều chỉnh 1. Thông tư này hướng dẫn kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh khi cổ phần hóa doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ (sau đây gọi là doanh nghiệp cổ phần hóa). 2. Thông tư này không áp dụng cho việc xác định nghĩa vụ thuế với Ngân sách nhà nước. Việc xác định nghĩa vụ của doanh nghiệp đối với Ngân sách nhà nước khi cổ phần hóa được thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế. Điều 2. Đối tượng áp dụng 1. Các doanh nghiệp quy định tại Khoản 2 Điều 5 Nghị định số 57/2026/NĐ-CP ngày 12 tháng 02 năm 2026 của Chính phủ về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp, bao gồm: a) Công ty mẹ của tập đoàn kinh tế, Công ty mẹ của tổng công ty nhà nước; b) Công ty mẹ trong nhóm công ty mẹ - công ty con; c) Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên độc lập do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ. 2. Cơ quan đại diện chủ sở hữu, người đại diện chủ sở hữu trực tiếp và cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan. Điều 3. Nguyên tắc kế toán 1. Trong quá trình thực hiện cổ phần hóa, doanh nghiệp cổ phần hóa áp dụng hướng dẫn tại Thông tư này để kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh liên quan đến cổ phần hóa. Các nghiệp vụ kinh tế khác doanh nghiệp thực hiện theo chế độ kế toán mà doanh nghiệp đang thuộc đối tượng áp dụng. 2. Trường hợp doanh nghiệp có các nghiệp vụ kinh tế phát sinh liên quan đến cổ phần hóa chưa được hướng dẫn kế toán tại Thông tư này, doanh nghiệp cổ phần hóa căn cứ vào bản chất của giao dịch, các quy định của pháp luật về cổ phần hóa, các nguyên tắc kế toán hướng dẫn tại Luật Kế toán, hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam, các Thông tư hướng dẫn thực hiện chuẩn mực kế toán Việt Nam để thực hiện. 3. Trường hợp trong quá trình cổ phần hóa, các văn bản quy phạm pháp luật về cổ phần hóa được sửa đổi, bổ sung, thay thế thì doanh nghiệp cổ phần hóa căn cứ vào quy định của pháp luật về cổ phần hóa đã được sửa đổi, bổ sung, thay thế đó và các nguyên tắc kế toán hướng dẫn tại Luật Kế toán, hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam, các Thông tư hướng dẫn thực hiện chuẩn mực kế toán Việt Nam và Thông tư này để kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh. Chương II QUY ĐỊNH CỤ THỂ Điều 4. Kế toán khi kiểm kê, phân loại tài sản và xử lý tồn tại về tài chính 1. Khi nhận được quyết định thực hiện cổ phần hóa của cơ quan có thẩm quyền, doanh nghiệp có trách nhiệm tổ chức kiểm kê, phân loại tài sản, các nguồn vốn và quỹ doanh nghiệp đang quản lý, sử dụng, đối chiếu và xác nhận công nợ tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Trên cơ sở kết quả kiểm kê tài sản, kiểm toán báo cáo tài chính, quyết toán các khoản phải nộp Ngân sách nhà nước, doanh nghiệp cổ phần hóa phối hợp với các cơ quan liên quan xử lý những tồn tại về tài chính trước khi xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. 2. Căn cứ vào kết quả kiểm kê, phân loại tài sản tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp, doanh nghiệp phân tích làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của tổ chức và cá nhân có liên quan đối với tài sản thừa, tài sản thiếu để xử lý. a) Đối với giá trị tài sản thiếu sau khi trừ đi khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (trong trường hợp xác định do nguyên nhân chủ quan), doanh nghiệp hạch toán vào kết quả kinh doanh khi lập báo cáo tài chính tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần bồi thường của tổ chức, cá nhân) Nợ các TK 632, 811,... (phần được ghi nhận vào chi phí) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ thiếu) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... b) Đối với giá trị tài sản thừa mà không phải trả, doanh nghiệp