Thông tư 43/2004/TT-BTC
Bộ Tài chính
Thông tư 43/2004/TT-BTC hướng dẫn xử lý lỗ phát sinh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm doanh nghiệp nhà nước chính thức chuyển thành công ty cổ phần do Bộ Tài chính ban hành
Cần đối chiếu hiệu lực: Ngày hiệu lực theo nguồn là 16/06/2004. Góc Luật chưa đối chiếu các văn bản sửa đổi, thay thế; hãy kiểm tra nguồn chính thức trước khi áp dụng.
Tổng quan
- Số hiệu
- 43/2004/TT-BTC
- Loại văn bản
- Thông tư
- Cơ quan ban hành
- Bộ Tài chính
- Ngày ban hành
- 20/05/2004
- Ngày hiệu lực theo nguồn
- 16/06/2004
- Tình trạng
- Đã có hiệu lực theo nguồn
- Lĩnh vực
- Thuế – Tài chính, Doanh nghiệp
- Người ký
- Lê Thị Băng Tâm
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Phân tích văn bản
Thông tư 43/2004/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành hướng dẫn cơ chế xử lý các khoản lỗ kinh doanh phát sinh trong giai đoạn từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến khi chính thức chuyển thành công ty cổ phần. Văn bản áp dụng đối với các doanh nghiệp nhà nước thực hiện cổ phần hóa, Ban Đổi mới tại doanh nghiệp, cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hóa và cơ quan quản lý quỹ sắp xếp doanh nghiệp. Thông tư có hiệu lực thi hành sau 15 ngày kể từ ngày đăng Công báo.
Vì sao đáng chú ý: Quy định quy trình chuyên ngành bắt buộc xử lý tài chính và trách nhiệm bồi thường đối với các khoản lỗ phát sinh tại doanh nghiệp nhà nước trong quá trình cổ phần hóa.
Vấn đề chính
- Xử lý lỗ đối với doanh nghiệp đang thực hiện cổ phần hóa
Doanh nghiệp phải hoàn thành phương án chuyển đổi tối đa 6 tháng từ ngày phê duyệt. Nếu phát sinh lỗ, phải xác định nguyên nhân, cá nhân chịu trách nhiệm bồi thường vật chất nếu do chủ quan, làm thủ tục xóa nợ đọng thuế và lãi vay ngân hàng. Nếu vẫn còn lỗ thì điều chỉnh giảm vốn nhà nước, giảm ưu đãi bán cổ phần hoặc chuyển sang bán, giao, phá sản doanh nghiệp nếu lỗ bằng hoặc vượt vốn nhà nước. (Mục I)
- Xử lý lỗ đối với doanh nghiệp đã đăng ký kinh doanh công ty cổ phần
Doanh nghiệp quyết toán tài chính tại ngày cấp đăng ký kinh doanh. Lỗ sau khi trừ bồi thường chủ quan được bù đắp bằng Quỹ sắp xếp doanh nghiệp, điều chỉnh giảm vốn nhà nước, thu hồi giá trị ưu đãi giá hoặc triệu tập Đại hội đồng cổ đông bất thường để phát hành thêm cổ phiếu, điều chỉnh vốn điều lệ, bán công ty hoặc tuyên bố phá sản. (Mục II)
- Duy trì tỷ lệ vốn nhà nước tại doanh nghiệp chi phối
Đối với doanh nghiệp nhà nước cần nắm giữ cổ phần chi phối, nếu phát sinh lỗ trong quá trình cổ phần hóa thì điều chỉnh giảm quy mô vốn điều lệ hoặc sử dụng nguồn từ Quỹ sắp xếp doanh nghiệp để bù đắp nhằm bảo đảm tỷ lệ chi phối của Nhà nước. (Mục I Khoản 2 Điểm 2.2 và Mục II Khoản 2)
- Trình tự, hồ sơ và thẩm quyền phê duyệt xử lý lỗ
Doanh nghiệp lập hồ sơ đề nghị gửi cơ quan có thẩm quyền và Bộ Tài chính. Trong 15 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, cơ quan có thẩm quyền phải kiểm tra, xử lý; riêng khoản lỗ từ 500 triệu đồng trở lên làm giảm vốn nhà nước phải có ý kiến thỏa thuận bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Tài chính. (Mục III Khoản 1, 2, 3)
- Cơ chế bù đắp từ Quỹ hỗ trợ sắp xếp doanh nghiệp
Quỹ nhận tiền bán vốn nhà nước có trách nhiệm hoàn trả tiền để bù đắp lỗ theo quy định. Trường hợp Quỹ tại địa phương hoặc Tổng công ty không đủ nguồn thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Hội đồng quản trị Tổng công ty báo cáo Bộ trưởng Bộ Tài chính để thực hiện điều hòa Quỹ. (Mục III Khoản 4)
Ai chịu ảnh hưởng
- Doanh nghiệp nhà nước thực hiện cổ phần hóahỗn hợpCao (4/5)
Được hướng dẫn cơ chế rõ ràng để xóa nợ thuế, lãi vay và nhận hỗ trợ bù lỗ từ Quỹ sắp xếp; tuy nhiên ban lãnh đạo phải chịu trách nhiệm cá nhân, bồi thường vật chất nếu để xảy ra lỗ do chủ quan.
- Cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hóatrung tínhTrung bình (3/5)
Phải chịu trách nhiệm thẩm định, kiểm tra nguyên nhân lỗ trong thời hạn 15 ngày và phối hợp điều chỉnh phương án cổ phần hóa hoặc phương án vốn.
- Cơ quan quản lý Quỹ sắp xếp doanh nghiệp và Bộ Tài chínhtrung tínhTrung bình (3/5)
Thực hiện việc xuất quỹ hoàn trả kinh phí xử lý lỗ, điều hòa quỹ giữa các cơ quan và cho ý kiến chấp thuận đối với các khoản lỗ từ 500 triệu đồng trở lên.
- Người lao động mua cổ phần ưu đãi tại doanh nghiệp cổ phần hóatiêu cựcThấp (2/5)
Có thể bị điều chỉnh giảm số lượng cổ phần bán ưu đãi hoặc thu hồi ưu đãi giảm giá nếu doanh nghiệp phát sinh lỗ lớn ăn vào vốn nhà nước.
Mốc thời gian
- Bộ Tài chính ban hành Thông tư 43/2004/TT-BTC
- Thông tư có hiệu lực thi hành (sau 15 ngày kể từ ngày đăng Công báo)
Câu hỏi liên quan
Thời hạn hoàn thành phương án chuyển đổi cổ phần hóa là bao lâu?
Giám đốc doanh nghiệp nhà nước và Ban Đổi mới tại doanh nghiệp phải khẩn trương hoàn thành phương án chuyển đổi trong thời hạn tối đa 6 tháng kể từ ngày được phê duyệt phương án cổ phần hóa.
Căn cứ: Mục I Khoản 1
Khoản lỗ phát sinh do nguyên nhân chủ quan được xử lý như thế nào?
Giám đốc doanh nghiệp và Ban Đổi mới tại doanh nghiệp phải xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm tập thể, cá nhân và xử lý trách nhiệm bồi thường vật chất trước khi áp dụng các biện pháp xử lý tài chính khác.
Căn cứ: Mục I Khoản 1 và Mục II
Khoản lỗ bao nhiêu tiền thì bắt buộc phải có ý kiến của Bộ trưởng Bộ Tài chính?
Khoản lỗ phát sinh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến khi chuyển thành công ty cổ phần từ 500 triệu đồng trở lên (làm giảm giá trị vốn Nhà nước) phải có ý kiến thỏa thuận bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Tài chính trước khi xử lý.
Căn cứ: Mục III Khoản 1 và Khoản 3
Nếu sau khi giảm hết vốn nhà nước mà công ty cổ phần vẫn còn lỗ thì giải quyết ra sao?
Công ty phải triệu tập Đại hội đồng cổ đông bất thường để biểu quyết một trong ba hướng: chấp nhận kế thừa khoản lỗ còn lại và tiếp tục hoạt động, bán doanh nghiệp với điều kiện bên mua kế thừa nợ và lỗ, hoặc tuyên bố phá sản công ty và thanh lý tài sản.
Căn cứ: Mục II Khoản 1 Điểm 1.3
Phân tích do AI hỗ trợ từ toàn văn văn bản, cập nhật 14/11/2026. Nội dung chỉ để tham khảo, cần đối chiếu văn bản gốc trước khi áp dụng.
Bản gốc và đối chiếu nguồn
Chưa tải được tệp gốc đã kiểm tra; bạn vẫn có thể xem thông tin và mở nguồn phát hành. Nguồn: dulieuphapluat.vn (không phải cổng chính thức).
