Cải cách tư pháp và hành chính

Chế tài xử lý sai phạm và trách nhiệm bồi thường thiệt hại

Tập thể và cá nhân vi phạm các quy định về tiêu hủy tiền sẽ bị xử lý kỷ luật tùy theo tính chất và mức độ vi phạm.

Trường hợp làm thiếu, mất tiền trong quá trình thực hiện nhiệm vụ buộc phải bồi thường thiệt hại và chịu xử lý theo quy định pháp luật.

Công chức, người lao động tham gia tiêu hủy tiền nếu có hành vi lợi dụng lấy cắp tài sản sẽ bị xử lý kỷ luật ở mức cao nhất là buộc thôi việc hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Hành vi lợi dụng lấy cắp tài sản tiêu hủy buộc người vi phạm phải bồi thường 100% giá trị tài sản thiếu.

Thủ trưởng cơ quan trực tiếp quản lý người thi hành công vụ gây thiệt hại quyết định mức tạm ứng bồi thường không dưới 75% giá trị các thiệt hại được quy định.

Người yêu cầu bồi thường có quyền nhận tạm ứng kinh phí mức không dưới 75% với các khoản thiệt hại về tinh thần hoặc tính được ngay.

Quy định mới tại Luật 15/2026/QH16 có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 3 năm 2027.

Giá trị pháp lý của hòa giải cơ sở tại Tòa án và giới hạn áp dụng

Kết quả hòa giải thành ở cơ sở có giá trị làm căn cứ để Tòa án nhân dân có thẩm quyền xem xét, công nhận.

Theo điểm g khoản 1 Điều 22 và khoản 2 Điều 30 Luật 16/2026/QH16, các bên có quyền yêu cầu Tòa án nhân dân có thẩm quyền công nhận kết quả hòa giải thành theo tố tụng dân sự.

Theo khoản 1 Điều 30 Luật 16/2026/QH16, các bên có trách nhiệm thi hành thỏa thuận đã đạt được.

Theo khoản 2 Điều 1 Luật 16/2026/QH16, phạm vi điều chỉnh không gồm hòa giải tại Tòa án, trọng tài, thương mại, lao động hay Ủy ban nhân dân cấp xã.

Cấm hòa giải ở cơ sở đối với các vụ việc xâm phạm lợi ích công cộng, quốc gia hoặc dân tộc.

Tranh chấp phát sinh từ giao dịch dân sự vi phạm điều cấm của luật hoặc trái đạo đức xã hội tuyệt đối không được hòa giải ở cơ sở.

Hành vi vi phạm bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc xử lý vi phạm hành chính không thuộc diện hòa giải cơ sở, trừ khi luật có quy định khác.

Nghiêm cấm việc lợi dụng hòa giải cơ sở nhằm trốn tránh trách nhiệm hình sự, hành chính hoặc nghĩa vụ đối với Nhà nước.

Quyền từ chối kiểm tra và nghĩa vụ báo cáo của tổ chức hành nghề luật sư

Tổ chức hành nghề luật sư có quyền từ chối làm việc nếu không có quyết định kiểm tra và từ chối cung cấp các tài liệu không liên quan đến nội dung kiểm tra.

Đối tượng kiểm tra có quyền yêu cầu các thành viên đoàn kiểm tra và tổ chức liên quan bảo đảm giữ bí mật thông tin theo luật định.

Đối tượng kiểm tra có nghĩa vụ cung cấp kịp thời, chính xác thông tin liên quan theo yêu cầu và chịu trách nhiệm pháp lý về tính trung thực của tài liệu.

Thời gian gửi báo cáo năm của tổ chức hành nghề luật sư Việt Nam và tổ chức hành nghề luật sư nước ngoài tại Việt Nam chậm nhất vào ngày 05 của tháng cuối kỳ báo cáo.

Tổ chức hành nghề luật sư Việt Nam và luật sư cá nhân có trách nhiệm gửi báo cáo tới Đoàn Luật sư và Sở Tư pháp nơi đặt trụ sở hoặc đăng ký hành nghề.

Tổ chức hành nghề luật sư Việt Nam phải cập nhật số liệu về tổ chức và hoạt động theo định kỳ 06 tháng.

Tổ chức hành nghề luật sư Việt Nam có trách nhiệm thực hiện báo cáo đột xuất về tổ chức và hoạt động khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.

Quyền của cá nhân khi nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến

Cá nhân có quyền từ chối thực hiện thủ tục hành chính nếu thủ tục không đúng quy định pháp luật hoặc sai lệch nội dung đã công bố công khai.

Cơ quan giải quyết thủ tục không được tự ý đặt thêm hồ sơ, giấy tờ ngoài quy định pháp luật.

Cán bộ tiếp nhận có trách nhiệm lập thông báo nêu rõ nội dung, lý do và hướng dẫn cụ thể trong một lần để hoàn thiện hồ sơ.

Trường hợp từ chối thực hiện hoặc yêu cầu bổ sung giấy tờ, cơ quan chức năng phải nêu rõ lý do bằng văn bản trong thời hạn giải quyết.

Đối với hồ sơ trực tuyến chưa chính xác hoặc chưa đầy đủ, cán bộ xử lý phải hướng dẫn cụ thể và nêu rõ nội dung một lần.

Người nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến được rút hồ sơ ngay mà không cần cán bộ phê duyệt nếu hồ sơ chưa được tiếp nhận.