hạch toán vào kết quả kinh doanh khi lập báo cáo tài chính tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 152, 153, 155, 156, 211,... (giá trị tài sản thừa không phải trả) Có TK 711 - Thu nhập khác. Điều 5. Kế toán đối với tài sản thừa hoặc thiếu so với giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa đã được cơ quan đại diện chủ sở hữu quyết định và công bố 1. Đối với doanh nghiệp còn vốn nhà nước sau khi cổ phần hóa a) Đối với tài sản thừa - Trường hợp doanh nghiệp chưa thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì giá trị tài sản thừa được ghi tăng vốn nhà nước tại công ty cổ phần (nếu công ty cổ phần có nhu cầu sử dụng và có Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông thông qua) theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 152, 153, 155, 156, 211, 241,... Có TK 411 - Vốn đầu tư của chủ sở hữu. - Trường hợp doanh nghiệp chưa thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần nhưng công ty cổ phần không có nhu cầu sử dụng tài sản đó hoặc doanh nghiệp đã thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì thực hiện bàn giao tài sản thừa cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. b) Đối với tài sản thiếu - Trường hợp doanh nghiệp chưa thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì giá trị tài sản thiếu sau khi trừ khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (nếu có) được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần bồi thường của tổ chức, cá nhân về tài sản thiếu) (nếu có) Nợ các TK 632, 811,... (phần được tính vào chi phí sản xuất kinh doanh sau khi trừ đi bồi thường của tổ chức, cá nhân) (nếu có) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ thiếu) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... - Trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần và có Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông thông qua thì giá trị tài sản thiếu sau khi trừ khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (nếu có) được hạch toán giảm vốn nhà nước tại công ty cổ phần theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ TK 411 - Vốn đầu tư của chủ sở hữu Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ thiếu) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... - Trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần nhưng Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông không thông qua thì giá trị tài sản thiếu sau khi trừ đi khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (nếu có) được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh của công ty cổ phần theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần bồi thường của tổ chức, cá nhân về tài sản thiếu) (nếu có) Nợ các TK 632, 811,... (phần được tính vào chi phí sản xuất kinh doanh sau khi trừ đi phần bồi thường của tổ chức, cá nhân) (nếu có) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ thiếu) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... 2. Đối với doanh nghiệp không còn vốn nhà nước sau khi cổ phần hóa a) Đối với tài sản thừa Doanh nghiệp thực hiện các thủ tục bàn giao tài sản thừa cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. b) Đối với tài sản thiếu Giá trị tài sản thiếu sau khi trừ đi khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (nếu có) được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh của công ty cổ phần theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần bồi thường của các tổ chức, cá nhân về tài sản thiếu) (nếu có) Nợ các TK 632, 811,... (phần được tính vào chi phí sản xuất kinh doanh sau khi trừ khoản bồi thường của các tổ chức, cá nhân) (nếu có) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ thiếu) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... Điều 6. Kế toán đối với tài