Góc Luật cập nhật hồ sơ lúc 16:06 14/11/2026. Đây là thời điểm hệ thống ghi nhận, không phải ngày ban hành hay ngày hiệu lực.
Dữ liệu thu thập tại nguồn
Thông tư 43/2004/TT-BTC hướng dẫn xử lý lỗ phát sinh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm doanh nghiệp nhà nước chính thức chuyển thành công ty cổ phần do Bộ Tài chính ban hành Số hiệu: 43/2004/TT-BTC Cơ quan: Bộ Tài chính | BỘ TÀI CHÍNH ******** | CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc ******** | | --- | --- | | Số: 43/2004/TT-BTC | Hà Nội, ngày 20 tháng 5 năm 2004 | THÔNG TƯ CỦA BỘ TÀI CHÍNH SỐ 43/2004/TT-BTC NGÀY 20 THÁNG 5 NĂM 2004 HƯỚNG DẪN XỬ LÝ LỖ PHÁT SINH TỪ THỜI ĐIỂM XÁC ĐỊNH GIÁ TRỊ DOANH NGHIỆP ĐẾN THỜI ĐIỂM DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC CHÍNH THỨC CHUYỂN THÀNH CÔNG TY CỔ PHẦN Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại công văn số 280/VPCP-ĐMDN ngày 15/01/2004 của Văn phòng Chính phủ, Bộ Tài chính hướng dẫn xử lý khoản lỗ kinh doanh phát sinh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm chuyển sang công ty cổ phần đối với doanh nghiệp nhà nước thực hiện cổ phần hoá như sau: I. ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP ĐANG THỰC HIỆN CỔ PHẦN HOÁ 1. Giám đốc doanh nghiệp nhà nước và Ban Đổi mới và Phát triển doanh nghiệp (gọi tắt là Ban Đổi mới tại doanh nghiệp) phải khẩn trương hoàn thành phương án chuyển đổi trong thời hạn tối đa 6 tháng kể từ ngày được phê duyệt phương án cổ phần hoá. Trong quá trình thực hiện phương án cổ phần hoá (doanh nghiệp chưa đăng ký kinh doanh chuyển thành công ty cổ phần) nếu từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm lập báo cáo tài chính quý hoặc năm doanh nghiệp có phát sinh lỗ kinh doanh thì: Giám đốc doanh nghiệp và Ban đổi mới tại doanh nghiệp phải xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm tập thể, cá nhân; xử lý bồi thường vật chất (nếu do nguyên nhân chủ quan), đồng thời phối hợp với cơ quan tài chính, ngân hàng thương mại xem xét điều kiện, làm thủ tục xoá nợ đọng thuế và các khoản phải nộp ngân sách nhà nước, lãi vay ngân hàng chưa thanh toán để xử lý khoản lỗ còn lại (nếu có) như quy định tại Thông tư số 85/2002/TT-BTC ngày 26/9/2002 của Bộ Tài chính và Thông tư số 05/2003/TT-NHNN ngày 24/2/2003 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. 2. Sau khi đã xử lý như quy định tại điểm 1 mà vẫn còn lỗ thì Giám đốc doanh nghiệp và Ban đổi mới tại doanh nghiệp có trách nhiệm báo cáo cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hoá để xem xét, xử lý như sau: 2.1. Trường hợp doanh nghiệp có số lỗ nhỏ hơn giá trị thực tế phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp và không thuộc đối tượng Nhà nước nắm giữ cổ phần chi phối: Thực hiện điều chỉnh phương án cổ phần hoá trên cơ sở điều chỉnh giảm giá trị phần vốn của Nhà nước dự kiến góp tại doanh nghiệp tương ứng với số lỗ còn lại, nếu không đủ thì tiếp tục điều chỉnh giảm giá trị phần vốn Nhà nước dùng để thực hiện chính sách ưu đãi về giá bán cổ phần và phương án bán cổ phần ưu đãi. 2.2. Trường hợp doanh nghiệp có số lỗ nhỏ hơn giá trị thực tế phần vốn Nhà nước tại doanh nghiệp nhưng thuộc đối tượng Nhà nước cần nắm giữ cổ phần chi phối: Điều chỉnh phương án cổ phần hoá theo hướng điều chỉnh giảm quy mô vốn điều lệ và phương án bán cổ phần ưu đãi cho người lao động, người sản xuất, cung cấp nguyên liệu trên cơ sở đảm bảo tỷ lệ cổ phần nhà nước nắm giữ đủ để thực hiện quyền chi phối. 2.3. Trường hợp doanh nghiệp có số lỗ bằng hoặc lớn hơn giá trị thực tế phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp thì chuyển sang hình thức sắp xếp khác như giao, bán hoặc phá sản doanh nghiệp. II. ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP ĐÃ CỔ PHẦN HOÁ VÀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH THEO LUẬT DOANH NGHIỆP Sau khi cổ phần hoá và đăng ký kinh doanh theo Luật Doanh nghiệp, doanh nghiệp phải thực hiện quyết toán tài chính tại thời điểm được cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh để bàn giao cho công ty cổ phần. Nếu có phát sinh lỗ từ thời điểm định giá đến thời điểm được cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, Giám đốc doanh nghiệp và Ban đổi mới tại doanh nghiệp phải xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm tập thể, cá nhân, báo cáo cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hoá để kiểm tra, xử lý trách nhiệm bồi thường vật chất (nếu do nguyên nhân chủ quan), số lỗ còn lại (sau khi xử lý trách nhiệm bồi thường vật chất) của doanh nghiệp được xử lý như sau: 1. Đối với doanh nghiệp không thuộc đối tượng Nhà nước cần nắm giữ cổ phần chi phối: 1.1. Nếu số lỗ ít hơn số tiền thu từ bán phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp, được Quỹ hỗ trợ sắp xếp và cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước (Quỹ sắp xếp doanh nghiệp) hoàn trả một phần số tiền thu đã nộp quỹ để bù đắp. 1.2. Nếu số lỗ lớn hơn số tiền thu từ bán phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp nhưng nhỏ hơn giá trị phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp ở thời điểm trước khi cổ phần hoá thì : - Được Quỹ sắp xếp doanh nghiệp cấp lại toàn bộ số tiền thu từ bán phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp. - Số lỗ còn lại (chênh lệch giữa số lỗ đề nghị xử lý với số tiền được Quỹ hoàn trả) doanh nghiệp phải báo cáo cơ quan quyết định cổ phần hoá để xem xét, quyết định việc điều chỉnh giảm phần vốn Nhà nước góp tại doanh nghiệp và số lượng cổ phần bán ưu đãi giảm giá (nếu vốn Nhà nước góp tại công ty cổ phần ít hơn số lỗ còn lại); đồng thời triệu tập Đại hội đồng cổ đông bất thường để quyết định phát hành thêm cổ phiếu bù đắp số cổ phần Nhà nước giảm hoặc điều chỉnh quy mô và cơ cấu vốn điều lệ, bầu lại Hội đồng quản trị và điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. 1.3. Nếu số lỗ lớn hơn hoặc bằng giá trị phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp ở thời điểm trước khi cổ phần hoá: - Được Quỹ sắp xếp doanh nghiệp cấp lại số tiền đã nộp do bán phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp; - Điều chỉnh giảm hết phần vốn Nhà nước góp tại doanh nghiệp và thu hồi giá trị phần vốn Nhà nước đã dùng để thực hiện ưu đãi giảm giá và ưu đãi chậm trả để giảm lỗ. Trường hợp đã giảm hết vốn Nhà nước tham gia nhưng vẫn còn lỗ thì công ty phải triệu tập Đại hội đồng cổ đông bất thường để thông báo về thực trạng doanh nghiệp và biểu quyết các vấn đề liên quan đến sự tồn tại của doanh nghiệp theo hướng : + Chấp nhận kế thừa khoản lỗ còn lại và tiếp tục hoạt động; + Thực hiện bán doanh nghiệp với điều kiện bên mua kế thừa nợ và lỗ; + Tuyên bố phá sản công ty, thanh lý tài sản để thanh toán nợ cho các chủ nợ và trả lại tiền góp cho các cổ đông. 2. Đối với doanh nghiệp thuộc đối tượng nhà nước cần nắm giữ cổ phần chi phối thì được sử dụng nguồn Quỹ sắp xếp doanh nghiệp để bù đắp, duy trì tỷ lệ phần vốn nhà nước góp trong công ty cổ phần. III. TRÌNH TỰ VÀ THỦ TỤC 1. Để có căn cứ kiểm tra và kịp thời xử lý lỗ, doanh nghiệp phải chủ động xây dựng phương án xử lý (theo quy định tại Mục I và Mục II của Thông tư này) và lập hồ sơ đề nghị xử lý lỗ báo cáo cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hoá, Bộ Tài chính (đối với doanh nghiệp trực thuộc các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các tổng công ty nhà nước có số lỗ làm giảm giá trị vốn Nhà nước tại doanh nghiệp từ 500 triệu đồng trở lên), tổng công ty nhà nước (nếu doanh nghiệp là thành viên tổng công ty) và cơ quan quản lý quỹ sắp xếp doanh nghiệp. 