Cấm trùng lặp thủ tục và bảo vệ quyền nộp hồ sơ sau phân cấp

Từ ngày 1/12/2026, hệ thống giải quyết thủ tục hành chính không được yêu cầu cá nhân, tổ chức cung cấp lại thông tin mà nhà nước đã có hoặc khai thác được.

Cơ quan chủ quản hệ thống phải hoàn thành việc chỉnh sửa, nâng cấp kỹ thuật trong thời hạn 06 tháng kể từ ngày Thông tư có hiệu lực.

Cơ quan được phân cấp có trách nhiệm kế thừa toàn bộ hồ sơ, tài liệu và kết quả giải quyết đã thực hiện trước thời điểm văn bản có hiệu lực.

Pháp luật nghiêm cấm cơ quan tiếp nhận yêu cầu cá nhân, tổ chức nộp lại hồ sơ đã nộp.

Cơ quan giải quyết không được thực hiện lại các bước thủ tục hành chính đã hoàn thành trước khi phân cấp.

Hồ sơ đã tiếp nhận trước ngày văn bản có hiệu lực nhưng chưa có kết quả tiếp tục được giải quyết theo quy định tại thời điểm tiếp nhận.

Cơ quan được phân cấp phải gửi báo cáo định kỳ kết quả thực hiện trước ngày 31 tháng 12 hằng năm.

Văn bản, giấy phép do cơ quan có thẩm quyền ban hành trước phân cấp tiếp tục được áp dụng theo thời hạn ghi trên giấy phép.

Cơ quan tiếp nhận thẩm quyền phân cấp không được yêu cầu làm lại các bước hoặc nộp lại hồ sơ đã nộp.

Cải cách định danh điện tử mức 2 tại cấp cơ sở

Theo Nghị định 392/2026/NĐ-CP, công dân xuất trình thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước công dân còn hiệu lực tại bất kỳ Công an cấp xã nào để làm thủ tục cấp tài khoản định danh điện tử mức độ 02 không phụ thuộc nơi cư trú.

Căn cứ Khoản a Điểm 2 Điều 31 Nghị định 392/2026/NĐ-CP, công dân đến Công an cấp xã không phụ thuộc vào nơi cư trú để thực hiện thủ tục cấp tài khoản định danh điện tử mức độ 02.

Công dân thực hiện kê khai đầy đủ thông tin trên Phiếu đề nghị cấp tài khoản định danh điện tử theo mẫu TK01 ban hành kèm theo Nghị định 392/2026/NĐ-CP.

Cán bộ tiếp nhận tiến hành nhập dữ liệu và xác thực ảnh khuôn mặt, vân tay của công dân với Cơ sở dữ liệu căn cước theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 31 Nghị định 392/2026/NĐ-CP.

Cơ quan thẩm quyền kiểm tra và thông báo kết quả đăng ký cấp tài khoản định danh điện tử mức độ 02 qua Ứng dụng định danh quốc gia VNeID, số thuê bao chính chủ hoặc thư điện tử.

Theo điểm đ khoản 2 Điều 31 Nghị định 392/2026/NĐ-CP, người dưới 14 tuổi cùng người đại diện hoặc người giám hộ đến Công an cấp xã làm thủ tục cấp tài khoản mức độ 02.

Người đại diện sử dụng số thuê bao di động chính chủ để đăng ký tài khoản định danh điện tử mức độ 02 cho người dưới 14 tuổi.

Trường hợp chưa được cấp thẻ căn cước, công dân thực hiện đề nghị cấp tài khoản định danh điện tử đồng thời với thủ tục cấp thẻ theo khoản 3 Điều 31 Nghị định 392/2026/NĐ-CP.

Quy định tại khoản 1 Điều 31 Nghị định 392/2026/NĐ-CP sửa đổi cụm từ tên gọi cơ quan nhằm chuẩn hóa chức năng vận hành và xác thực dữ liệu.

Rà soát văn bản quy phạm pháp luật và hoàn thiện Bộ pháp điển

Lãnh đạo Chính phủ cơ bản thống nhất nội dung dự thảo Báo cáo kết quả tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật do Văn phòng Chính phủ xây dựng.

Văn phòng Chính phủ có trách nhiệm nghiên cứu, chỉnh lý để số liệu báo cáo đầy đủ, chính xác, bám sát các chỉ đạo và tiến độ theo Kế hoạch của Ban Chỉ đạo.

Công tác rà soát và chỉnh lý báo cáo phải thực hiện theo khung nghiệp vụ tại Hướng dẫn số 06/HD-BCĐ ngày 22 tháng 4 năm 2026 của Ban Chỉ đạo.

Chính phủ phê duyệt kết quả pháp điển hệ thống quy phạm pháp luật đối với 30 đề mục kèm theo danh mục công khai.

Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp các bộ và cơ quan liên quan sắp xếp 30 đề mục vào Bộ pháp điển và đăng tải lên Cổng thông tin điện tử pháp điển.

Cơ quan thực hiện pháp điển phối hợp Bộ Tư pháp loại bỏ các quy phạm hết hiệu lực và cập nhật quy định mới vào Bộ pháp điển.

Ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình ban hành Quyết định 3829/QĐ-UBND bãi bỏ toàn bộ 48 văn bản quy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền ban hành trước thời điểm sắp xếp đơn vị hành chính.

Quyết định bãi bỏ văn bản quy phạm pháp luật tại Ninh Bình được ban hành ngày 20/10/2026 và có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký.

Danh mục 48 văn bản quy phạm pháp luật bị bãi bỏ tại Ninh Bình bao quát trên 11 nhóm lĩnh vực chuyên môn cụ thể.