Đến nội dung chính
Góc LuậtThông tin có nguồn · Biên tập có trách nhiệm
Tra cứu văn bản Văn bản đã lưu (0) Thông báoĐăng nhậpĐăng ký
Thông tưBan hành 30/09/2026

Thông tư 145/2026/TT-BTC

Bộ Tài chính

Quy định hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán

Cần đối chiếu hiệu lực: Ngày hiệu lực theo nguồn là 16/11/2026. Góc Luật chưa đối chiếu các văn bản sửa đổi, thay thế; hãy kiểm tra nguồn chính thức trước khi áp dụng.

Tổng quan

Số hiệu
145/2026/TT-BTC
Loại văn bản
Thông tư
Cơ quan ban hành
Bộ Tài chính
Ngày ban hành
30/09/2026
Ngày hiệu lực theo nguồn
16/11/2026
Tình trạng
Đã có hiệu lực theo nguồn
Lĩnh vực
Thuế – Tài chính
Người ký
Trần Quốc Phương

Tệp PDF, 2.787 KB, tải trực tiếp từ nguồn phát hành; Góc Luật chỉ lưu nội dung chữ đã bóc tách. Nguồn: vanban.chinhphu.vn.

Phân tích văn bản

Đáng chú ýPhạm vi một ngànhNgân hàng và tài chính

Thông tư 145/2026/TT-BTC quy định chi tiết hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ, thanh toán giao dịch chứng khoán và quản lý các quỹ hỗ trợ, quỹ bù trừ, quỹ phòng ngừa rủi ro. Văn bản áp dụng đối với VSDC, VCCP, Sở giao dịch chứng khoán, thành viên lưu ký, thành viên bù trừ, ngân hàng thanh toán, tổ chức phát hành và nhà đầu tư. Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 16/11/2026, thay thế toàn bộ Thông tư 119/2020/TT-BTC.

Vì sao đáng chú ý: Thông tư chuyên ngành quy định cơ chế mới về bù trừ trung tâm (CCP), thanh toán không ký quỹ cho khối ngoại và thiết lập nghĩa vụ tài chính mới cho các thành viên thị trường.

Vấn đề chính

  1. Cơ chế giao dịch mua cổ phiếu của nhà đầu tư tổ chức nước ngoài

    Cho phép nhà đầu tư tổ chức nước ngoài mua cổ phiếu không bắt buộc ký quỹ 100% tiền khi đặt lệnh. Nếu nhà đầu tư thiếu tiền thanh toán, công ty chứng khoán phải dùng nguồn tiền tự có để thanh toán thay và xử lý bán số cổ phiếu nhận về trên tài khoản tự doanh. (Điều 24 khoản 4, Điều 30 khoản 2)

  2. Vận hành mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP) và quản lý ký quỹ

    Thực hiện bù trừ đa phương cho cổ phiếu, chứng chỉ quỹ, chứng quyền có bảo đảm qua Công ty Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VCCP). Nhà đầu tư thông thường phải ký quỹ 100% bằng tiền; tài sản ký quỹ được tách biệt hoàn toàn và không bị phân chia khi thành viên bù trừ phá sản. (Điều 31, Điều 35, Điều 38)

  3. Cơ chế sửa lỗi giao dịch và xử lý mất khả năng thanh toán

    Lệnh giao dịch sai mã, giá hoặc khối lượng được chuyển thành giao dịch tự doanh của công ty chứng khoán để xử lý. Trường hợp thiếu chứng khoán được phép lùi thời hạn thanh toán tối đa 03 ngày giao dịch hoặc chuyển sang thanh toán bằng tiền kèm mức phạt 20%. (Điều 25, Điều 28, Điều 41, Điều 43 khoản 8)

  4. Thanh toán tức thời đối với trái phiếu doanh nghiệp niêm yết

    Giao dịch trái phiếu doanh nghiệp niêm yết thực hiện thanh toán tức thời theo từng giao dịch ngay trong ngày giao dịch. Chuyển giao trái phiếu tại VSDC diễn ra đồng thời với thanh toán tiền tại ngân hàng thanh toán, không qua cơ chế bù trừ trung tâm. (Điều 47 khoản 2, Điều 48 khoản 4)

  5. Nghĩa vụ đóng góp Quỹ bù trừ và Quỹ hỗ trợ thanh toán

    Thành viên bù trừ trực tiếp phải nộp Quỹ bù trừ ban đầu tối thiểu 20 tỷ đồng, thành viên bù trừ chung nộp 30 tỷ đồng. Quỹ hỗ trợ thanh toán duy trì mức đóng góp tối đa 2,5 tỷ đồng mỗi năm và sẽ chuyển đổi sang Quỹ bù trừ khi triển khai đầy đủ mô hình CCP. (Điều 53 khoản 2, Điều 55, Điều 56 khoản 2)