sản thuê, mượn, nhận góp vốn liên doanh, liên kết, tài sản không cần dùng, tài sản được đầu tư bằng Quỹ khen thưởng, Quỹ phúc lợi 1. Đối với tài sản do doanh nghiệp cổ phần hóa thuê, mượn, nhận góp vốn liên doanh, liên kết và các tài sản khác không phải của doanh nghiệp thì không tính vào giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Đối với các tài sản khác đã được hình thành từ tiền vốn hỗ trợ đầu tư từ ngân sách nhà nước mà doanh nghiệp cổ phần hóa chỉ được giao làm chủ đầu tư nhưng không được giao quản lý, sử dụng và khai thác kết cấu hạ tầng kỹ thuật thì không tính vào giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Doanh nghiệp cổ phần hóa phải báo cáo cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét quyết định xử lý theo quy định của pháp luật có liên quan. 2. Đối với những tài sản không cần dùng, ứ đọng, chờ thanh lý, doanh nghiệp cổ phần hóa có trách nhiệm chủ động thanh lý, nhượng bán theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Nếu đến thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp, các tài sản không cần dùng, ứ đọng, chờ thanh lý vẫn chưa được xử lý (ngoại trừ các tài sản không được phép loại trừ theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa) thì doanh nghiệp thực hiện chuyển giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam. Giá trị còn lại theo sổ sách của các tài sản này được hạch toán vào chi phí sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 632, 811,... Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (Giá trị hao mòn lũy kế của TSCĐ) Có các TK 152, 153, 155, 156, 211,... 3. Kế toán khi xử lý một số tài sản không được phép loại trừ theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa a) Đối với các tài sản thuộc diện phải hủy bỏ là hóa chất, chất gây hại, thuốc trừ sâu đã quá hạn,... doanh nghiệp phối hợp với các cơ quan chức năng tiến hành xử lý, hủy bỏ theo quy định của pháp luật hiện hành về quản lý môi trường trước thời điểm doanh nghiệp cổ phần hóa được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cổ phần lần đầu. Sau khi xác định nguyên nhân, trách nhiệm bồi hoàn theo quy định của pháp luật hiện hành, phần tổn thất doanh nghiệp được xử lý vào kết quả kinh doanh theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (số thu từ bồi hoàn) Nợ TK 632 - Giá vốn hàng bán (phần tổn thất được xử lý vào chi phí) Có các TK 152, 153, 156,... b) Đối với các khoản chi phí của các dự án không được cấp có thẩm quyền phê duyệt và chưa hình thành hiện vật, không có giá trị thu hồi như: chi phí lập phương án tiền khả thi, chi phí khảo sát, thiết kế công trình thì doanh nghiệp phải xác định nguyên nhân, trách nhiệm bồi hoàn theo quy định của pháp luật hiện hành, phần tổn thất nếu được hạch toán vào kết quả kinh doanh theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (số thu từ bồi hoàn) Nợ TK 811 - Chi phí khác (phần tổn thất được hạch toán vào chi phí) Có TK 241 - Xây dựng cơ bản dở dang. 4. Kế toán đối với công trình phúc lợi là nhà trẻ, nhà mẫu giáo, bệnh xá và các tài sản phúc lợi khác đầu tư bằng nguồn Quỹ khen thưởng, Quỹ phúc lợi a) Trường hợp tổ chức công đoàn và tập thể người lao động trong công ty cổ phần không có nhu cầu sử dụng các công trình phúc lợi là nhà trẻ, nhà mẫu giáo, bệnh xá và các tài sản phúc lợi khác, căn cứ ý kiến của tập thể người lao động và tổ chức công đoàn để ủy quyền cho doanh nghiệp tổ chức thanh lý, nhượng bán các tài sản này theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. - Khi thanh lý, nhượng bán, doanh nghiệp phản ánh giảm TSCĐ thanh lý, nhượng bán, ghi: Nợ TK 353 - Quỹ khen thưởng, phúc lợi (3533) (giá trị còn lại) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế) Có các TK 211, 213,... (nguyên giá). - Số thu từ thanh