2. Hồ sơ đề nghị xử lý lỗ phát sinh của doanh nghiệp cổ phần hoá bao gồm: - Công văn đề nghị xử lý lỗ của doanh nghiệp và tổng công ty nhà nước (nếu doanh nghiệp là thành viên tổng công ty). - Báo cáo tài chính từ thời điểm xác định giá trị đến thời điểm kết thúc quý hoặc năm có phát sinh lỗ (đối với doanh nghiệp đang thực hiện cổ phần hoá). Báo cáo tài chính từ thời điểm định giá đến thời điểm được cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (đối với doanh nghiệp đã hoàn thành cổ phần hoá). Đối với doanh nghiệp cổ phần hoá là thành viên tổng công ty thì báo cáo tài chính phải có ý kiến thẩm định của Tổng công ty - Biên bản xác định nguyên nhân lỗ, trách nhiệm tập thể, cá nhân và phương án xử lý lỗ của doanh nghiệp. - Quyết định công bố giá trị doanh nghiệp cổ phần hoá và Quyết định phê duyệt phương án cổ phần hoá của cơ quan có thẩm quyền. - Hồ sơ xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hoá. 3. Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hoá có trách nhiệm tổ chức kiểm tra, xác định nguyên nhân lỗ tại doanh nghiệp và phối hợp với cơ quan quản lý quỹ sắp xếp doanh nghiệp để xử lý theo chế độ hiện hành và quy định tại Thông tư này. Đối với các doanh nghiệp nhà nước là thành viên của tổng công ty nhà nước thực hiện cổ phần hoá thì tổng công ty có trách nhiệm phối hợp với cơ quan quyết định cổ phần hoá kiểm tra và xử lý lỗ của doanh nghiệp thành viên. Đối với doanh nghiệp cổ phần hoá có khoản lỗ phát sinh từ 500 triệu đồng trở lên thì phải có ý kiến thoả thuận bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Tài chính trước khi xử lý. 4. Việc sử dụng nguồn Quỹ sắp xếp doanh nghiệp để xử lý các khoản lỗ phát sinh từ thời điểm định giá đến thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần đối với các doanh nghiệp nhà nước cổ phần hoá được thực hiện như sau: 4.1. Doanh nghiệp thuộc đối tượng nộp tiền thu từ bán phần vốn nhà nước về Quỹ nào thì Quỹ đó chịu trách nhiệm phối hợp với cơ quan quyết định cổ phần hoá và Bộ Tài chính để xử lý theo các quy định trên. 4.2. Trường hợp Quỹ sắp xếp doanh nghiệp các Tổng công ty và các địa phương không có đủ nguồn để bù đắp: Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và Hội đồng quản trị Tổng công ty nhà nước báo cáo Bộ trưởng Bộ Tài chính để thực hiện điều hoà Quỹ như quy định tại Quyết định số 174/2002/QĐ-TTg ngày 02/12/2002 của Thủ tướng Chính phủ. IV. TỔ CHỨC THỰC HIỆN 1. Thông tư này có hiệu lực sau 15 ngày kể từ ngày đăng Công báo. 2. Cơ quan có thẩm quyền quyết định cổ phần hoá có trách nhiệm phối hợp với cơ quan tài chính doanh nghiệp và cơ quan quản lý quỹ sắp xếp doanh nghiệp hướng dẫn, kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp thực hiện cổ phần hoá xử lý khoản lỗ phát sinh từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm chuyển sang công ty cổ phần theo quy định của thông tư này. 3. Trong quá trình thực hiện nếu có vướng mắc đề nghị phản ánh kịp thời về Bộ Tài chính để nghiên cứu, giải quyết. | | Lê Thị Băng Tâm(Đã ký) | | --- | --- |
Lịch sử cập nhật
Góc Luật ghi nhận hồ sơ từ nguồn.