  6. Quy định chuyển quyền sở hữu ngoài sàn và hủy đăng ký chứng khoán

    Chứng khoán chuyển quyền sở hữu ngoài sàn giao dịch bắt buộc phải hoàn tất lưu ký trước, trừ trường hợp chủ sở hữu chết, mất tích hoặc tổ chức giải thể. VSDC hủy đăng ký khi chứng khoán đáo hạn, hủy niêm yết hoặc tổ chức phát hành hủy tư cách công ty đại chúng. (Điều 6 khoản 2, khoản 3, Điều 7 khoản 1)

Ai chịu ảnh hưởng

  • Công ty chứng khoán, Thành viên bù trừhỗn hợp
    Cao (4/5)

    Phải chịu trách nhiệm thanh toán thay, đóng góp ký quỹ lớn (20-30 tỷ đồng) và giám sát tài chính nghiêm ngặt; đổi lại có hành lang xử lý lỗi giao dịch rõ ràng.

  • Nhà đầu tư tổ chức nước ngoàitích cực
    Cao (4/5)

    Được phép mua cổ phiếu mà không cần ký quỹ 100% tiền mặt tại thời điểm đặt lệnh.

  • VSDC và Công ty Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VCCP)tích cực
    Cao (4/5)

    Được thiết lập đầy đủ thẩm quyền pháp lý vận hành mô hình CCP, quản lý các quỹ rủi ro nghiệp vụ và áp dụng các chế tài xử lý vi phạm thanh toán.

  • Nhà đầu tư trong nướctrung tính
    Trung bình (3/5)

    Vẫn duy trì yêu cầu ký quỹ 100% trước giao dịch nhưng tài sản ký quỹ được bảo vệ riêng biệt, không bị thu hồi khi công ty chứng khoán giải thể hay phá sản.

  • Ngân hàng lưu ký và thanh toántrung tính
    Trung bình (3/5)

    Chịu trách nhiệm quản lý tách biệt tiền ký quỹ, phong tỏa tài khoản và thực hiện trích nợ thanh toán tự động theo yêu cầu của hệ thống bù trừ.

Mốc thời gian

  • Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 145/2026/TT-BTC.
  • Thông tư số 145/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực thi hành.

Câu hỏi liên quan

Nhà đầu tư tổ chức nước ngoài thiếu tiền khi thanh toán thì xử lý thế nào?

Công ty chứng khoán nơi đặt lệnh phải sử dụng nguồn tiền của mình để thanh toán thay, nhận về số cổ phiếu đó và bán xử lý trên tài khoản tự doanh.

Căn cứ: Khoản 2 Điều 30

Thời gian lùi thanh toán tối đa khi thành viên thiếu chứng khoán là bao lâu?

Thời hạn lùi thanh toán tối đa là 03 ngày giao dịch kể từ ngày thanh toán giao dịch.

Căn cứ: Khoản 2 Điều 28

Bên bán thiếu chứng khoán bị phạt bao nhiêu khi chuyển sang thanh toán bằng tiền?

Bên bán phải trả cho bên mua khoản tiền bồi thường bằng 20% giá trị số chứng khoán thiếu chuyển sang hình thức thanh toán bằng tiền.

Căn cứ: Khoản 8 Điều 43

Mức ký quỹ ban đầu vào Quỹ bù trừ của các thành viên là bao nhiêu?

Thành viên bù trừ trực tiếp nộp tối thiểu ban đầu 20 tỷ đồng; thành viên bù trừ chung nộp tối thiểu ban đầu 30 tỷ đồng.

Căn cứ: Khoản 2 Điều 56

Biến động tài chính nào buộc thành viên bù trừ phải báo cáo khẩn trong 24 giờ?

Thành viên phải báo cáo bằng văn bản trong 24 giờ khi vốn điều lệ hoặc vốn chủ sở hữu giảm trên 10%, hoặc hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu vượt quá 5 lần.

Căn cứ: Khoản 4 Điều 62

Chủ đề:#Thị trường chứng khoán#Bù trừ và thanh toán#Lưu ký chứng khoán#bù trừ thanh toán chứng khoán#đối tác bù trừ trung tâm#giao dịch không ký quỹ#quỹ bù trừ#sửa lỗi giao dịch#lưu ký chứng khoán

Phân tích do AI hỗ trợ từ toàn văn văn bản, cập nhật 19/11/2026. Nội dung chỉ để tham khảo, cần đối chiếu văn bản gốc trước khi áp dụng.