lý, nhượng bán TSCĐ sau khi trừ đi các chi phí có liên quan và nghĩa vụ thuế (nếu có) hoàn trả cho Quỹ khen thưởng, phúc lợi theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112,... Có TK 353 - Quỹ khen thưởng, phúc lợi (3532) Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (nếu có). - Các khoản chi thanh lý, nhượng bán TSCĐ phát sinh (nếu có), ghi: Nợ TK 353 - Quỹ khen thưởng, phúc lợi (3532) Nợ TK 133 - Thuế GTGT được khấu trừ (nếu có) Có các TK 111, 112,... b) Trường hợp chuyển giao nhà ở cán bộ, công nhân viên đầu tư bằng nguồn Quỹ phúc lợi của doanh nghiệp, kể cả nhà ở được đầu tư bằng vốn Ngân sách nhà nước cấp, nếu doanh nghiệp không có nhu cầu sử dụng thì chuyển giao cho cơ quan quản lý nhà đất của địa phương để quản lý theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Khi chuyển giao tài sản, căn cứ vào quyết định bàn giao tài sản, ghi: Nợ các TK liên quan (giá trị còn lại) Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế) Có các TK 211, 213. 5. Đối với tài sản dùng trong sản xuất, kinh doanh được đầu tư bằng nguồn Quỹ khen thưởng, Quỹ phúc lợi của doanh nghiệp cổ phần hóa nếu có đầy đủ hồ sơ chứng từ sẽ được đánh giá lại và tính vào giá trị doanh nghiệp để công ty cổ phần tiếp tục sử dụng trong sản xuất, kinh doanh theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Điều 7. Kế toán đối với các khoản nợ phải thu 1. Đối với các khoản nợ phải thu không có đủ hồ sơ pháp lý chứng minh khách nợ còn nợ hoặc không còn khả năng thu hồi theo quy định thì không được loại trừ ra ngoài giá trị doanh nghiệp, doanh nghiệp phải làm rõ nguyên nhân để xử lý theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. a) Đối với khoản nợ phải thu không xác định được khách nợ, phần tổn thất còn lại được sau khi trừ bồi thường của tập thể, cá nhân có liên quan đã được xử lý theo quy định hiện hành của Nhà nước về xử lý nợ tồn đọng, căn cứ vào quyết định xử lý, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần bồi thường của tập thể, cá nhân có liên quan đến khoản nợ phải thu không xác định được khách nợ) Nợ các TK liên quan (căn cứ vào quy định hiện hành của nhà nước về xử lý nợ tồn đọng để hạch toán vào TK liên quan) Có các TK 131, 138,….. b) Đối với những khoản nợ không chứng minh được là không có khả năng thu hồi thì hoàn thiện hồ sơ, tiếp tục theo dõi để xử lý thu hồi theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. 2. Kế toán các khoản nợ phải thu đã làm thủ tục đối chiếu nhưng vẫn chưa đối chiếu được khi lập báo cáo tài chính để bàn giao sang công ty cổ phần tại thời điểm doanh nghiệp cổ phần hóa được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cổ phần lần đầu a) Đối với các khoản nợ đã làm thủ tục đối chiếu nhưng vẫn chưa đối chiếu được và được xác định là khoản nợ phải thu không có khả năng thu hồi theo đúng quy định, giá trị khoản nợ còn lại (sau khi trừ đi khoản bồi thường của các cá nhân, tập thể và dự phòng các khoản phải thu khó đòi - nếu có) được hạch toán vào chi phí của doanh nghiệp cổ phần hóa theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 111, 112, 1388,... (phần thu từ bồi thường của các cá nhân, tập thể) Nợ TK 229 - Dự phòng tổn thất tài sản (nếu được sử dụng số dự phòng đã trích lập để bù đắp) Nợ TK 642 - Chi phí quản lý doanh nghiệp (nếu được ghi vào chi phí của doanh nghiệp cổ phần hóa) Có các TK 131, 138,... Đồng thời, doanh nghiệp cổ phần hóa thực hiện chuyển giao hồ sơ của các khoản nợ này cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam để xử lý theo quy định của pháp luật. b) Đối với các khoản nợ đã làm thủ tục đối chiếu nhưng vẫn chưa đối chiếu được còn lại thì thực hiện bàn giao sang công ty cổ phần để tiếp tục theo dõi, thu hồi theo quy định. 3. Đối với các khoản đã trả trước cho người cung cấp