2 trường hợp không áp dụng quy trình đánh giá an toàn công trình

Đánh giá an toàn công trình trong quá trình khai thác, sử dụng là thủ tục quan trọng đối với chủ sở hữu và tổ chức chuyên môn. Tuy nhiên, theo quy định đang áp dụng tại Thông tư 14/2024/TT-BXD của Bộ Xây dựng (có hiệu lực từ ngày 19 tháng 02 năm 2025), không phải mọi trường hợp đều được thực hiện theo quy trình chuẩn hóa này. Việc xác định đúng đối tượng loại trừ giúp các bên tránh thực hiện sai quy trình kỹ thuật và pháp lý.

Phạm vi điều chỉnh của Thông tư 14/2024/TT-BXD

Thông tư số 14/2024/TT-BXD được Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành ngày 30 tháng 12 năm 2024, ban hành kèm theo quy trình đánh giá an toàn công trình trong quá trình khai thác, sử dụng theo Điều 1. Văn bản này có hiệu lực thi hành từ ngày 19 tháng 02 năm 2025 theo Điều 2.

Theo khoản 1 Điều 3, các chủ thể chịu sự điều chỉnh trực tiếp bao gồm chủ sở hữu, người quản lý, sử dụng công trình và các tổ chức đánh giá an toàn công trình. Quy trình thiết lập các bước kiểm tra, đánh giá an toàn kết cấu chịu lực và điều kiện khai thác an toàn, nhưng đồng thời xác định ranh giới loại trừ đối với các trường hợp đặc biệt tại khoản 3 Điều 1 Quy trình.

Trường hợp 1: Công trình bị sự cố

Trường hợp cấm và không áp dụng đầu tiên được quy định rõ tại điểm a khoản 3 Điều 1 Quy trình ban hành kèm theo Thông tư 14/2024/TT-BXD: "Công trình bị sự cố".

Khi công trình xây dựng gặp sự cố trong quá trình khai thác hoặc sử dụng, trạng thái kết cấu không còn ở điều kiện làm việc bình thường. Quy trình đánh giá an toàn thông thường ban hành kèm theo Thông tư 14/2024/TT-BXD không thể áp dụng cho các kết cấu đã xảy ra sự cố hư hại, sụp đổ hoặc mất khả năng chịu lực đột ngột.

Trường hợp 2: Không thể thu thập đủ thông tin cần thiết

Trường hợp thứ hai được nêu tại điểm b khoản 3 Điều 1 Quy trình ban hành kèm theo Thông tư 14/2024/TT-BXD: "Không thể thu thập đủ thông tin cần thiết để phục vụ việc kiểm tra, đánh giá an toàn công trình".

Để thực hiện việc kiểm tra, đánh giá an toàn theo quy trình, tổ chức đánh giá bắt buộc phải có đầy đủ dữ liệu kỹ thuật nền tảng. Khi hồ sơ dữ liệu bị thiếu hụt, hồ sơ hoàn công không tồn tại hoặc các thông số hình học, vật liệu, tải trọng không thể thu thập đầy đủ để phục vụ kiểm tra, việc triển khai quy trình đánh giá an toàn công trình theo thông tư này bị chặn lại.

Quy định nhằm loại trừ rủi ro đưa ra kết luận đánh giá an toàn thiếu căn cứ kỹ thuật xác thực, có thể gây nguy hiểm cho người quản lý, sử dụng công trình.

Bảng đối chiếu 2 trường hợp không áp dụng đánh giá an toàn công trình

Dưới đây là các tiêu chí đối chiếu cụ thể về 2 trường hợp loại trừ theo quy định:

Ai bị ảnh hưởng và hành động cần thực hiện

Theo khoản 1 Điều 3 của Thông tư 14/2024/TT-BXD, các đối tượng liên quan cần thực hiện rà soát nghiêm ngặt:

• Chủ sở hữu, người quản lý, sử dụng công trình: Trước khi tổ chức đánh giá an toàn công trình, phải tiến hành kiểm tra tình trạng kết cấu xem có đang trong tình trạng bị sự cố hay không; đồng thời rà soát tính đầy đủ của thông tin, tài liệu kỹ thuật của công trình.
• Tổ chức đánh giá an toàn công trình: Trong giai đoạn khảo sát ban đầu, nếu phát hiện công trình bị sự cố theo điểm a khoản 3 Điều 1 Quy trình hoặc nhận thấy không thể thu thập đủ thông tin cần thiết theo điểm b khoản 3 Điều 1 Quy trình, phải dừng ngay việc áp dụng quy trình này và thông báo rõ cho bên yêu cầu đánh giá.

Tình huống minh họa theo quy định

Một công trình đang trong quá trình khai thác, sử dụng cần thực hiện công tác kiểm tra, rà soát an toàn. Chủ sở hữu phối hợp cùng tổ chức đánh giá để thu thập dữ liệu phục vụ công tác chuyên môn.

Nếu phát hiện công trình đang bị sự cố nứt vỡ nghiêm trọng cấu kiện chịu lực chính hoặc hồ sơ lưu trữ bị thất lạc hoàn toàn khiến các bên không thể thu thập đủ thông tin cần thiết phục vụ việc kiểm tra, đánh giá an toàn, căn cứ theo khoản 3 Điều 1 Quy trình ban hành kèm Thông tư 14/2024/TT-BXD, tổ chức đánh giá an toàn công trình không được áp dụng quy trình ban hành kèm thông tư này để thực hiện đánh giá.

Câu hỏi thường gặp

Công trình bị sự cố có được áp dụng Thông tư 14/2024/TT-BXD không?

Không. Căn cứ theo điểm a khoản 3 Điều 1 Quy trình ban hành kèm Thông tư 14/2024/TT-BXD, quy trình này không áp dụng đối với công trình bị sự cố.

Khi nào việc thiếu dữ liệu dẫn đến không được áp dụng quy trình?

Theo điểm b khoản 3 Điều 1 Quy trình ban hành kèm Thông tư 14/2024/TT-BXD, khi không thể thu thập đủ thông tin cần thiết để phục vụ việc kiểm tra, đánh giá an toàn công trình thì quy trình này không được áp dụng.

Thông tư 14/2024/TT-BXD bắt đầu có hiệu lực từ thời điểm nào?

Theo Điều 2 Thông tư 14/2024/TT-BXD, thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 19 tháng 02 năm 2025.

Kiểm tra hiệu lực và đối chiếu văn bản

Chủ sở hữu, người quản lý, sử dụng và các đơn vị chuyên môn cần chủ động tra cứu, đối chiếu trực tiếp các điều khoản tại Thông tư 14/2024/TT-BXD của Bộ Xây dựng trước khi tiến hành thủ tục kiểm định chất lượng, đảm bảo xác định chính xác công trình có thuộc phạm vi áp dụng quy trình hay rơi vào các trường hợp loại trừ theo quy định pháp luật.