hàng hóa, dịch vụ (như tiền thuê nhà, tiền thuê đất, tiền mua hàng, tiền công phải trả, tiền mua bảo hiểm dài hạn, tiền thuê đất của khu công nghiệp đã trả tiền một lần cho cả thời gian thuê) đã được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp thực hiện đối chiếu với hợp đồng, khối lượng hàng hóa, dịch vụ chưa được cung cấp để hạch toán giảm chi phí (tương ứng với phần hàng hóa, dịch vụ chưa được cung cấp hoặc thời gian thuê chưa thực hiện) và hạch toán tăng các khoản chi phí trả trước (chi phí chờ phân bổ) khi xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa, ghi: Nợ TK 242 - Chi phí chờ phân bổ (khối lượng hàng hóa, dịch vụ chưa được cung cấp hoặc thời gian thuê chưa thực hiện) Có các TK 627, 641, 642,... Điều 8. Kế toán đối với các khoản nợ phải trả 1. Doanh nghiệp cổ phần hóa có trách nhiệm đối chiếu, xác nhận toàn bộ các khoản nợ phải trả các tổ chức, cá nhân trước khi xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa và phối hợp với Công ty Mua bán nợ Việt Nam để xử lý tồn tại tài chính trước khi xử lý tài chính và xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. 2. Trường hợp đến thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp vẫn còn một số khoản nợ phải trả có đầy đủ hồ sơ nhưng chưa đối chiếu, xác nhận được thì doanh nghiệp cổ phần hóa thực hiện xử lý theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. 3. Tại thời điểm doanh nghiệp cổ phần hóa được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cổ phần lần đầu, khi lập báo cáo tài chính để bàn giao từ doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ sang công ty cổ phần, nếu các khoản nợ phải trả này đã làm đủ thủ tục đề nghị chủ nợ đối chiếu nhưng chủ nợ không xác nhận và được hạch toán ghi tăng vốn nhà nước theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 331, 338, 341,... Có TK 411 - Vốn đầu tư của chủ sở hữu. Công ty cổ phần (sau chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ) có trách nhiệm lưu trữ hồ sơ, tiếp tục kế thừa, theo dõi để thực hiện nghĩa vụ trả nợ khi có yêu cầu của chủ nợ và hạch toán khoản chi trả nợ vào chi phí của doanh nghiệp trong kỳ theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ TK 811 - Chi phí khác Có TK 112 - Tiền gửi không kỳ hạn. 4. Doanh nghiệp cổ phần hóa phải huy động các nguồn vốn hợp pháp để thanh toán các khoản nợ đến hạn phải trả trước khi xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa hoặc thỏa thuận bằng văn bản với các chủ nợ để xử lý, trong đó có việc chuyển nợ phải trả thành vốn góp cổ phần. Khi chuyển nợ phải trả thành vốn góp cổ phần theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa, ghi: Nợ các TK 331, 338, 341,... Có TK 411 - Vốn đầu tư của chủ sở hữu. 5. Nợ thuế và các khoản phải nộp Ngân sách nhà nước a) Doanh nghiệp cổ phần hóa có trách nhiệm nộp thuế và các khoản nợ Ngân sách nhà nước trước khi chuyển đổi theo quy định của pháp luật cổ phần hóa. Khi doanh nghiệp nộp tiền vào Ngân sách nhà nước, ghi: Nợ TK 333 - Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước Có TK 112 - Tiền gửi không kỳ hạn. b) Trường hợp phát hiện kiểm kê thiếu hoặc bỏ sót các khoản phải nộp Ngân sách nhà nước, doanh nghiệp cổ phần hóa hoặc công ty cổ phần (trường hợp phát hiện sau khi doanh nghiệp đã chính thức chuyển thành công ty cổ phần) có trách nhiệm kê khai và nộp vào Ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật về cổ phần hóa. Khi nộp tiền vào Ngân sách nhà nước, ghi: Nợ TK 333 - Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước Có TK 112 - Tiền gửi không kỳ hạn. c) Trường hợp doanh nghiệp cổ phần hóa chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế và các khoản phải nộp Ngân sách nhà nước thì công ty cổ p
Lịch sử cập nhật
Góc Luật ghi nhận hồ sơ từ nguồn.